IV SA/Wr 469/08
WyrokWSA we Wrocławiu2009-03-18
Skład orzekający: Henryk Ożóg, Tadeusz Kuczyński, Lidia Serwiniowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania jest zgodne z prawem, jeśli strona złożyła wniosek o przywrócenie terminu po terminie na złożenie odwołania?Ratio decidendi
Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania, ponieważ odwołanie zostało nadane po upływie ustawowego terminu 14 dni od dnia doręczenia decyzji. Wniosek o przywrócenie terminu został złożony po terminie na złożenie odwołania, co uniemożliwia jego skuteczne rozpatrzenie. Zgodnie z art. 134 kpa, organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić uchybienie terminu, a jego niedopełnienie stanowi rażące naruszenie prawa.Stan faktyczny
A. S. otrzymała decyzję przyznającą zasiłek stały i składkę zdrowotną w dniu 2 lipca 2008 r. Odwołanie od tej decyzji wniosła w dniu 17 lipca 2008 r., przekraczając 14-dniowy termin, który upłynął 16 lipca 2008 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Skarżąca wniosła skargę, podnosząc, że jest osobą schorowaną, a jej stan zdrowia wpłynął na uchybienia przy składaniu odwołania. Złożyła również wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, ale uczyniła to po terminie.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) Protokolant Małgorzata Rutkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 18 marca 2009 r. sprawy ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] Nr [...], po zapoznaniu się z odwołaniem A. S. od decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. z dnia [...] Nr [...] przyznającej stronie zasiłek stały oraz składkę zdrowotną, Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
W motywach rozstrzygnięcia Kolegium wskazało, że Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. decyzją z dnia [...] przyznał A. S. zasiłek stały i składkę zdrowotną. Decyzja została odebrana przez stronę w dniu 2 lipca 2008 r., o czym świadczy jej własnoręczna adnotacja na oryginale decyzji.
Odwołanie od powyższej decyzji A. S. wysłała, za pośrednictwem poczty, w dniu 17 lipca 2008 r. (koperta wraz ze stemplem pocztowym w aktach sprawy). W treści odwołania zarzuciła organowi pierwszej instancji błędne obliczenie jej dochodu, które wpłynęło na przyznanie zasiłku stałego w zaniżonej wysokości.
Jak podkreśliło Samorządowe Kolegium Odwoławcze, stosownie do art. 129 § 2 kpa, odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji stronie. Zgodnie z dyspozycją art. 57 § 1 kpa, przy obliczaniu terminu określonego w dniach nie uwzględnia się dnia, w którym nastąpiło doręczenie decyzji, a upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu.
Decyzja organu pierwszej instancji, jak wspomniano powyżej, została doręczona stronie w dniu 2 lipca 2008 r. Bieg 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania rozpoczął się więc w dniu 3 lipca 2008r. (czwartek), a upłynął w dniu 16 lipca 2008 r. (środa). Odwołanie zostało nadane przez stronę w urzędzie pocztowym w dniu 17 lipca 2008 r., a więc po terminie.
Skoro jednocześnie z odwołaniem A. S. nie złożyła prośby o przywrócenie uchybionego terminu, a w samym odwołaniu sformułowała jedynie zarzuty co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy przez organ pierwszej instancji, wniesione z uchybieniem ustawowego terminu odwołanie nie mogło skutecznie uruchomić postępowania odwoławczego (por. wyrok NSA z dnia 12 września 2001 r., sygn. akt II SA/Gd 2273/99, LEX 76092). Termin do wniesienia odwołania jest bowiem terminem zawitym, a jego uchybienie jest okolicznością obiektywną, niezależną od uznania organu odwoławczego.
Zgodnie z art. 134 kpa organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Należy podkreślić, że nawet nieznaczne przekroczenie ustawowego terminu stanowi jego uchybienie i obliguje do wydania postanowienia w trybie powołanego przepisu (por. m.in. wyrok NSA z dnia 27 listopada 1996 r., sygn. akt SA/Łd 2665/95, Biul. Skarb 1997/5/32; z dnia 2 lutego 1998 r., sygn. akt II SA 1356/97, LEX 41416; z dnia 21 marca 1997 r., sygn. akt SA/Łd 2990/95, LEX 29079). Kategoryczne określenie w art. 134 kpa "organ odwoławczy stwierdza" oznacza, iż uchybienie temu obowiązkowi i merytoryczne rozpatrzenie odwołania stanowiłoby rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 kpa). Oznaczałoby bowiem weryfikację w postępowaniu odwoławczym decyzji ostatecznej, a więc decyzji, która - zgodnie z art. 16 § 1 kpa - korzysta z domniemania trwałości (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 16 listopada 2004 r., sygn. akt 4 II SA/Wr 2750/2001, niepubl.). Decyzja organu pierwszej instancji stała się ostateczną z upływem dnia 16 lipca 2008 r., w związku z czym, rozpatrywanie odwołania nie jest dopuszczalne. Decyzja ostateczna może podlegać weryfikacji tylko w nadzwyczajnym trybie wznowienia postępowania lub stwierdzenia nieważności.
W skardze na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu A. S. zarzuciła, iż narusza ono jej interes prawny w związku z czym wniosła o jego uchylenie "i przyjęcie odwołania skarżącej wniesionego w dniu 17.07.2008 roku od decyzji Burmistrza O. z dnia [...] w sprawie przyznania stałego zasiłku".
Uzasadniając swą skargę skarżąca przyznała, że odwołanie od decyzji z dnia [...] w sprawie przyznania zasiłku stałego wniosła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w dniu 17 lipca 2008 r. Z kolei, jak dalej podała, dnia 18 sierpnia 2008 r. złożyła wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania składając go w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w O. Postanowieniem z dnia 25 sierpnia 2008 r. wniosek został przekazany do Kolegium.
Skarżąca podniosła, że przyczyną powyższego stanu rzeczy było to, że jest osobą niepełnosprawną, mocno schorowaną. Jej schorzenie miało bezpośredni wpływ na uchybienia, które miały miejsce przy złożeniu odwołania.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu, wniosło o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Kontrola obejmuje zatem materialną i formalną prawidłowość zaskarżanego aktu.
Skarga nie jest zasadna.
Z dokonanej przez Sąd analizy akt sprawy wynika, że decyzję pierwszoinstancyjną skarżąca osobiście odebrała w dniu 2 lipca 2008 r. Natomiast odwołanie od tej decyzji, pomimo zawartego w niej prawidłowego pouczenia, skarżąca nadała za pośrednictwem Poczty do Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w O. dnia 17 lipca 2008 r., a więc z uchybieniem 14 dniowego terminu na dokonanie tej czynności, gdyż ten upływał dnia 16 lipca 2008 r. Przy czym podkreślenia wymaga, że składając odwołanie skarżąca nie wniosła jednocześnie o przywrócenie terminu do jego złożenia. Uczyniła to dopiero w późniejszym terminie, tj. dnia 18 sierpnia 2008 r.
Nadto, fakt uchybienia terminu do wniesienia odwołania potwierdziła sama skarżąca w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego przyznając, że odwołanie wniosła w dniu 17 lipca 2008 r., a także wskazując na późniejszy fakt złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Konsekwencją powyższego jest potrzeba zastosowania konstrukcji prawnej z art. 134 kpa. W świetle treści art. 129 § 2 kpa nie ulega wątpliwości, że odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia. Wniesienie odwołania po wskazanym wyżej terminie skutkować musi pozostawieniem go bez rozpoznania, co organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania (art. 134 kpa).
Skoro w tej sprawie oczywistym jest, że skarżąca uchybiła 14 dniowemu terminowi, o jakim stanowi art. 129 § 2 kpa, to niezbędnym było wydanie rozstrzygnięcia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 134 kpa.
Na marginesie wskazać należy, że wyrokiem z dnia 18 marca 2009 r. sygn. akt IV SA/Wr 71/09 tutejszy Sąd oddalił skargę A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji opisanej na wstępie.
Zatem, zaskarżone w rozważanej sprawie rozstrzygnięcie odpowiada prawu. Stąd też, wobec niezasadności skargi należało ją oddalić po myśli art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), o czym orzeczono w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło