IV SA/Wr 397/06
WyrokWSA we Wrocławiu2006-10-12
Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Marcin Miemiec, Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja wojskowej komisji lekarskiej o uznaniu osoby za zdolną do czynnej służby wojskowej (kategoria A) jest zgodna z prawem, jeśli jej uzasadnienie nie wyjaśnia w sposób wyczerpujący oceny doniosłości stwierdzonego schorzenia nerek i nie odnosi się do przedstawionej przez skarżącego dokumentacji medycznej?Ratio decidendi
Decyzja wojskowej komisji lekarskiej została wydana z naruszeniem przepisów procedury administracyjnej, w szczególności art. 7, 77 i 80 kpa, oraz wymogów dotyczących uzasadnienia orzeczenia określonych w rozporządzeniu Ministra Obrony Narodowej. Brak wyczerpującego uzasadnienia oceny schorzenia nerek i odniesienia do dokumentacji medycznej skarżącego uniemożliwił sądowi pełne odtworzenie procesu myślowego organu i ocenę zgodności decyzji z prawem.Stan faktyczny
A. D. skarżył decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W., która utrzymała w mocy orzeczenie Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. o uznaniu go za zdolnego do czynnej służby wojskowej (kategoria A). Skarżący podnosił, że jego stan zdrowia, związany z chorobą nerek, uniemożliwia mu odbycie służby wojskowej. Organy orzekające oparły się na badaniach specjalistycznych, stwierdzając kamicę piaskową nie upośledzającą sprawności ustroju. Sąd uznał, że postępowanie organów było wadliwe.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję I i II instancji.Pełny tekst orzeczenia
WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 12 października 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA- Lidia Serwiniowska Sędziowie Sędzia WSA - Marcin Miemiec (spr.) Asesor WSA - Alojzy Wyszkowski Protokolant Krzysztof Caliński po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 12 października 2006 r. sprawy ze skargi A. D. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie orzeczenia o zdolności do czynnej służby wojskowej uchyla decyzję I i II instancji.
Po rozpatrzeniu odwołania A. D. od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r., nr [...] , Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. , orzeczeniem z dnia [...] r., nr [...] , utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu decyzji podniesiono, że po rozpatrzeniu odwołania i analizie dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej oraz wykonaniu w trybie odwoławczym ponownego badania lekarskiego specjalistycznego urologicznego oraz badania ultrasonograficznego obu nerek nie stwierdzono nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Ze zgromadzonej dokumentacji lekarskiej i specjalistycznych badań lekarskich nie wynika, by schorzenie układu moczowego pozwalało uznać odwołującego się za niezdolnego do czynnej służby wojskowej. Kamica piaskowa z okresowym wydalaniem złogów, nie upośledzająca sprawności ustroju, mieści się w zakresie pojęciowym § 48 pkt 3 z załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. Nr 151, poz. 1595). Na tej podstawie i na podstawie załączonej dokumentacji medycznej pozwala to zakwalifikować odwołującego się w grupie I - zdolny do służby wojskowej (kat. A). Załączona przez odwołującego się dokumentacja medyczna nie zawiera danych mogących powodować uzasadnione wątpliwości co do ustaleń dokonanych na potrzeby orzecznicze przez badających lekarzy specjalistów z zakresu urologii i chirurgii.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego A. D. wyraził niezadowolenie z wydanych decyzji, stwierdzając, że jego stan zdrowia nie pozwala mu na odbycie służby wojskowej. W przeszłości leczył się na kłębuszkowe zapalenie nerek. Aktualnie od dłuższego czasu miewa ataki kolki nerkowej. Zmusza go to do częstych wizyt lekarskich oraz do brania leków rozkurczowych.
W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o oddalenie skargi, powołując się na argumentację z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie.
Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach - wraz z załącznikiem nr 2 - Wykaz chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej oraz do odbywania takiej służby poza granicami państwa (Dz.U. Nr 151, poz. 1595). Zgodnie z § 14 rozporządzenia, orzeczenie o zdolności do czynnej służby wojskowej wojskowe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych. Wojskowa komisja lekarska wydaje orzeczenie niezwłocznie po przeprowadzeniu niezbędnych badań lekarskich i skompletowaniu wymaganej dokumentacji (§ 16 ust. 1 rozporządzenia). Wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia, rozpatrując odwołanie, orzeka na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie (§ 23 ust. 2 rozporządzenia). Wezwanie odwołującego się przed wojskową komisję lekarską II instancji oraz zlecenie przeprowadzenia dodatkowych badań lekarskich zależy od uznania takiej potrzeby przez tę komisję. Orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno zawierać w szczególności rozpoznanie; ustalenie kategorii zdolności do czynnej służby wojskowej; w razie stwierdzenia chorób i ułomności - określenie ich związku lub braku związku z czynną służbą wojskową (§ 17 ust. 1 rozporządzenia). Orzeczenie w sprawie zdolności do czynnej służby wojskowej sporządza się według wzoru określonego w załączniku nr 5 do rozporządzenia (§ 17 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia). Zgodnie z pkt 12 tego wzoru, orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej powinno zawierać uzasadnienie.
Sąd podkreśla, że warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 § 1 kpa.). Organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa.).
W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przedstawionych zasad procedury administracyjnej. Mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organ II instancji oparł się na specjalistycznych badaniach lekarskich zleconych przez organ I instancji oraz zlecił przeprowadzenie specjalistycznych badań lekarskich. Skarżący podkreślał jednak w odwołaniu swój zły stan zdrowia, spowodowany chorobą nerek. Jest to ułomność istotna w ocenie zdolności określonej osoby do czynnej służby wojskowej. Organ II instancji nie zbadał jednak należycie tej kwestii. Sąd zwraca uwagę na to, że według § 48 ust. 3 i 4 załącznika nr 2 do rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach, choroba zdefiniowana jako kamica układu moczowego z okresowym wydalaniem złogów, może być zakwalifikowana bądź jako nie upośledzająca sprawności ustroju (pkt 3) bądź jako upośledzająca sprawność ustroju (pkt 4). W zależności od dokonanej przez komisję lekarską oceny doniosłości takiego schorzenia, poborowy uzyskuje kategorię A - zdolny do czynnej służby wojskowej (pkt 3) lub kategorię D - niezdolny do czynnej służby wojskowej w czasie pokoju. Decyzja organu I instancji nie zawiera uzasadnienie. Decyzja organu II instancji wprawdzie zawiera uzasadnienie, ale brak jest tam rozumowania, które doprowadziło organ do określenia choroby, na którą cierpi skarżący, jako nie upośledzającej sprawności ustroju skarżącego, a w konsekwencji do uznania, że skarżący jest zdolny do służby wojskowej. Postępowanie organu II instancji narusza zatem powołane wyżej przepisy art. 7, art. 77 oraz art. 80 kpa.
Zdaniem Sądu, nieudokumentowane jest stanowisko organu II instancji, że załączona przez skarżącego dodatkowa dokumentacja lekarska nie zawiera danych mogących powodować uzasadnione wątpliwości co do ustaleń dokonanych na potrzeby orzecznicze przez badających lekarzy specjalistów z zakresu urologii i chirurgii. W aktach administracyjnych sprawy brak jest bowiem takiej dokumentacji. Zważając jednak na schorzenie nerek, podnoszone przez skarżącego, organy orzekające powinny były starannie ocenić materiał dowodowy sprawy.
Należy także podkreślić, że nieprawidłowe wyjaśnienie przesłanek podjęcia zaskarżonej decyzji poprzez niezamieszczenie właściwego uzasadnienia odpowiadającego wymogom pkt 12 wzoru orzeczenia, zawartego w załączniku nr 2 powołanego rozporządzenia MON, w związku z art. 107 § 3 kpa, uniemożliwiło Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu pełne odtworzenie procesu myślowego, który doprowadził organ orzekający do uznania, że skarżący jest zdolny do czynnej służby wojskowej z kategorią A. Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy należy zatem przeprowadzić postępowanie zgodnie z regułami procedury administracyjnej, a w szczególności spełnić w wydanym orzeczeniu dyspozycję pkt 12 powołanego wzoru z załącznika nr 5 rozporządzenia, w związku z art. 107 § 3 kpa.
Biorąc powyższe pod uwagę, na podstawie art. 145 § 1 pkt c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło