IV SA/Wr 441/06
WyrokWSA we Wrocławiu2006-10-31
Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Marcin Miemiec, Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do sprostowania lub wydania nowego zaświadczenia o wysokości uposażenia żołnierza zawodowego, jeśli treść żądanego zaświadczenia jest sprzeczna z prawomocną decyzją administracyjną?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest uprawniony do bezpośredniego kształtowania praw i obowiązków stron, a jedynie do kontroli legalności zaskarżonych aktów administracyjnych. Organ administracji publicznej jest zobowiązany wydać zaświadczenie potwierdzające fakty lub stan prawny wynikający z posiadanych danych, a nie tworzyć lub zmieniać stosunki prawne. W sytuacji, gdy prawomocna decyzja administracyjna określa uprawnienia strony w sposób odmienny od żądania zawartego we wniosku o wydanie zaświadczenia, organ zasadnie odmawia wydania zaświadczenia o treści wymaganej przez stronę, ponieważ przeczy to posiadanej przez niego dokumentacji.Stan faktyczny
Skarżący A. K. domagał się sprostowania zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych lub wydania nowego zaświadczenia z uwzględnieniem zwiększonego dodatku specjalnego w wysokości [...]% należnego uposażenia zasadniczego według ostatnio zajmowanego stanowiska służbowego. Organy administracji odmówiły uwzględnienia wniosku, powołując się na prawomocny wyrok WSA we Wrocławiu z 2005 r., który oddalił skargę na decyzję przyznającą dodatek specjalny w niższej wysokości. Skarżący argumentował, że poprzednie postępowanie dotyczyło ustalenia prawa do dodatku w okresie pozostawania w dyspozycji, a nie na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (sprawozdawca) Sędziowie Sędzia WSA Marcin Miemiec Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant Robert Hubacz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 19 października 2006 r. sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie odmowy sprostowania zaświadczenia o wysokości uposażenia oddala skargę.
Przedmiotem skargi wniesionej przez A. K. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu jest postanowienie Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego z dnia [...] r., Nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w P. z dnia [...] r., Nr [...] wydane z powołaniem się na przepisy art. 217§2, 218 i 219 kodeksu postępowania administracyjnego w związku z przepisami § 8 ust. 5, § 31 ust. 1 pkt 7 oraz ust. 4a i 5 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 10 października 2000 r. w sprawie dodatków do uposażenia zasadniczego żołnierzy (Dz. U. Nr 90, poz. 1005 z późn. zm.), którym odmówiono sprostowania zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierza zawodowego do celów ewidencyjno - finansowych oraz zaopatrzenia emerytalno - rentowego A. K. i wydania mu zaświadczenia zawierającego zwiększony dodatek specjalny w wysokości [...] % należnego żołnierzowi uposażenia według ostatnio zajmowanego stanowiska służbowego.
Postępowanie w niniejszej sprawie wszczęte zostało wnioskiem strony z dnia [...] r. , uzupełnionym pismem z dnia [...] r. adresowanym do Dowódcy Jednostki Wojskowej [...] w P. o sprostowanie wydanego w związku ze zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych dla celów zaopatrzenia żołnierza, poprzez wykazanie w zaświadczeniu dodatku specjalnego w wysokości [...] % należnego uposażenia zasadniczego według ostatnio zajmowanego stanowiska służbowego i wydanie nowego zaświadczenia uwzględniającego ten zwiększony dodatek specjalny w wysokości [...] %.
Organ I instancji postanowieniem z dnia [...] r. zawiesił postępowanie w sprawie sprostowania zaświadczenia i wydania nowego zaświadczenia z uwagi na wniesienie przez skarżącego skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu na decyzję Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego z dnia [...] r. Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Dowódcy JW. [...] z dnia [...] r. w przedmiocie ustalenia dodatku specjalnego w wysokości [...] % kwoty należnego uposażenia zasadniczego według ostatnio zajmowanego stanowiska służbowego. Wyrokiem z dnia 20 października 2005 r. zapadłym w sprawie o sygn. akt II SA/Wr 1708/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę strony . Dowódca Jednostki Wojskowej Nr [...] postanowieniem z dnia [...] r. podjął z urzędu zawieszone postępowanie w sprawie sprostowania zaświadczenia i wydał w dniu [...] r. postanowienie nie uwzględniające przedmiotowego wniosku . W uzasadnieniu orzeczenia powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu w sprawie o sygn. akt 4 II SA/ Wr 1708/03 podzielający stanowisko organów I i II instancji w zakresie ustalenia prawa do dodatku specjalnego w wysokości [...] % i braku podstaw do sprostowania wydanego stronie zaświadczenia i wydania nowego, zawierającego dodatek specjalny w wysokości [...] % uposażenia zasadniczego.
A. K. złożył zażalenie na powyższe postanowienie podnosząc, że Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokując w sprawie o sygn. akt 4 II SA/ Wr 1708/03 rozstrzygał jedynie o prawie organu do wydania decyzji o wysokości dodatku w okresie jego pozostawania w dyspozycji organu, a nie na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Wskazał, że poza sferą rozstrzygnięcia Sądu pozostała kwestia prawidłowości lub nie, wydania przez Dowódcę zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzy zawodowych do celów ewidencyjno - finansowych oraz zaopatrzenia emerytalno - rentowego. Odwołujący podtrzymał wniosek o sprostowanie zaświadczenia z uwagi na brzmienie przepisów art. 17 ust. 1 i art. 18 ust. 1 pkt2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy zawodowych oraz art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych i ich rodzin, z których - jego zdaniem - wynika , że żołnierzowi zwalnianemu z zawodowej służby wojskowej przysługują należności, w podstawie których należy uwzględnić uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym, należne na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Według strony brzmienie tych przepisów uzasadnia wskazanie w zaświadczeniu dodatku w wysokości [...] % należnego uposażenia zasadniczego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Strona odwołująca powołała się także na definicję ostatnio zajmowanego stanowiska służbowego , zawartą w art. 7 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 1997 r., Nr 10, poz. 55 z późn. zm.) według którego pod pojęciem stanowisko służbowe należy rozumieć przewidziane w hierarchii służbowej jednostki, z określoną dla tego stanowiska nazwą, stopniem wojskowym, wymaganiami kwalifikacyjnymi, korpusem osobowym, grupą i specjalnością wojskową oraz grupą uposażenia. Zdaniem strony takim stanowiskiem było stanowisko starszego asystenta w jednostce [...] tj. Szpital Wojskowy z Przychodnią Samodzielny Publiczny ZOZ w P. , co wynika z rozkazu Ministra Obrony Narodowej Nr [...] z dnia [...] r. Natomiast bez znaczenia jest fakt pozostawania przez stronę w ostatnim miesiącu przed zwolnieniem z zawodowej służby wojskowej w dyspozycji Dowódcy [...] BOT w P. . W ocenie odwołującego stan służby w dyspozycji nie może być utożsamiany ze służbą na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym.
Organ II instancji w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia powołał się na decyzję Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] z dnia [...] r. przyznającą A. K. dodatek specjalny w wysokości [...] %.
Wskazał, iż decyzja ta jak i utrzymująca ją w mocy decyzja organu II instancji , stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który prawomocnym wyrokiem z dnia 20 października 2005r. rozstrzygnął kwestię wysokości dodatku specjalnego poprzez oddalenie skargi . Wobec tego zdaniem organu odwoławczego postanowienie o odmowie sprostowania jest prawidłowe i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, a wniesione zażalenie nieuzasadnione.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu A. K. wniósł o uchylenie obu wydanych w sprawie postanowień i nakazanie Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w P. wydania zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierza zawodowego do celów ewidencyjno-finansowych oraz zaopatrzenia emerytalno-rentowego dodatku specjalnego do uposażenia zasadniczego uwzględniającego prawidłowo naliczony dodatek specjalny w wysokości [...] % należnego mu uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym
Skarżący podniósł , ż Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 20 .10.2005r. w sprawie o sygn. akt 4 II SA/Wr 1708/03 rozstrzygnął jedynie o prawie organu do wydania rozstrzygnięcia w sytuacji zaistnienia nowych okoliczności, zaistnienie których wymaga przepis art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1974 r. o uposażeniu żołnierzy, którego to rozstrzygnięcia strona nie podważa. Natomiast on domaga się jedynie sprostowania wydanego zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzy zawodowych do celów ewidencyjno - finansowych oraz zaopatrzenia emerytalno - rentowego i wydanie nowego uwzględniającego jego uposażenie zasadnicze wraz z dodatkami o charakterze stałym należne mu na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym tj. na stanowisku starszego asystenta Oddziału Chorób Wewnętrznych [...] Szpitala Wojskowego z Przychodnią w P. . Wskazał, iż istotą sporu jest okoliczność, że Dowódca [...] BOT mimo pozostawania skarżącego w jego dyspozycji przez ostatni miesiąc służby, zobowiązany był do wydania zaświadczenia o wysokości uposażenia [...], zgodnego z treścią przesłanego mu zaświadczenia z dnia [...] r. , w którym określono dodatek specjalny na poziomie [...] % , wypełnionego według wzoru stanowiącego załącznik do Decyzji Ministra Obrony Narodowej Nr 2902 z dnia 15 października 1997 r.
W odpowiedzi na skargę Dowódca Ś. Okręgu Wojskowego wniósł o oddalenie skargi, podtrzymując argumentację zawartą w motywach zaskarżonego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
W związku ze sformułowanym w skardze wnioskiem "o nakazanie Dowódcy Jednostki Wojskowej Nr [...] w P. wydania zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierza zawodowego do celów ewidencyjno-finansowych oraz zaopatrzenia emerytalno-rentowego dodatku specjalnego do uposażenia zasadniczego uwzględniającego prawidłowo naliczony dodatek specjalny w wysokości [...] %należnego mu uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym " , wskazać na wstępie należy , że kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych , rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego , o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Z przepisu tego wynika zasada , według której sąd administracyjny nie rozstrzyga spraw administracyjnych należnych do kompetencji organów administracji publicznej , a jedynie kontroluje legalność ich aktów i czynności. A zatem przepisy określające zasady sądowej kontroli decyzji administracyjnych nie pozwalają na bezpośrednie kształtowanie przez sąd administracyjny praw i obowiązków stron. Wymaga też podkreślenia, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny nie jest skrępowany zarzutami skargi i sformułowanymi w niej wnioskami , co wprost wynika z art.134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270). Dokonując oceny legalności zaskarżonej decyzji sąd administracyjny bada jedynie czy przy jej wydaniu doszło do naruszenia prawa materialnego lub procesowego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. Oznacza to ,że uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku wystąpienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).
Dokonując zatem pod takim kątem oceny postanowienia będącego przedmiotem osądu Wojewódzki Sąd Administracyjny zauważa, że wniosek skarżącego z dnia [...] r. dotyczył w istocie rzeczy dwóch kwestii regulowanych odrębnymi trybami postępowania przewidzianymi w kodeksie postępowania administracyjnego. Z jego treści wynika niezbicie, że skarżący domagał się: po pierwsze sprostowania zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzy zawodowych do celów ewidencyjno - finansowych oraz zaopatrzenia emerytalno - rentowego; po drugie wydania zaświadczenia zawierającego prawidłowo naliczony, zwiększony dodatek specjalny w wysokości [...] % należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Jak wynika z sentencji zaskarżonego postanowienia jak i poprzedzającego je postanowienia organu I instancji jedynym rozstrzygnięciem orzeczono zarówno o odmowie sprostowania zaświadczenia jak i o odmowie wydania nowego postanowienia. Natomiast z powołanej w postanowieniu podstawy prawnej jego wydania i wskazanych w nim okoliczności faktycznych i prawnych , które legły u podstawy jego wydania wynika, że organy obu instancji orzekające w sprawie faktycznie zastosowały wyłącznie tryb związany z odmową wydania zaświadczenia. Zbędne zatem było orzeczenie w sentencji postanowienia " o odmowie sprostowania zaświadczenia " skoro , w uzasadnieniu obu postanowień w ogóle nie odniesiono się do zasadności podjęcia czynności zapewniających rektyfikację zaświadczenia, które zresztą na gruncie przepisów kodeksu postępowania administracyjnego nie podlega sprostowaniu. W literaturze przedmiotu zwrócono już na to uwagę ,że zmiana zaświadczenia nie jest możliwa na podstawie przepisów k.p.a. ( por. B.Adamiak , J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego -Komentarz , Wyd. C.H.Beck , W-wa 2006 str.821 ). Wobec tego wskazane wyżej niewątpliwe uchybienie w zakresie użytego w sentencji decyzji sformułowania o odmowie sprostowania zaświadczenia, nie miało jednak wpływu na wynik sprawy, gdyż z wskazanej w postanowieniu podstawy prawnej i motywów rozstrzygnięcia wynika, ż organ orzekał na podstawie przepisów normujących postępowanie w sprawie wydawania zaświadczeń , a to przepisów działu VII kodeksu postępowania administracyjnego zatytułowanego " Wydawanie zaświadczeń", zawartych w art. 217 - 220 k.p.a. . Przewidują one wydawanie zaświadczeń w dwóch przypadkach, po pierwsze - jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa( art. 217 § 2 pkt 1), po drugie zaś - jeżeli dana osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego(art. 217 § 2 pkt 2). Z powyższego wynika więc , że zaświadczeniem w rozumieniu k.p.a. jest urzędowe potwierdzenie w formie pisemnej obiektywnie istniejącego (aktualnie lub w przeszłości) stanu rzeczy (faktycznego lub prawnego), dokonane przez organ administracji publicznej na żądanie zainteresowanej osoby, której interes oparty jest na prawie (por. Z. Kmiecik, Charakter prawny zaświadczenia a możliwość ustalania weryfikacji jego treści, PiP z. s10, 2004 r. s. 58). Oznacza to, że zaświadczenia są aktami, które potwierdzają istnienie uprawnień czy obowiązków, określonych (tzn. stworzonych lub ustalonych) uprzednio indywidualnym aktem prawnym. Z przytoczonych wyżej przepisów wynika więc, że postępowanie to może się zakończyć w trojaki sposób, a mianowicie :
- przez wydanie zaświadczenia dotyczącego stanu faktycznego lub stanu prawnego, którego potwierdzenia żąda osoba zainteresowana;
- przez odmowę w ogóle wydania zaświadczenia;
- przez odmowę wydania zaświadczenia o żądanej treści z powodu nie potwierdzenia się w toku postępowania wyjaśniającego istnienia stanu faktycznego lub prawnego, którego potwierdzenia żąda osoba ubiegająca się o zaświadczenie.
Kontrola legalności zaskarżonego postanowienia sprowadza się więc do oceny zasadności odmowy wydania przez organ zaświadczenia o żądanej przez stronę treści . Z treści przedmiotowego wniosku wynika, że dotyczył sprostowania wydanego zaświadczenia o wysokości uposażenia i innych należności pieniężnych żołnierzy zawodowych do celów ewidencyjno - finansowych i wydania zaświadczenia zawierającego prawidłowo naliczony, zwiększony dodatek specjalny w wysokości [...] % należnego uposażenia zasadniczego według stanowiska służbowego na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Z kolei z materiału aktowego badanej sprawy oraz akt tutejszego Sądu o sygn. 4 II SA/Wr 1708/03 wynika ,że decyzją organu I instancji z dnia [...] r. " przyznano z dniem [...] r. mjr. A. K. dodatek specjalny w wysokości [...] % kwoty należnego uposażenia zasadniczego według ostatnio zajmowanego stanowiska służbowego U [...] , na okres pozostawania w dyspozycji Dowódcy JW. [...] ". Powyższa decyzja została utrzymana w mocy ostateczną decyzją Dowódcy Ś. Okręgu Wojskowego z dnia[...] r. , Nr [...] , zaskarżoną następnie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 20 października 2005 r., sygn. akt II SA/Wr 1708/03 skargę w tym przedmiocie oddalił, uznając decyzję o zaskarżonej treści za prawidłową. Wspomniany wyrok - wobec nie zaskarżenia go przez stronę - ma walor prawomocności. Wobec tego pozostaje poza sporem między stronami fakt , że w dacie złożenia przez stronę przedmiotowego wniosku w obrocie prawnym funkcjonowała decyzja o charakterze konstytutywnym określająca istnienie po stronie skarżącego uprawnienia w postaci przysługującego stronie dodatku specjalnego w wysokości [...] % uposażenia zasadniczego według ostatnio zajmowanego stanowiska służbowego. Skoro zatem wydanie przez organ administracji państwowej zaświadczenia jest urzędowym potwierdzeniem określonych faktów lub stanu prawnego i nie tworzy ono ani nie znosi żądnego stosunku prawnego , to zgodnie z przepisem art. 218 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego organ administracji publicznej obowiązany był wydać zaświadczenie potwierdzające fakty albo stan prawny, wynikający z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu. A to oznacza ,że zasadnie organ odmówił wydania zaświadczenia o treści wymaganej przez skarżącego, bo przeczy temu treść posiadanych przez niego dokumentów i zawartych w nich danych . Jak już wspomniano wyżej w obrocie prawnym znajduje się prawomocna decyzja , z której wynikają określone dla strony uprawnienia. W związku z tym organ administracyjny zaświadcza jedynie o tym, co jest w jego ewidencji, rejestrach bądź innych danych bez ich przetwarzania, bowiem, jak wyrażono wyroku Naczelnego Sadu Administracyjnego z dnia 18 marca 1998 r. sygn. akt II SA 125/98 czynności dokonywane w postępowaniu w sprawie wydawania zaświadczeń prowadzą do potwierdzenia w formie dokumentu urzędowego tego, co jest aktualnie wpisane w rejestrze publicznym - w szerokim znaczeniu tego zwrotu. Nie można natomiast drogą zaświadczenia wywołać skutków kształtujących stosunki prawne (przyznawać lub ograniczać uprawnienia), a tego faktycznie domaga się skarżący. Żądanie skarżącego w istocie rzeczy dotyczy przeprowadzenia przez organ w sprawie o wydanie zaświadczenia, postępowania wyjaśniającego (dowodowego), analogicznego jak w postępowaniu jurysdykcyjnym - zakończonym już prawomocną decyzją. Z kolei przewidziane w przepisie art. 218 § 2 kodeksu postępowania administracyjnego postępowanie wyjaśniające dotyczy tylko sytuacji, gdy chodzi o potwierdzenie stanu faktycznego lub generalnego stanu prawnego. Natomiast przeprowadzenie postępowania wyjaśniającego indywidualny stan prawny - w celu stwierdzenia takiego stanu- służy w gruncie rzeczy jego ustaleniu, zaś ustalanie indywidualnego stanu prawnego nie jest niczym innym, jak rozstrzyganiem o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia bądź obowiązku, co powinno przybierać formę decyzji administracyjnej, a nie zaświadczenia. Mając powyższe na uwadze Sad doszedł do przekonania, że w sprawie nie doszło do takiego naruszenia przepisów, które obligowałoby do wyeliminowania zaskarżonego rozstrzygnięcia z obrotu prawnego
Z tych względów zarzuty skargi przedstawiają się jako bezzasadne, a zaskarżone postanowienie należy uznać za prawidłowe. Skarga zatem jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlega oddaleniu na podstawie art. 151 powołanej na wstępie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi(Dz. U. Nr 153, poz. 1271).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło