IV SA/Wr 390/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska Sędziowie Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (sprawozdawca) Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków Protokolant Robert Hubacz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 5 października 2010 r. ze skargi R. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego oddala skargę. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., po rozpatrzeniu odwołania R. M. od decyzji Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] 2010 r. nr [...] w sprawie przyznania zasiłku celowego w lutym 2010 r. w kwocie 232,55 zł, w tym: 1) 160,00 zł (100,00 zł na zakup żywności, 20,00 zł na dofinansowanie do zakupu środków czystości, 40,00 zł na dofinansowanie do opłat mieszkaniowych); 2) 100,00 zł na opłaty energetyczne; 3) 38,11 zł na opłaty gazowe, na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., uchyliło kwestionowaną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi I instancji do ponownego rozpatrzenia. Jak podało w uzasadnieniu decyzji Kolegium, R.M. wystąpił o przyznanie pomocy pieniężnej na zakup żywności, środków czystości, dopłatę do czynszu oraz opłacenie energii elektrycznej i gazu. Decyzją I instancji organ orzekający przyznał stronie zasiłek celowy. Następnie, w dniu [...] 2010 r. wydał postanowienie, którym - powołując w podstawie prawnej art. 113 § 1 k.p.a. - sprostował z urzędu w decyzji z dnia 8 lutego 2010 r. następujący błąd pisarski: w wierszu 25 zamiast "2. w wysokości 100 zł na opłaty energetyczne – realizacja przelewem na konto ZE w terminie od dnia 15.02.2010r." wpisał: " 2. w wysokości 34.44 zł na opłaty energetyczne - realizacja przelewem na konto ZE w terminie od dnia 15.02.2010 r." W odwołaniu od decyzji z dnia [...] R.M. zakwestionował wysokość zasiłku przeznaczonego na zakup żywności, środków czystości i dofinansowanie do opłat mieszkaniowych. Wskazał m.in., że nie wystarczy mu środków na żywność i opłatę czynszu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze rozpoznając sprawę wskazało, że zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz.U. z 2009 r. nr 175, poz. 1362 ze zm.), bezzwrotne świadczenia pieniężne z pomocy społecznej przysługują - na zasadach ogólnych - osobom, których dochód nie przekracza określonego przez ustawodawcę kryterium. Dla osoby samotnie gospodarującej kryterium to wynosi 477,00 zł netto (§ 1 pkt 1a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 29 lipca 2009 r. w sprawie zweryfikowanych kryteriów dochodowych oraz kwot świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej, Dz.U. nr 127, poz. 1055). Oprócz niskiego dochodu, w sytuacji osoby ubiegającej się o zasiłek z pomocy społecznej musi występować co najmniej jeden z powodów wymienionych w art. 7 pkt 2-15 (jak np. niepełnosprawność, długotrwała lub ciężka choroba, bezrobocie) lub inne okoliczności uzasadniające udzielenie pomocy społecznej. Jak wynika z akt sprawy, strona spełnia warunki do uzyskania świadczeń z pomocy społecznej i pomoc taka została jej udzielona decyzją organu I instancji. Odwołujący się zakwestionował kwotę udzielonego zasiłku. Kolegium uchyliło zaskarżoną decyzję głównie z uwagi na istotne uchybienie proceduralne. W opinii Kolegium kwestionowana decyzja jest wewnętrznie sprzeczna. Ogólna kwota przyznanego w lutym 2010 r. zasiłku celowego (232,55 zł), nie odpowiada wymienionym częściom składowym rozstrzygnięcia - ich suma wynosi 298,11 zł. Brak jest również dowodu doręczenia stronie postanowienia z dnia 15 lutego 2010 r., o sprostowaniu decyzji z dnia 8 lutego 2010 r. Jednakże przede wszystkim, zdaniem Kolegium, nieuprawnione było wydanie przez organ I instancji postanowienia z dnia 15 lutego 2010 r. Artykuł 113 k.p.a., powołany w podstawie prawnej tego postanowienia, dopuszcza prostowanie błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek w wydanych decyzjach. Dokonane powołanym postanowieniem sprostowanie, zmieniające wysokość przyznanego zasiłku celowego na opłaty energetyczne ze 100 zł na 34,44 zł, nie stanowi korekty oczywistej pomyłki pisarskiej, lecz zmienia treść rozstrzygnięcia. Zmiana taka nie jest możliwa w oparciu o art. 113 k.p.a. W skardze na tą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu R. M., podobnie jak w odwołaniu, zakwestionował wysokość przyznanego zasiłku celowego. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Kontrolując legalność zaskarżonej decyzji należało przede wszystkim odnieść się do zasadności zastosowania przez organ odwoławczy przepisu art. 138 § 2 k.p.a., który jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozpoznania sprawy przez organ wyższego stopnia. Stosownie do tego przepisu, organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Nie ulega wątpliwości, że uchybienia proceduralne w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, na jakie zwrócił uwagę organ odwoławczy, nie mogły zostać sanowane w postępowaniu odwoławczym, albowiem pozostawałoby to w sprzeczności z zasadą dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, wyrażoną w art. 15 k.p.a. Sąd, badając zgodność z prawem zaskarżonej decyzji kasacyjnej, ocenia jej legalność w zakresie ograniczającym się do wystąpienia przesłanek z powołanego art. 138 § 2 k.p.a. Mając powyższe na uwadze Sąd nie stwierdził naruszeń uzasadniających wyeliminowanie zaskarżonej decyzji z obrotu prawnego albowiem organ odwoławczy zasadnie przyjął, iż postępowanie przed organem pierwszej instancji posiadało wady tego rodzaju, iż decyzja wymagała eliminacji z obrotu prawnego. Zostały one przekonująco i w pełni wyłożone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Akceptując jej motywy Sąd nie uznał za wskazane powtarzać tego, co powinien wypełnić organ pierwszej instancji w dalszym postępowaniu pozasądowym. Wyliczanie tych czynności byłoby w tym miejscu bezprzedmiotowe. Na marginesie dodać jeszcze można, że przekonaniu Sądu czynności te przekraczały zakres postępowania uzupełniającego określonego art. 136 kpa. W tej sytuacji skargę jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw należało oddalić, o czym na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzeczono w sentencji wyroku.