IV SA/Wr 402/08

WyrokWSA we Wrocławiu2008-12-23

Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Tadeusz Kuczyński, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zasiłek pielęgnacyjny powinien być przyznany od daty wskazanej w wyroku sądu przyznającym rentę socjalną, czy od daty złożenia wniosku o zasiłek pielęgnacyjny, mimo że między tymi datami upłynął okres, w którym osoba nie pobierała zasiłku?
Ratio decidendi
Sąd uchylił decyzje organów obu instancji, uznając, że organy naruszyły przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, nie wyjaśniając w sposób należyty stanu faktycznego sprawy, w szczególności dotyczącego podstawy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego w poprzednim okresie oraz związku między poprzednim a obecnym wnioskiem. Sąd wskazał, że organy muszą uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 października 2007 r. w sprawie P 28/07, który podkreśla, że zasiłek pielęgnacyjny powinien być przyznawany od daty wskazanej w orzeczeniu ustalającym istnienie niepełnosprawności, gdyż od tej daty interes prawny w uzyskaniu świadczenia jest chroniony konstytucyjnie.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego P. Sz. za okres od 1 października 2006 r. do 30 listopada 2007 r. Wnioskodawca legitymował się wyrokiem sądu przyznającym mu rentę socjalną od 1 października 2006 r. i orzekającym o jego całkowitej niezdolności do pracy. Organy administracji przyznały zasiłek od grudnia 2007 r., argumentując, że wniosek został złożony w tym miesiącu. Skarżący domagał się wyrównania świadczenia od października 2006 r., wskazując na kontynuację poprzedniego orzeczenia o niepełnosprawności i pobieranego zasiłku. Sąd administracyjny uchylił decyzje organów obu instancji.
Rozstrzygnięcie
Uchyla decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. oraz poprzedzającą ją decyzję Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. Nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków (spr.) Protokolant Aleksandra Rygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej we Wrocławiu Marii Walkiewicz sprawy ze skargi P. Sz. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku pielęgnacyjnego I. uchyla decyzję I i II instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Miejsko - Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w P. decyzją [...] z dnia [...] na podstawie art. 16 ust. 1. ust. 2. art. 24 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. 2006 r. Nr 139 poz. 992), & 6 Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005 roku w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz.U. 2005 r. Nr 105, poz. 881 z późn. zm.), & 6 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 lipca 2006 r. w sprawie wysokości dochodu rodziny albo dochodu osoby uczącej się stanowiących podstawę ubiegania się o zasiłek rodzinny oraz wysokości świadczeń rodzinnych (Dz. U. Nr 130, poz. 903), art. 107 & 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) Zarządzenia Nr 127/2007 Burmistrza Miasta i Gminy w P. z dnia 24 grudnia 2007 r. w sprawie upoważnienia Kierownika Miejsko-Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. do prowadzenia postępowań w sprawach świadczeń rodzinnych i wydawania decyzji w tych sprawach, po rozpatrzeniu wniosku: - odmówił P. Sz. świadczenia w formie: zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności i niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 21 roku życia, w kwocie 153,00 zł miesięcznie, na okres od 1 października 2006r. do 30 listopada 2007r. - przyznał świadczeniu w formie zasiłku pielęgnacyjnego osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności i niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 21 roku życia, w kwocie 153,00 zł miesięcznie, na okres od 2 grudnia 2007r. do 30 września 2008r. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że w dniu 11 grudnia 2007 r. Pan P. Sz. złożył do tutejszego organu wniosek o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. W załącz[...] [...] z dnia 11 października 2007 r. przyznającą rentę socjalną od dnia 1 października 2006 r. okresowo do dnia 30.09.2008 r., decyzję ZUS K.G. znak sprawy: [...] z dnia [...] oraz opinię sądowo-lekarską sygn. Akt [...] z dnia [...] zaliczającą stronę do osób niepełnosprawnych od 11 grudnia 2003 r., całkowicie niezdolnych do pracy (tzw. umiarkowany stopień niepełnosprawności) okresowo do 30 września 2008 r. Na podstawie w/w dokumentów Miejsko-Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w P. przyznał zasiłek pielęgnacyjny, zgodnie z art. 24 ust. 3a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz. U. Z 2006 r. Nr 139, poz. 992) od dnia 1 grudnia 2007 r. do dnia 30 września 2008 r., decyzją Nr [...] z dnia [...]. W dniu 24 stycznia 2008 r. Pan P. Sz. złożył odwołanie od w/w decyzji w sprawie okresu przyznania świadczenia. W odwołaniu zwrócił się z prośbą o wyrównanie wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego od 1 października 2006 r. (zgodnie z w/w wyrokiem Sądu) uzasadniając, że nie składał wcześniej wniosku ponieważ nie posiadał stosownego orzeczenia o niepełnosprawności. Organ I instancji ponownie rozpatrzył wniosek i nie znajdując podstaw do skorzystania z dyspozycji art. 132 k.p.a. przekazał odwołanie do rozpatrzenia do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. W dniu 7 marca 2008 r. do organu I instancji wpłynęła decyzja [...] z dnia [...] uchylająca przedmiotową decyzję i przekazująca wniosek do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Zgodnie ze wskazaniami SKO w J.G., organ powinien był wyjaśnić, od jakiego terminu strona wnosi o ustalenie jej prawa do zasiłku pielęgnacyjnego, jak również rozważyć czy jest to kontynuowanie zasiłku pielęgnacyjnego, czy wniosek został złożony po raz pierwszy. W toku wszczętego postępowania organ ustalił, że wnioskodawca ubiegał się o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego od 1 października 2006 r. oraz, że wniosek złożony w dniu 11 grudnia 2007 r. stanowi kontynuację poprzedniego orzeczenia, jednak zgodnie z art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych, prawo do zasiłku pielęgnacyjnego organ ustalił nie wcześniej niż od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia, tj. od grudnia 2007 r. W związku z powyższym nie znaleziono podstaw do wyrównania zasiłku pielęgnacyjnego od 1 października 2006 r. W odwołaniu od powyższej decyzji zainteresowany zarzucił, że jest ona dla niego krzywdząca. Wskazał, że nie mógł złożyć wniosku o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego gdyż toczyła się sprawa o prawo do renty socjalnej, a tym samym ustalenia niepełnosprawności. Dodał, że rozpoznawany wniosek jest kontynuacją poprzedniego wniosku, zakończonego wydaniem decyzji o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. decyzją nr [...] z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.) oraz art. 23, 24 ust. 2, art. 26 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tj. Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 992 ), po rozpatrzeniu odwołania P. Sz. od decyzji Kierownika Miejsko - Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. z dnia [...] nr [...] odmawiającej P. Sz. przyznania zasiłku pielęgnacyjnego za okres od 1 października 2006r. do 30 listopada 2007r. i przyznającej P. Sz. zasiłek pielęgnacyjny w kwocie 153,00 zł. miesięcznie za okres od 1 stycznia 2007r. do 30 września 2008r., Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze przywołało treść art. 24 ust. 2 i art. 24 ust. 3a ustawy jak również §12 ust. 3 i 4 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 2 czerwca 2005r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105 poz. 881 z poźn. zm). Wskazało także, iż podaniem z dnia 10 grudnia 2007r., które wpłynęło do organu I instancji w dniu 11 grudnia 2007r., P. Sz. zwrócił się do Miejsko – Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego , do którego załączył kserokopie dowodu osobistego oraz decyzji ZUS z dnia 21 listopada 2007r. ,a na wezwanie organu pierwszej instancji dodatkowo przedłożył w dniu 24 stycznia 2008r. opinię sądowo-lekarską z dnia 16 lipca 2007r. oraz odpis wyroku Sądu Okręgowego w J. G. Wydziału VII Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...] zmieniającego decyzję ZUS Oddziału w W. z dnia [...] znak [...], w ten sposób, że przyznał wnioskodawcy P. Sz. prawo do renty socjalnej od dnia 1 października 2006r. okresowo do dnia 30 września 2008r. W toku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego P. Sz. wskazał, że wnosi o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego od dnia 1 października 2006r. oraz sprecyzował, iż domaga się przyznania i wypłaty zasiłku pielęgnacyjnego od dnia 1 października 2006r. jako kontynuacji poprzedniego orzeczenia oraz pobieranego poprzednio zasiłku pielęgnacyjnego. Podał on, że wcześniej nie mógł złożyć wniosku, gdyż toczyło się postępowanie sądowe. Z materiałów sprawy przedłożonych przez organ pierwszej instancji wynika, że P. Sz. otrzymywał zasiłek pielęgnacyjny w okresie poprzednim tj. od 1 października 2004r. do 30 września 2006r., a następnie dopiero wyrokiem z dnia 11 października 2007r. zostało mu przyznane prawo do renty socjalnej. W tym stanie wniosek o przyznanie zasiłku pielęgnacyjnego złożył on dopiero 10 grudnia 2007r. przy czym w toku prowadzonego postępowania dowodowego określił, iż jest zainteresowany kontynuacją otrzymywania świadczenia pielęgnacyjnego oraz otrzymania wyrównania tego świadczenia za okres od 1 października 2006r. W niniejszej sprawie P. Sz. wniosek do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w P. o ustalenie prawa do zasiłku pielęgnacyjnego wraz z dokumentami złożył w dniu 11 grudnia 2007r. a więc przyznanie mu świadczenia od dnia 1 grudnia 2007r. pozostaje w zgodzie z w/w przepisem. Organ I instancji ustalił prawo do zasiłku od grudnia 2007r. tj. od miesiąca w którym złożył on wniosek o ustalenie tego prawa wraz z decyzją ZUS z dnia 21 listopada 2007r. i wyrokiem Sądu Okręgowego w J. G. VII Wydziałem Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 11 października 2007r. Bezsporne jest, że zgodnie z art. 24 ust 2 cyt. ustawy prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami do końca okresu zasiłkowego. Sam P. Sz. podał, że był on na podstawie orzeczenia lekarza ZUS Nr akt [...] z dnia [...] zaliczony do osób niepełnosprawnych całkowicie niezdolnych do pracy od dnia 21 września 2004r., okresowo, do 30 września 2006r. i w tym okresie pobierał zasiłek pielęgnacyjny. Po ustaniu prawa do pobierania zasiłku pielęgnacyjnego nie złożył on ponownego wniosku, również nie poinformował organu o toczącej się sprawie dotyczącej ustalenia odpowiedniego stopnia niepełnosprawności i uzyskania renty socjalnej. Dopiero w grudniu 2007r. P. Sz. przedłożył wyżej wskazany wyrok Sądu Okręgowego w J. G. zmieniający decyzję ZUS Oddział w W. z dnia [...] znak: [...] oraz decyzję ZUS z dnia 21 pażdziernika 2007r. , którą wykonując powyższy wyrok przyznano mu rentę socjalną oraz orzeczono ,że jest on okresowo całkowicie niezdolny do pracy. Dopiero więc powyższy wyrok spowodował, że wniosek P. Sz. mógł zostać rozpatrzony pozytywnie. W kwestii wskazania przez P.Sz. ,iż kontynuuje on orzeczenie o stopniu niepełnosprawności ,należy wskazać ,że w niniejszej sprawie przepis art. 24 ust 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych nie ma zastosowania. Przepis ten wskazuje bowiem termin początkowy ustalenia prawa do świadczeń rodzinnych w sytuacji utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, jeżeli osoba niepełnosprawna uzyska ponownie orzeczenie o niepełnosprawności lub odpowiednim stopniu niepełnosprawności stanowiące kontynuację poprzedniego orzeczenia. Z akt sprawy wynika, że decyzja ZUS z 11 grudnia 2006 r. została zmieniona wyrokiem Sądu Okręgowego w J. G. VII Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 11 października 2007r. Zatem nie jest to sytuacja, o której stanowi wyżej wskazany przepis art. 24 ust 3a/ ustawy o świadczeniach rodzinnych, gdy mamy do czynienia z kontynuacją świadczenia rodzinnego w razie upływu ważności wcześniejszego orzeczenia o stopniu niepełnosprawności i ustaleniu ponownie stopnia niepełnosprawności. W niniejszej sprawie orzeczenie o stopniu niepełnosprawności było wydawane w toku postępowania odwoławczego w sprawie ustalenia stopnia niepełnosprawności, a nie z powodu upływu ważności orzeczenia o stopniu niepełnosprawności. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący zarzucić, że decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. jest dla niego jako osoby młodej i ciężko chorej bardzo krzywdzące. Ponadto powołał argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i przywołał argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki sąd Administracyjny zważył, co następuje: Podstawą materialnoprawną do rozpoznania wniosku skarżącego jak i skargi jest art. 16 ust. 1 i art. 24 ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006r. , Nr 139, poz. 992 ze zm.). Pierwszy z nich w ustępie 1 stanowi, iż zasiłek pielęgnacyjny przyznaje się w celu częściowego pokrycia wydatków wynikających z konieczności zapewnienia osobie niepełnosprawnej opieki i pomocy innej osoby w związku z niezdolnością do samodzielnej egzysystencji. Ust. 2 tego przepisu określa osoby, którym przysługuje ten zasiłek i wymienia: 1) niepełnosprawne dziecko 2) osobę niepełnosprawną w wieku powyżej 16 roku życia jeżeli legitymuje się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności 3) osobę , która ukończyła 75 lat. Ustęp 3 stanowi, że zasiłek pielęgnacyjny przysługuje, także osobie niepełnosprawnej w wieku powyżej 16 roku życia legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, jeżeli niepełnopsrawność powstała w wieku do ukończenia 21 roku życia. Drugi z pozostałych przepisów wskazuje na jaki okres może być przyznane prawo do świadczeń rodzinnych. Ustęp 2 i 3a tegoż przepisu określają termin początkowy, od którego może być przyznane prawo do świadczeń rodzinnych. Zasiłek pielęgnacyjny po myśli art. 2 pkt 2 omawianej ustawy to świadczenia rodzinne. Zgodnie z art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych prawo do świadczeń rodzinnych ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek z prawidłowo wypełnionymi dokumentami, do końca okresu zasiłkowego ust. 3 a tegoż artykułu stanowi zaś, że w przypadku utraty ważności orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności jeżeli osoba niepełnosprawna uzyska ponownie orzeczenie o niepełnosprawności lub odpowiednim stopniu niepełnosprawności, stanowiące kontynuację poprzedniego orzeczenia , prawo do świadczeń rodzinnych uzależnionych od niepełnosprawności ustala się od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym upłynął termin ważności poprzedniego orzeczenia nie wcześniej jednak niż od miesiąca, w którym osoba złożyła wniosek o kontynuację świadczenia. Organy nie miały wątpliwości, że skarżący spełnia warunki do przyznania zasiłku pielęgnacyjnego. Świadczy o tym decyzja z dnia [...] MOPS w P., na mocy której przyznano świadczenie na okres od 1 października 2007r. do 30 września 2008r. W podstawie prawnej organ I instancji przywołał art. 16 ust. 1, ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Organ II instancji w ogóle nie odniósł się do tak określonego przepisu prawa materialnego. Tymczasem z sentencji omawianej decyzji MOPS w P. z dnia 21 kwietnia 2008r. wynika, że podstawą do wydania decyzji stanowił art. 16 ust. 3 rozważanej ustawy. Tak bowiem w pkt 1 tej decyzji odmawiającej przyznania zasiłku jak również i w z przyznającej zasiłek na okres od 1 grudnia 2007r. do 30 września 2009r. organ I instancji mówi o skarżącym jako o osobie niepełnosprawnej powyżej 16 roku życia, legitymującej się orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności, u której niepełnosprawność powstała przed ukończeniem 21 roku życia. Jak wynika z zebranego przez organy materiału dowodowego taka ocena jest prawidłowa, choć wskazana w decyzji podstawa prawna postaje z nią w sprzeczności. Akta administracyjne wskazują, że odwołujący się nie posiada orzeczenia orzecznika do spraw orzekania o niepełnosprawności. Legitymuje się jednak wyrokiem Sądu Okręgowego w J. G. VII Wydział Pracy i Ubezpieczeń społecznych z dnia 11 października 2007r. na mocy, którego zmieniono decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w W. z dnia [...] znak [...] w ten sposób, że przyznano wnioskodawcy prawo do renty socjalnej od 1 października 2006r. okresowo, do dnia 30 września 2008r. W oparciu o powyższy wyrok Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w W. wydał 21 listopada 2007r. decyzję, mocą której przyznał rentę socjalną na okres od 1 października 2006r. do 30 września 2008r. i stwierdził, że wyrokiem sądu skarżący jest okresowo całkowicie niezdolny do pracy. Dokumenty te mają istotne znaczenie dla niniejszego postępowania "zastępują" bowiem wspomniane wyżej orzeczenie o niepełnosprawności. Zgodnie bowiem z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 27 czerwca 2003r. o rencie socjalnej (Dz. U. Nr 135, poz. 1268 ze zm.) renta socjalna przysługuje osobie pełnoletniej całkowicie niezdolnej do pracy z powodu naruszenia sprawności organizmu, które powstało : 1) przed ukończeniem 18 roku życia, 2) w trakcie nauki w szkole lub szkole wyższej – przed ukończeniem 25 roku życia, 3) w trakcie studiów doktoranckich lub aspirantury naukowej. Na podstawie art. 5 tej ustawy ustalenia całkowitej niezdolności do pracy dokonuje lekarz orzecznik na zasadach i trybie określonych w ustawie z dnia 17 grudnia 1998r. o emerytach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń (Dz. U. Nr 162, poz. 1118 z późn. zm.). Zgodnie zaś z art. 5 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 1997r. Nr 123, poz. 776 ze zm.) orzeczenie lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o całkowitej niezdolności do pracy ustalone na podstawie art. 12 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 162, poz. 1118) jest traktowane na równi z orzeczeniem o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. W realiach niniejszej sprawy należy uznać, że wyrok Sądu wydany na podstawie opinii lekarskiej był podstawą do uznania decyzji ZUS o przyznaniu renty socjalnej o całkowitej niezdolności do pracy jako orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności. Rozważania Sądu dotyczące spełnienia warunków do uzyskania zasiłku pielęgnacyjnego w zakresie orzeczenia o niepełnosprawności wynikają nie tylko z tej przyczyny, że uzasadnienie decyzji uchybia art. 107§2 z Kodeksu postępowania administracyjnego, który stanowi, że uzasadnienie faktyczne powinno być powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za uzasadnione dowodów, na których się oparł, zaś uzasadnienie prawne –wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji i przytoczenie przepisów prawa, a w niniejszej sprawie brak jest ustaleń co do wskazanych okoliczności. Ponadto ustalenia w tym zakresie wiążą się z zasadniczym problemem który był podstawą do wniesienia skargi. Mianowicie czy skarżący ma prawo pobrać zasiłek pielęgnacyjny od dnia wskazanego w omówionym wyroku Sądu Okręgowego w J. G. oraz w orzeczeniu ZUS Oddział w W. z dnia 21 listopada 2006r. tj. od 1 października 2006r., mimo, że wniosek w tej sprawie został wniesiony w grudniu 2007r., oraz czy byłaby to kontynuacja zasiłku który otrzymywał skarżący do 30 września 2006r. Organ I instancji stwierdził, że rozpoznany wniosek był kontynuacją poprzedniego- organ II instancji takiej kontynuacji nie widział. Przypomnieć należy, że podstawą decyzji organu I instancji był art. 24 ust. 3a, zaś organu II instancji art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a odpowiadając na zarzuty odwołania SKO w J. G. rozważyło zarzuty skarżącego mówiące o kontynuacji świadczenia mając na uwadze treść art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Treść omówionego przepisu Sąd przywołał na początku rozważań. Obecnie brzmienie tego przepisu zostało ustalone ustawą z dnia 29 grudnia 2005r. o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 26, poz. 2260) wówczas to dodano do art. 24 ust. 3a zastrzeżenie, że ustalenie prawa do świadczeń rodzinnych nie może nastąpić wcześniej niż od pierwszego dnia miesiąca, w którym został złożony wniosek o kontynuację świadczenia rodzinnego. Ta zmiana w zasadniczy sposób ograniczyła wcześniejsze rozwiązania korzystne dla osób, u których stwierdzono kontynuację niepełnosprawności sprawdzając ich sytuację prawną właściwie co do stanu wynikającego z ogólnej zasady określonej w art. 24 ust. 2, poprzez ustawy przez uzależnienie daty ustalenia prawa do świadczeń od dnia złożenia wniosku o ich kontynuację. To powiązanie art. 24 ust. 2 z sytuacją o której stanowi ust. 3 a ma istotne znaczenie po wydaniu przez Trybunał Konstytucyjny wyroku z dnia 23 października 2007r. w sprawie sygn. akt P 28/07. Trybunał Konstytucyjny wypowiedział się w nim do omawianej kwestii. Mianowicie uznając za niezgodny z art. 2 i art. 69 Konstytucji przepis art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych w zakresie, w jakim stanowi, że osobie niepełnosprawnej legitymującej się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności uzyskanym w wyniku rozpoznania przez wojewódzki zespół do spraw orzekania o niepełnosprawności jej odwołania od orzeczenia powiatowego zespołu do spraw orzekania o niepełnosprawności, prawo do świadczeń ustala się począwszy od miesiąca, w którym wpłynął wniosek. Trybunał Konstytucyjny zwrócił uwagę, że stosowania art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie można oceniać w oderwaniu od całości regulacji dotyczącej przyznania zasiłku pielęgnacyjnego, zamieszczonej w dwóch różnych ustawach (ustawie o świadczeniach rodzinnych oraz w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych), która łącznie w dwóch różnych postępowaniach ma prowadzić do uzyskania decyzji przyznającej zasiłek pielęgnacyjny. Postępowanie w przedmiocie uzyskania potwierdzenia stanu niepełnosprawności wszczynane jest na wniosek osoby zainteresowanej i z natury rzeczy może trwać przez dłuższy okres, w którym osoba zostaje pozbawiona zasiłku. Jednakże, jak stwierdził Trybunał Konstytucyjny, od momentu wskazanego w orzeczeniu ustalającym istnienie niepełnosprawności osoba zainteresowana ma prawo uzyskać zasiłek pielęgnacyjny w ustawowo określonej wysokości. Z tą bowiem datą jej interes prawny w uzyskaniu zasiłku jest chroniony konstytucyjnie. Trybunał Konstytucyjny podkreślił, że zasiłek pielęgnacyjny spełnia efektywnie swój cel, gdy jest przyznawany od daty wskazanej w orzeczeniu o niepełnosprawności. W takiej sytuacji przyjęte w art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych rozwiązanie ograniczające datę przyznania zasiłku pielęgnacyjnego w oderwaniu od daty ustalonej urzędowo w orzeczeniu o niepełnosprawności, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, stanowi zaprzeczenie treści art. 69 Konstytucji. Stan faktyczny na tle którego Trybunał Konstytucyjny dokonał powyższej oceny, dotyczy art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych, a więc przepisu określającego podstawową regułę ustalania terminu początkowego przyznania, prawa do zasiłku pielęgnacyjnego. Ten też przepis stanowi podstawę prawną do wydania zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie możemy natomiast mieć do czynienia z ustaleniem daty początkowej przyznania zasiłku pielęgnacyjnego w oparciu o normę mającą charakter legis specialis w stosunku do normy zawartej w art. 24 ust. 2. Przepis art. 24 ust. 3a odnosi się bowiem do sytuacji szczególnej - kontynuacji orzeczenia o niepełnosprawności, a więc sytuacji, w których wynik kolejnego badania ma ewentualnie potwierdzić stan niepełnosprawności. W przypadku zatem podtrzymania stwierdzenia stanu niepełnosprawności przez właściwy organ orzeczniczy, tym bardziej ujawnia się potrzeba uznania ciągłości prawa do świadczenia. Jak bowiem stwierdził Trybunał Konstytucyjny, osoba zainteresowana ma prawo uzyskać zasiłek pielęgnacyjny od momentu wskazanego w orzeczeniu ustalającym istnienie niepełnosprawności, bowiem z tą datą jej interes prawny w uzyskaniu tego świadczenia już jest chroniony konstytucyjnie. W niniejszej sprawie ze stanu faktycznego ustalonego przez organy wynika, że skarżący przed złożeniem rozpoznanego wniosku posiadał uprawnienie do pobierania zasiłku pielęgnacyjnego oraz, że zasiłek ten przysługiwał mu do 30 września 2006r. Nie ma natomiast materiałów, o których mówi organ II instancji, które dawałyby podstawę do oceny z jakiego tytułu otrzymał ten zasiłek, a dalej czy rozpoznawany wniosek stanowi kontynuację poprzedniego zasiłku. Organy bowiem z naruszeniem art. 7 i 77 kodeksu postępowania administracyjnego nie ustaliły kiedy i do kogo i z jakim wnioskiem występował odwołujący i w wyniku jakiej decyzji został wydany wyrok Sądu Okręgowego w J. G. z 11 października 2007r. oraz czy wniosek, który ostatecznie doprowadził do wydania omawianego wyroku przez Sąd Okręgowy w J. G. miał związek z decyzją –orzeczeniem, które stanowiło podstawę wydania decyzji o przyznaniu zasiłku pielęgnacyjnego wypłaconego do 30 września 2006r. Jeżeli wiązał się z upływem terminu na jaki został przyznany - niewątpliwie był kontynuacją poprzedniego. Jak stwierdzono wcześniej w aktach sprawy brak jest orzeczenia o niepełnosprawności, organy nie powołują się na taki dokument, bo co stwierdzono również na wstępie brak jest o tym względzie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jakichkolwiek wyjaśnień, jednocześnie organy przyjęły, że zainteresowany jest osobą niepełnosprawną bo warunkiem przyznania świadczenia po myśli art. 16 ustawy o świadczeniach rodzinnych (w przypadku skarżącego) jest takie orzeczenie. Istotne jest zatem jaki dokument dawał podstawę do uznania, że skarżący jest osobą niepełnosprawną, uprawnioną do zasiłku pielęgnacyjnego w okresie od 2004r. do 30 września 2006r. i co stanowi taki dokument w związku ze złożonym aktualnie wnioskiem, a tym samym czy ewentualna decyzja przyznająca zasiłek pielęgnacyjny nie stanowiłaby kontynuacji poprzedniej decyzji dotyczącej zasiłku pielęgnacyjnego. Ustalenia dokonane w tym zakresie a także wskazanym powyżej dadzą organom podstawę do uznania, czy mamy do czynienia kontynuacją świadczenia rodzinnego, o którym mowa w art. 24 ust. 3a ustawy o świadczeniach rodzinnych. Jeżeli odpowiedzi będzie negatywna, podstawą do rozpoznania wniosku skarżącego będzie art. 24 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przy czym przy rozpoznaniu omawianej kwestii organy muszą uwzględnić omawiany wyrok Trybunału konstytucyjnego z dnia 23 października 2007r. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lic c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło