IV SA/Wr 45/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-02-25
Skład orzekający: Wiesław Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu powinien być uwzględniony, jeśli sąd administracyjny I instancji jest zobowiązany do wszechstronnego zbadania sprawy z urzędu?Ratio decidendi
Sąd administracyjny I instancji przyznał prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, uznając przesłanki finansowe skarżącej. Natomiast odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika z urzędu, argumentując, że sąd ten ma obowiązek czuwać nad stronami występującymi bez pełnomocnika, udzielając im wskazówek i pouczeń. Ponadto, sąd z urzędu bada zgodność z prawem zaskarżonego aktu, niezależnie od zarzutów strony, co gwarantuje jej prawo do sądu.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na postanowienie Wojewody odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Wraz ze skargą wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego, przedstawiając swoją trudną sytuację finansową i zdrowotną. Sąd rozpoznał wniosek na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie radcy prawnego).Pełny tekst orzeczenia
Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 25 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku L.Z. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi na postanowienie Wojewody D. z dnia ... w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych; 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
Skarżąca wraz ze skargą na wyżej oznaczone postanowienie złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego wskazując w uzasadnieniu, że gospodarstwo domowe prowadzi z dwójką pełnoletnich, bezrobotnych dzieci, a na ich łączny dochód w wysokości 1.568, 85 zł składają się: zaświadczenie przedemerytalne skarżącej - 659, 32 zł, zasiłek rodzinny otrzymywany na syna- 98 zł; stypendium stażowe jej córki z PUP (do grudnia 2010 r.) - 411, 53 zł; świadczenie z funduszu alimentacyjnego przyznane na rzecz syna skarżącej- 400 zł. Dodała, że ma orzeczony stopień niepełnosprawności i cierpi na wiele schorzeń (także córka jest alergiczką) i w związku z tym na lekarstwa wydatkują 170 zł, a z kolei koszty utrzymania mieszkania wynoszą 600 zł (czynsz po odliczeniu dodatku- 118, 93 zł; opłata za gaz- 60 zł; za energię elektryczną- 262, 48 zł; koszt opału- 152, 81 zł). Poinformował, że jej dzieci dokształcają się zaocznie.
Mając na uwadze okoliczności podniesione przez skarżącą we wniosku uznać należy, iż zachodzą przesłanki uzasadniające przyznanie jej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych.
Ustosunkowując się z kolei do wniosku o ustanowienie radcy prawnego podkreślić należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym- zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 127 ze zm.)). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącą zarzutów czy braku jej zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżąca nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będący przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1134/04). W świetle powyższe nie uwzględnienie wniosku w tym zakresie nie można uznać za pozbawienie strony prawa do sądu.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 245 § 2 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło