IV SA/Wr 471/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-12-12
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżąca spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego?Ratio decidendi
Skarżąca wykazała, że spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, ze względu na zaawansowany wiek, niepełnosprawność, niską wysokość emerytury i ponoszone wydatki, a także brak dochodów syna. Postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych zostało umorzone, ponieważ skarżąca jest z mocy prawa zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu i zwolnienia od kosztów sądowych. Wskazała na niskie dochody z emerytury, egzekucję administracyjną, utrzymywanie bezrobotnego syna oraz wysokie wydatki na leczenie. Wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego.Rozstrzygnięcie
Postanowiono przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu oraz umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 12 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku A. N. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi A. N. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przyznania specjalnego zasiłku celowego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych.
W jego uzasadnieniu podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z dorosłym synem. Otrzymuje emeryturę w kwocie [...] zł, po potrąceniu kwoty [...] zł z powodu egzekucji administracyjnej. Syn jest osobą bezrobotną, nie otrzymuje dochodów, pozostaje na utrzymaniu skarżącej. Wydatki związane z koniecznym leceniem wynoszą około 200 zł, a kredyt 233,70 zł, zaś telewizja, telefon i Internet 80 zł. Nie opłaca czynszu, bo nie posiada na ten cel środków finansowych.
Podała, że posiada stodołę, oborę, które są od 30 lat nieużytkowane. Samochód ponad trzydziestoletni został zabrany przez straż miejską.
Z oświadczenia znajdującego się w atakach administracyjnych sprawy wynika, że syn nie jest właścicielem mieszkania, gdyż sprawa spadku po jego ojcu jest w toku.
W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym.
Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze zaawansowany wiek skarżącej, niepełnosprawność oraz wysokość jej świadczenia emerytalnego i ponoszonych wydatków oraz fakt, że syn skarżącej nie uzyskuje dochodów przyjąć trzeba, że wykazała ona, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, co orzeczono w pkt I sentencji.
Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji.
W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy;
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło