IV SA/Wr 472/04

IV SA/Wr 472/04 Wyrok W Imieniu Rzeczypospolitej Polskiej Dnia 9 listopada 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w następującym składzie: Przewodniczący: S. NSA Bogumiła Skrzypczak po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2004 roku na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczony sprawy ze skargi E. K. na decyzję Wojewody D. z dnia [...]roku Nr [...] w przedmiocie zwrotu zasiłku przedemerytalnego; -oddala skargę. IV SA/Wr 472/04 2 Uzasadnienie. E. K. dokonała rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w J. G. w dniu [...]r. Starosta J. decyzją z dnia [...]r. (Nr [...]) przyznał E. K. prawo do zasiłku przedemerytalnego z dniem [...]r. w wysokości 120% podstawowej wysokości określonej w art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.). Decyzjami Starosty J. z dnia [...]roku : 1. Nr [...]orzeczono o zawieszeniu prawa do zasiłku przedemerytalnego z dniem [...]r.; 2. Nr [...]orzeczono o wznowieniu wypłaty zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]r.; 3. Nr [...]o zawieszeniu prawa do zasiłku przedemerytalnego z dniem [...]r. Następnie decyzją z dnia [...]roku (Nr [...]) Starosta J. zobowiązał E. K. do zwrotu zasiłku przedemerytalnego za okres od dnia [...]roku do dnia [...]roku i za okres od dnia [...]roku do dnia [...]roku w łącznej kwocie [...]zł. Organ I instancji uzasadniając tę decyzję stwierdził, że w dniu [...]r. E. K. oświadczyła, iż w [...]r. pracowała w ramach umowy zlecenia i osiągała z tego tytułu dochody. Na podstawie kopii umów przekazanych z Zarządu Okręgowego Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych w J. G. organ I instancji ustalił, że w miesiącach: [...]r. oraz od [...] do [...]r. łączna kwota uzyskanych przychodów z tytułu świadczenia pracy i przyznanego zasiłku przedemerytalnego była wyższa od kwoty 200% zasiłku dla bezrobotnych. Powołując się zatem na art. 28 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.) organ stwierdził, że E. K. jest zobowiązana do zwrotu nienależnie pobranego zasiłku. IV SA/Wr 472/04 3 E. K. odwołała się od tej decyzji. W odwołaniu zarzuciła, że sytuacja ta powstała niecelowo. Twierdziła, że jej przełożony zasięgnął porady w kancelarii prawnej na temat możliwości wykonywania pracy przez E. K. i dopuszczalnych dochodów bez utraty prawa do zasiłku przedemerytalnego. Pouczono go, że E. K. może uzyskiwać takie dochody, jakie wykazała w załączonych dokumentach. W związku z tym odwołująca się zarzucała, że organ nie wziął pod uwagę tej szczególnej sytuacji, a także nie dostrzegł w sprawie człowieka oczekującego na sprawiedliwe rozwiązanie sprawy. Odwołująca się dołączyła oświadczenie Prezesa Zarządu Okręgowego ZKRPiBWP w J. G. opisujące jak doszło do sytuacji niekorzystnej dla E. K. oraz wyrok Okręgowego Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w L. z dnia [...]r. przyznający E. K. prawo do emerytury, który w następstwie apelacji ZUS został uchylony. Wojewoda D. decyzją z dnia [...]roku (Nr [...]) - powołując się na art. 138 § 1 pkt. 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, art. 28, ust. 1 i ust. 2, pkt. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity - Dz. U. z 2003 r. Nr 58, poz. 514 z późn. zmn.) i art. 146 ustawy z dnia 20.04.2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99. poz. 1001) - utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, że na skutek wyżej wskazanych decyzji zasiłek przedemerytalny wypłacony w okresie od dnia [...]r. do [...]r. oraz od dnia [...]r. do dnia [...]r. stał się świadczeniem wypłaconym bez podstawy prawnej. E. K. w okresie pobierania zasiłku przedemerytalnego od dnia [...]r. świadczyła pracę w ramach umowy o dzieło, z czego osiągała dochód. W miesiącu kwietniu oraz w miesiącach od lipca do grudnia [...] r. łączny dochód E. K. z tytułu otrzymywanego zasiłku przedemerytalnego oraz z tytułu umowy o dzieło przekroczył 200% zasiłku podstawowego. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu za nienależnie pobrane świadczenie uważa się świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa do jego pobierania, jeżeli IV SA/Wr 472/04 4 pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. E. K. była pouczona o powyższym, toteż świadczenie wypłacone za podane miesiące podlega zwrotowi. Organ odwoławczy wskazał także na to, że nie istnieją możliwości prawne uwzględnienia odwołania ze względów społecznych, tj. z powodu trudnej sytuacji materialnej lub rodzinnej osoby odwołującej się, czy też z tego powodu, że niekorzystna sytuacja powstała przez nieporozumienie, niecelowo, bez złej woli. Jednakże dokumenty załączone do sprawy, w tym oświadczenie Prezesa Zarządu Okręgowego Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych poparcie, mogą być przydatne przy ubieganiu się o odroczenie świadczenia przypisanego do zwrotu, rozłożenie na niewielkie raty lub umorzenie tej należności. Decyzja ta została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. W skardze zostały podniesione takie same zarzuty, jakie uprzednio zostały zawarte w odwołaniu, z tym, iż skarżąca szeroko opisała przyczyny, które doprowadziły do tego, że w czasie zatrudnienia przekroczyła dopuszczalnym pułap wynagrodzenia. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i również powołał się na argumentację przytoczoną w uzasadnieniu decyzji. W toku postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym obydwie strony zgłosiły wniosek o rozpoznanie Sprewy w trybie uproszczony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z art. 3 i art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) sądy administracyjne powołane zostały do badania legalności decyzji, niektórych postanowień i innych aktów organów administracyjnych. W związku z tym kontrolą w postępowaniu przed sądami administracyjnymi objęta jest zgodność z prawem materialnym zaskarżonych aktów administracyjnych, a także badanie zgodności tych aktów pod względem formalnym, a więc badanie, czy w postępowaniu IV SA/Wr 472/04 5 administracyjnym nie nastąpiło takie naruszenie przepisów o postępowaniu administracyjnym, które miało wpływ na wynik sprawy. Nie jest natomiast sąd administracyjny upoważniony do oceniania sprawy z pominięciem obowiązującego prawa, jak też z uwzględnieniem jedynie okoliczności nie uregulowanych prawnie. W niniejszej sprawie organy administracyjne nie naruszyły wskazanych wyżej przepisów. W szczególności organy nie naruszyły przepisów ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 roku o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99 poz. 101). Zgodnie z art. 146 tej ustawy sprawy, w sprawach, w których przed dniem wejścia w życie ustawy wszczęto postępowanie odwoławcze lub postępowanie przed sądem administracyjnym, podlegają rozpatrzeniu według przepisów dotychczasowych. "Przepisy dotychczasowe" oznaczają ustawę z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.) i według regulacji zawartych w tej ustawie organy administracyjne zobowiązane były ocenić sytuację skarżącej. Trafnie wskazał Wojewoda D. w zaskarżonej decyzji, że ostatnio wskazana ustawa nie przewiduje możliwości oceniania obowiązku zwrotu zasiłku przedemerytalnego od szczególnej sytuacji osobistej lub majątkowej osoby pobierającej, taki zasiłek. Stosownie zaś do art. 6 Kodeksu postępowania administracyjnego organy administracyjne działają na podstawie prawa. Taka regulacja oznacza, że organy rozpoznające daną sprawę zobowiązane są dostosować się do obowiązującego prawa i nie mają upoważnienia do oceniania stanu danej sprawy inaczej, aniżeli wynika to z obowiązujących ustaw. Zgodnie natomiast z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.) osoba, która pobrała nienależne świadczenie pieniężne, obowiązana jest do zwrotu, w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji, kwoty otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu za nienależnie pobrane świadczenie w rozumieniu ust. 1 uważa się - między innymi -świadczenie wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie prawa IV SA/Wr 472/04 6 do jego pobierania, jeżeli pobierający to świadczenie był pouczony o tych okolicznościach. W sprawie nie jest sporne, że skarżąca była pouczona o obowiązku zwrotu zasiłku przedemerytalnego w sytuacji, gdy zaistnieją okoliczności powodujące ustanie prawa do takiego świadczenia. Nie jest też sporna wysokość wynagrodzenia, jakie w spornych okresach skarżąca uzyskiwała. W związku z tym zaistniały okoliczności, o jakich mowa w art. 28 ust. 1 i 2 cyt. ustawy. Wniosku tego nie może zmienić okoliczność, że skarżąca była dobrym pracownikiem - co wynika z oświadczenia Prezesa Zarządu Okręgowego Związku Kombatantów RP i Byłych Więźniów Politycznych. Nie zmienia tej okoliczności również i to, że podwyżka wynagrodzenia nastąpiła po odpowiedniej konsultacji prawnej. Istotny jest jedynie fakt, że wysokość uzyskiwanego przez skarżącą wynagrodzenia, łącznie z zasiłkiem przedemerytalnym przekraczała kwoty 200% zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ze zmn.). Stosownie bowiem do art. 37n ust. lcyt. ustawy prawo do zasiłku przedemerytalnego ustaje, jeżeli osoba pobierająca taki zasiłek utraciła status osoby bezrobotnej, w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt. 2 lit. i cyt. ustawy, a zgodnie z art. 37n ust. 2 prawo do takiego świadczenia ulega zawieszeniu, jeżeli osoba pobierająca takie świadczenie uzyskała w danym miesiącu z tytułu zatrudnienia i innej pracy zarobkowej oraz otrzymywanego zasiłku kwotę wyższą od kwoty 200% zasiłku, o którym mowa w art. 24 ust. 1. W każdym z wymienionych wypadków zasiłek wypłacony za dany okres stanowi świadczenie nienależne, w rozumieniu art. 28 ust. 1 i 2 cyt. ustawy. W związku z tym świadczenie to podlega zwrotowi. Trafnie jednak wskazał organ odwoławczy, że inną kwestią jest możliwość ubiegania się o ulgi w zakresie spłaty nienależnie pobranego świadczenia. Dopiero bowiem w takim postępowaniu mogą mieć znaczenia ważne okoliczności leżące po stronie ubiegającej się o takie ulgi. Reasumując Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organy administracyjne wydając zaskarżone decyzje nie naruszyły prawa. IV SA/Wr 472/04 7 W związku z tym, stosownie do art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowanie przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270) skarga podlegała oddaleniu. Z tych powodów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.