IV SA/Wr 404/08
PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-09-16
Skład orzekający: Referendarz sądowy Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która nie osiąga dochodów, ale mieszka z rodzicami posiadającymi emeryturę, może zostać zwolniona z kosztów sądowych i ustanowiony dla niej adwokat w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, nie zasługuje na uwzględnienie, gdy strona nie wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. W przypadku osoby fizycznej mieszkającej z rodzicami, należy brać pod uwagę dochody wszystkich osób pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym. Jeśli łączny dochód rodziny przekracza kryterium dochodowe określone w ustawie o pomocy społecznej, oznacza to, że rodzina nie znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, a wnioskodawca jest w stanie ponieść koszty postępowania.Stan faktyczny
Skarżący A. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazał, że jest bezrobotny, nie osiąga dochodów i pozostaje na utrzymaniu rodziców, którzy pobierają emerytury. Skarżący podał również, że poniósł straty z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w poprzednich latach i mieszka 120 km od Sądu. Sąd analizował dochody rodziców skarżącego oraz jego przeszłe straty z działalności gospodarczej.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Ewa Orłowska w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 16 września 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. B. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy uczestników studium doktoranckiego postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W jego uzasadnieniu wskazał, że jest od dnia [...] kwietnia 2007 r. zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku i nie osiąga żadnych dochodów, pozostaje na utrzymaniu rodziców, z którymi mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo. Matka pobiera emeryturę w kwocie 1134,10 zł netto miesięcznie, a ojciec w wysokości 1751,46 zł netto miesięcznie. Wspólny miesięczny dochód netto rodziców wynosi zatem 2885,56 zł. Skarżący podał, że w [...] r. i [...] r. prowadził działalność gospodarczą, z której poniósł stratę w [...] r. w kwocie 1540 zł, zaś w [...] r. w wysokości 3117 zł. Dodał, iż zamieszkuje 120 km od Sądu i nie posiada środków finansowych na opłacenie adwokata, który jest mu potrzebny do prowadzenia jego sprawy. Podał, że nie posiada nieruchomości, oszczędności, przedmiotów i papierów wartościowych.
Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym.
Przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżący nie wykazał, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w tym zakresie.
Istotne jest, iż skarżący, który jest osobą bezrobotną, nie osiągającą dochodów mieszka i pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym razem z matką i ojcem, którzy mają stałe źródło utrzymania z tytułu emerytury, przy czym wysokość emerytury matki wynosi 1134,10 zł netto miesięcznie, a ojca 1751,46 zł netto miesięcznie. Przy rozpoznaniu zaś wniosku o przyznanie prawa pomocy należy wziąć pod uwagę dochody wszystkich osób pozostających z wnioskodawcą we wspólnym gospodarstwie domowym, a zatem skarżącego i jego rodziców, które wynoszą łącznie 2885,56 zł, co oznacza iż skarżący jest w stanie ponieść koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika i koszty sądowe.
Podkreślić należy również, że wykazany dochód 2885,56 zł netto znacznie przekracza kwotę 1053 zł stanowiącą kryterium dochodowe dla trzyosobowej rodziny określone w art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 marca 2003r. o pomocy społecznej (Dz. Nr 64, poz. 593 ze zm.), uprawniające do ubiegania się o świadczenia z pomocy społecznej, które przysługują m. in. osobom znajdującym się w trudniej sytuacji materialnej. Powyższe oznacza, iż rodzina skarżącego nie znajduje się w takiej sytuacji.
Natomiast okoliczność, iż skarżący w latach w [..] i [...] poniósł stratę z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej nie stanowi przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, ponieważ działalność ta została przez skarżącego w [...] roku zlikwidowana, co potwierdza fakt, iż skarżący został od dnia [...] kwietnia 2008 r. zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Ponadto ze złożonych zeznań podatkowych wynika, iż we wspomnianych okresie skarżący w [...] r. poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 13.028 zł, zaś przychód wyniósł 11.488 zł, a w [...] r. koszty wyniosły 14263 zł, a przychód 11.146 zł, co oznacza iż skarżący posiadał wówczas środki finansowe umożliwiające poniesienie powyższych kosztów uzyskania przychodu, a tym samym nie był nie był pozbawiony źródeł dochodu.
Z tych względów należało odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak na wstępie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło