IV SA/Wr 415/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski po rozpoznaniu w dniu 16 lipca 2014 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. R. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: I. odrzucić skargę; II. oddalić wniosek o przyznanie prawa pomocy; III. odmówić zawieszenia postępowania sądowego. Postanowieniem z dnia z dnia [...] lutego 2014 r., nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., dalej: SKO, odmówiło Z. R., dalej skarżący, po rozpatrzeniu jego wniosku o stwierdzenie "niezgodności z prawem" decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] grudnia 2013 r. ([...]), stwierdzającej nieważność wydanej z upoważnienia Prezydenta Wrocławia – decyzji Zastępcy Kierownika Działu Świadczeń w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] maja 2012 r. (nr [...]), którą przyznano skarżącemu dodatek mieszkaniowy na okres od 1 grudnia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2009 r. w kwocie 233,18 zł. Postanowienie z dnia 25 lutego 2014 r. zawierało pouczenie o możliwości zwrócenia się do SKO z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 7 dni od daty jego doręczenia. Powyższe postanowienie z dnia 25 lutego 2014 r. skarżący odebrał osobiście w dniu 26 marca 2014 r. co poświadczył własnoręcznym podpisem, zaś w dniu 30 kwietnia 2014 r. (data osobistego złożenia pisma w siedzibie SKO) skarżący wniósł skargę na wymienione postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, domagając się jednocześnie zawieszenia postępowania . W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie. Wskazał, że skarżący przed złożeniem skargi do tut. Sądu nie wyczerpał przysługujących mu środków zaskarżenia w toku postępowania administracyjnego, nie złożył do organu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Zgodnie z art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., skargę do sądu można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 p.p.s.a.). Oznacza to, że prawo wniesienia skargi jest uwarunkowane uprzednim wyczerpaniem przez skarżącego środków zaskarżenia, jeżeli przysługiwały mu one w postępowaniu przed organem administracyjnym. Z powyższych przepisów wynika więc, że dokonywana przez sąd kontrola działalności administracji publicznej rozpoczyna się dopiero po wyczerpaniu przez stronę środków zaskarżenia przewidzianych w toku procedowania przed tymi organami. Ograniczenie zakresu kontroli sądu administracyjnego wyłącznie do działalności organu pierwszej instancji oznaczałoby, że sąd nie tyle dokonuje kontroli działalności administracji publicznej, ile wkracza w tok postępowania organów administracji, zastępując niejako w kompetencjach organ drugiej instancji. Zatem skarga może dotyczyć wyłącznie ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy w toku instancji. Stosownie do art. 15 k.p.a. postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, co oznacza, że w przypadku złożenia odwołania od decyzji pierwszej instancji, organ odwoławczy rozpatruje sprawę ponownie. Jednakże w myśl art. 127 § 3 k.p.a. od decyzji wydanej w pierwszej instancji przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze nie służy odwołanie, jednak strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, a do wniosku tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań od decyzji. Zgodnie z art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu. W myśl art. 61a § 1 k.p.a. gdy żądanie, o którym mowa w art. 61, zostało wniesione przez osobę niebędącą stroną lub z innych uzasadnionych przyczyn postępowanie nie może być wszczęte, organ administracji publicznej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania. Natomiast na postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania, na podstawie art. 61a § 2 k.p.a., służy zażalenie. Zgodnie natomiast z art. 144 k.p.a. do zażaleń mają odpowiednie zastosowanie przepisy dotyczące odwołań. W niniejszej sprawie od postanowienia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] lutego 2014 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji tego organu służył skarżącemu wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy w terminie 7 dni od daty doręczenia postanowienia, o czym skarżący został prawidłowo pouczony w zaskarżonym postanowieniu. Dopiero ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ otworzyłoby skarżącemu drogę do skutecznego wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, że skoro skarżący przed wniesieniem skargi nie wyczerpał środka zaskarżenia, bowiem skarga nie została poprzedzona wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Z tych względów, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 w zw. z art. 52 § 1 p.p.s.a., orzeczono jak w pkt 1 sentencji postanowienia. Z kolei, z przepisu art. 247 p.p.s.a. wynika, iż prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. Za skargę oczywiście bezzasadną uważa się także skargę podlegającą odrzuceniu. W związku z tym na podstawie cytowanego przepisu prawa należało oddalić wniosek skarżącego o udzielenie pomocy prawnej. Brak również podstaw do zawieszenia postępowania sądowego zgodnie z żądaniem skargi. Omówiona sprawa ma bowiem samoistny charakter i nie wiąże się z jakimkolwiek postępowaniem prowadzonym z inicjatywy procesowej skarżącego. Przepisy art. 56 i art. 124 § 1 pkt 6 p.p.s.a. nie mają tu zastosowania. Z tego względu należało odmówić zawieszenia postępowania sądowego w sprawie określonej w sentencji postanowienia.