IV SA/Wr 404/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2008-10-06

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony po odmowie jego przyznania przez referendarza sądowego, może zostać uznany za bezprzedmiotowy, jeśli nie ujawniono nowych okoliczności uzasadniających jego uwzględnienie?
Ratio decidendi
Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu, złożony po odmowie jego przyznania przez referendarza sądowego, należy uznać za bezprzedmiotowy, jeśli nie ujawniono nowych okoliczności uzasadniających jego uwzględnienie, a sytuacja materialna wnioskodawcy i jego rodziny nie uległa zmianie. W takiej sytuacji postępowanie w przedmiocie prawa pomocy podlega umorzeniu.
Stan faktyczny
Skarżący A. B. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu w sprawie dotyczącej skreślenia go z listy uczestników studium doktoranckiego. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że dochody rodziny skarżącego (jego rodziców) są wystarczające do pokrycia kosztów. Skarżący złożył ponowny wniosek, powołując się na brak własnych dochodów i utrzymywanie się przez rodziców, jednak nie przedstawił nowych okoliczności uzasadniających zmianę sytuacji materialnej.
Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 6 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym ponownego wniosku A. B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi A. B. na decyzję Rektora Uniwersytetu [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy uczestników studium doktoranckiego postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 16 września 2008 r. odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W jego uzasadnieniu wskazano, iż przy rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy należy wziąć pod uwagę dochody wszystkich osób pozostających z wnioskodawcą we wspólnym gospodarstwie domowym, a zatem skarżącego i jego rodziców, które wynoszą łącznie 2885,56 zł, co oznacza iż skarżący mimo, że jest osobą bezrobotną, nie osiągającą dochodów jest w stanie ponieść koszty wynagrodzenia fachowego pełnomocnika i koszty sądowe, gdyż jego matka pobiera emeryturę w wysokości 1134,10 zł netto miesięcznie, a ojciec w kwocie 1751,46 zł netto miesięcznie. Podkreślono również, że wykazany dochód 2885,56 zł netto znacznie przekracza kwotę 1053 zł stanowiącą kryterium dochodowe dla trzyosobowej rodziny określone w art. 8 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 marca 2003r. o pomocy społecznej (Dz. nr 64, poz. 593 ze zm.), uprawniające do ubiegania się o świadczenia z pomocy społecznej, które przysługują m. in. osobom znajdującym się w trudniej sytuacji materialnej. Powyższe oznacza, iż rodzina skarżącego nie znajduje się w takiej sytuacji. Ponadto stwierdzono, że okoliczność, iż skarżący w latach w [... i [...] poniósł stratę z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej nie stanowi przesłanki uzasadniającej przyznanie prawa pomocy, ponieważ działalność ta została przez skarżącego w [...] roku zlikwidowana, co potwierdza fakt, iż skarżący został od dnia [...] zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Ponadto ze złożonych zeznań podatkowych wynika, iż we wspomnianych okresie skarżący w [...] poniósł koszty uzyskania przychodu w wysokości 13.028 zł, zaś przychód wyniósł 11.488 zł, a w [...] koszty wyniosły 14263 zł, a przychód 11.146 zł, co oznacza iż skarżący posiadał wówczas środki finansowe umożliwiające poniesienie powyższych kosztów uzyskania przychodu, a tym samym nie był pozbawiony źródeł dochodu. Powyższe postanowienie zostało wysłane pismem Sądu z dnia 18 września 2008 r. skarżącemu w celu doręczenia wraz pouczeniem o prawie wniesienia sprzeciwu. Dnia [...] postanowienie to zostało doręczone skarżącemu. Z kolei dnia [...] skarżący złożył osobiście w Sądzie ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. W jego uzasadnieniu wskazał, że od dnia [...] jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłku i nie osiąga żadnych dochodów, pozostaje na utrzymaniu rodziców, z którymi mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo. Matka pobiera emeryturę w kwocie 1000 zł netto, z tym że z nadesłanego odcinka wynika, iż wynosi ona 1134,10 zł netto miesięcznie, zaś ojciec pobiera emeryturę w kwocie 1600 zł netto, z tym, że z nadesłanego odcinka wynika, iż wynosi ona 1751,46 zł netto miesięcznie. Wspólny miesięczny dochód netto rodziców wynikający z nadesłanych odcinków emerytur wynosi zatem 2885,56 zł. Skarżący podał, że w [...] i [...] prowadził działalność gospodarczą, z której poniósł stratę w [...] w kwocie 1540 zł, zaś w [...] w wysokości 3117 zł. Dodał, iż nie posiada środków finansowych na opłacenie adwokata, który jest mu potrzebny do prowadzenia jego sprawy. Podał, że nie posiada nieruchomości, oszczędności, przedmiotów i papierów wartościowych. Zgodnie z art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie całkowitym. Przepis art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu. W myśl art. 258 § 3 tej ustawy do postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące postanowień sądu. Złożony przez skarżącego na obecnym etapie postępowania sądowego ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu należało uznać za bezprzedmiotowy, gdyż, jak już wyżej wskazano, postanowieniem referendarza sądowego z dnia 16 września 2008 r. odmówiono przyznania skarżącemu prawa pomocy w tym zakresie, zaś okoliczności dotyczące sytuacji rodzinnej i majątkowej skarżącego wskazane w ponownym wniosku nie uległy zmianie. Skarżący w dalszym ciągu pozostaje bowiem osobą bezrobotną, będącą na utrzymaniu rodziców pobierających emerytury w łącznej wysokości 2885,56 zł. Wskazane zaś przez skarżącego kwoty dochodów rodziców z tytułu emerytur tj. matki 1000 zł i ojca 1600 zł nie wskazują, aby świadczenia te uległy obniżeniu do tych kwot, gdyż z nadesłanych odcinków ich emerytur wynika, iż wynoszą one 1134,10 zł (matka) i 1751,46 zł (ojciec), a zatem dochody rodziców nie uległy zmianie w stosunku do ich dochodów wykazanych przez skarżącego w poprzednim wniosku o przyznanie prawa pomocy. Skarżący nie powołał żadnych nowych okoliczności uzasadniających przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 245 § 2, art. 258 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło