IV SA/Wr 427/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie : Sędzia WSA Bogumiła Kalinowska (sprawozdawca) Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Protokolant : Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 26 października 2011 r. sprawy ze skargi G. S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] kwietnia 2011 r. Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego oddala skargę. Opisaną w wyroku decyzją Wojewoda D.- działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 2000 r., Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm) i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 993 z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania skarżącej od wydanej w pierwszej instancji decyzji Prezydenta Miasta W. orzekającej o wymeldowaniu skarżącej z miejsca pobytu stałego -utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jak wskazano w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, postępowanie w sprawie zostało wszczęte na wniosek S. W., który twierdził, że skarżąca nie przebywa w przedmiotowej nieruchomości ponieważ opuściła ją w wyniku czynności egzekucyjnych przeprowadzanych przez komornika w dniu 27 października 2010 r. Komornik sądowy, na podstawie zaopatrzonego w klauzulę wykonalności postanowienia Sądu Rejonowego w Wałbrzychu I Wydział Cywilny z dnia 18 maja 2010 r., dokonał wprowadzenia go w posiadanie spornej nieruchomości jako wierzyciela. Stronie skarżącej wskazany został lokal tymczasowy. Skarżąca w toku postępowania o wymeldowanie oświadczyła do protokołu, że nie opuściła dobrowolnie i trwale lokalu a czynności komornika były bezprawne - na dowód czego złożyła do akt postępowania kserokopie skarg, zażaleń oraz pozwów jakie skierowała do właściwych organów. Ponadto wskazywała, że podjęła działania prawne w celu odzyskania spornego mieszkania. Po rozpatrzeniu odwołania organ II instancji stwierdził, że zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje, na wniosek strony lub z urzędu, decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Wprawdzie z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że w postępowaniu w sprawie o wymeldowanie osoby z pobytu stałego organy winny badać, czy opuszczenie lokalu nastąpiło w sposób dobrowolny, jednak nie odnosi się to do sytuacji, gdy jest to wynik postępowania egzekucyjnego wykonanego skutecznie przez kompetentny organ, zgodnie z sądowym tytułem wykonawczym. Nieprzebywanie w miejscu stałego zameldowania w związku z utratą uprawnień do przebywania w lokalu jest aktem równoznacznym z ustaniem pobytu w tym lokalu w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Dalej organ podkreślił, iż zameldowanie jest czynnością jedynie rejestracyjną, mająca na celu zebranie informacji o tym, kto i gdzie zamieszkuje, nie jest natomiast czynnikiem rodzącym uprawnienia do lokalu. Bezspornym w niniejszej sprawie jest, iż w dniu 27 października 2010 r. została wykonana wobec odwołującej eksmisja z lokalu, tym samym skarżąca nie zamieszkuje od tej daty w miejscu zameldowania na pobyt stały. W skardze na to ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie, skarżąca domagając się uchylenia decyzji obu instancji zarzuciła, że nie opuściła miejsca pobytu dobrowolnie, zaś nastąpiło to w konsekwencji przekroczenia uprawnień w toku egzekucji, co jest przedmiotem odrębnych postępowań. Nigdy nie sprzeciwiała się wprowadzeniu nabywcy w posiadanie nieruchomości, co jedynie jest dopuszczalne w myśl. art. 999 k.p.c. w oparciu o postanowienie o przysądzeniu własności. W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Po myśli art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.") - sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 p.p.s.a.). Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się uchybień prawa. Postępowanie prowadzono z poszanowaniem reguł procesowych, dokonano wyczerpujących ustaleń stanu faktycznego, prawnie istotnych w kontekście przepisu prawa materialnego, który znajdował zastosowanie w sprawie, tj. hipotezy normy art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (j.t. Dz. U.z 2006 r. Nr 139, poz.993 ze zm.), przyjmując zarazem właściwą dla tego przepisu wykładnię. Zgodnie z art. 15 ust.2 cytowanej ustawy organ gminy wydaje decyzję – na wniosek strony lub z urzędu – w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Orzecznictwo sądowoadministracyjne na tle tej normy prawnej wywiodło dodatkowo konieczność spełnienia przesłanki dobrowolności w opuszczeniu miejsca stałego zameldowania i wskazało jakiego rodzaju stany faktyczne wyczerpują przesłankę opuszczenia. Z okoliczności faktycznych sprawy, prawidłowo ustalonych przez organy, wynika, że ustanie pobytu stałego strony skarżącej nastąpiło wskutek czynności egzekucyjnych podjętych w trybie licytacji spornego lokalu, na mocy między innymi prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego o przysądzeniu własności tego lokalu na rzecz wierzyciela (w osobie wnioskodawcy przedmiotowego postępowania administracyjnego o wymeldowanie skarżącej) – oraz zobowiązującego dłużników, w tym stronę skarżącą, do wydania mu tej nieruchomości. Na tej podstawie, komornik sądowy podjął stosowne, przepisane prawem czynności egzekucyjne, wskutek których bezsprzecznie dokonano eksmisji strony skarżącej z lokalu stanowiącego dotychczasowe miejsce zameldowania skarżącej na pobyt stały. Opuściła ona przymusowo ten lokal wraz ze swoimi rzeczami. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych – ustanie pobytu w danym lokalu w wykonaniu prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego, tzn. gdy doszło do tego w drodze czynności egzekucyjnych komornika sądowego – należy uznać za spełnienie przesłanki opuszczenia, o której mowa w treści art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodów osobistych. Tym samym wykluczona jest konieczność w takiej sytuacji zbadania, czy opuszczenie miało charakter dobrowolny. W trybie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego nie można podważać prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych, które wpłynęły na ukształtowanie sytuacji faktycznej i prawnej strony. Z akt sprawy nie wynika by w toku przewidzianych prawem środków przed sądem powszechnym doszło do obalenia mocy tych orzeczeń. Samo wytoczenie zaś powództwa, czy inicjowanie przed sądami powszechnymi innych postępowań, bez legitymowania się orzeczeniami, które znosiłyby z obrotu prawnego skutki prawne orzeczeń, na mocy których doszło do opróżnienia spornego lokalu - pozostaje bez znaczenia prawnego. W tym stanie rzeczy skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a.