IV SA/Wr 406/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska po rozpoznaniu w dniu 9 grudnia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R.Ł. na decyzję Nadleśniczego Nadleśnictwa Legnica z dnia 17 czerwca 2024 r., nr 4/2024 w przedmiocie uchylenia decyzji i udzielenia informacji publicznej postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 29 lipca 2024 r. R. Ł. (dalej: skarżący, strona) wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Nadleśniczego Nadleśnictwa Legnica (dalej: Nadleśniczy, organ) z dnia 17 czerwca 2024 r., nr 4/2024, którą Nadleśniczy uchylił własną decyzję z dnia 11 kwietnia 2024 r., nr 1/2024 odmawiającą udostępnienia informacji publicznej w zakresie podania otrzymanych nagród w 2023 r. w związku z pełnioną funkcją (pkt 2 wniosku o udostępnienie informacji publicznej z dnia 21 lutego 2024 r.) i udzielił informacji publicznej w zakresie pkt 2 wniosku. W zaskarżonej decyzji zawarte zostało pouczenie o przysługującym skarżącemu prawie do wniesienia skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Nadleśniczego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024, poz. 935 ze zm., dalej: u.p.p.s.a.) skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub ponaglenie, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 u.p.p.s.a.). Stosownie natomiast do art. 58 § 1 pkt 6 u.p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli wniesienie skargi jest niedopuszczalne. Powyższe oznacza, że w sprawach, w których od decyzji organu pierwszej instancji przysługuje odwołanie, przedmiotem skargi skierowanej do sądu administracyjnego może być tylko decyzja organu odwoławczego - orzekającego wskutek wniesienia odwołania. Powołany art. 52 § 1 i 2 u.p.p.s.a. statuuje zasadę pierwszeństwa trybu administracyjnej kontroli postępowania organu administracyjnego w stosunku do kontroli sądowej. Sąd administracyjny nie może bowiem zastępować organu odwoławczego, a jego działanie nie może naruszać zasady dwuinstancyjności postępowania administracyjnego, która gwarantuje stronie prawo domagania się dwukrotnego merytorycznego rozpatrzenia jej sprawy przez dwa różne organy administrujące. Przyjęcie przedstawionej zasady powoduje, że niedopuszczalne jest wniesienie skargi na decyzję wydaną przez organ pierwszej instancji. Mając na uwadze, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja uchylająca decyzję odmawiającą udostępnienia skarżącemu informacji publicznej i orzekająca w zakresie udostępnienia żądanej informacji, wskazać należy, że zgodnie z art. 16 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t. j. Dz. U. z 2022 r., poz. 902 ze zm., dalej: u.d.i.p.) odmowa udostępnienia informacji publicznej przez organ władzy publicznej następuje w drodze decyzji. Do decyzji takiej, stosownie do art. 16 ust. 2 pkt 1 u.d.i.p., stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, z tym że odwołanie od decyzji rozpoznaje się w terminie 14 dni. W myśl art. 132 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2024 r., poz. 572, dalej: k.p.a.) jeżeli odwołanie wniosły wszystkie strony, a organ administracji publicznej, który wydał decyzję, uzna, że to odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie, może wydać nową decyzję, w której uchyli lub zmieni zaskarżoną decyzję. Od nowej decyzji służy stronom odwołanie (art. 132 § 3 k.p.a.). W rozpoznawanej sprawie tryb, o którym mowa w art. 52 § 1 i 2 u.p.p.s.a., nie został wyczerpany, ponieważ od będącej przedmiotem zaskarżenia decyzji Nadleśniczego (działającego jako organ pierwszej instancji) stronie przysługiwał środek zaskarżenia w postaci odwołania do Dyrektora Regionalnej Dyrekcji Lasów Państwowych we Wrocławiu (działającego jako organ drugiej instancji). Skarżący natomiast zamiast odwołania wniósł, za pośrednictwem Nadleśniczego, skargę do tutejszego Sądu na nieostateczną decyzję z dnia 17 czerwca 2024 r. Skarga na decyzję nieostateczną - jak wykazano powyżej - jest niedopuszczana, w związku z czym Sąd zobligowany był ją odrzucić. Zauważyć w tym miejscu należy, że w zaskarżonej decyzji organ błędnie pouczył stronę o możliwości wniesienia skargi do Sądu, zamiast o możliwości złożenia odwołania do organu drugiej instancji. W związku z powyższym, pomimo że zaskarżona decyzja nie zawiera pouczenia o możliwości złożenia odwołania, stronie przysługuje prawo do złożenia odwołania wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania tej czynności. W świetle art. 112 k.p.a. brak prawidłowego pouczenia nie może szkodzić stronie, a zatem błędne pouczenie stanowi okoliczność uzasadniającą przywrócenie przez organ terminu do złożenia odwołania. Uwzględniając powyższe, strona powinna wystąpić ze stosownym wnioskiem do organu, zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. W tym stanie rzeczy Sąd, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 i 2 u.p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.