IV SA/Wr 474/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym Przewodniczący : Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędziowie : Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant : Dorota Hurman po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 8 marca 2012 r. sprawy ze skargi M. B. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego I. oddala skargę; II. przyznaje adwokatowi G. S. od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 295,20 ( słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych w tym 23% podatku VAT tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w postępowaniu sądowym. Decyzją z dnia [...] maja 2011 r. nr [...] Wojewoda D. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. z 2000r. Dz. U. nr 98, poz. 1071 ze zm.) i art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (tekst jedn. z 2006r. Dz. U. nr 139, poz. 993 ze zm.) - po rozpatrzeniu odwołania M. B. (zwanego dale: skarżącym), od decyzji Burmistrza L. – Z. z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] orzekającej o wymeldowaniu skarżącego z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ulicy [...] w L.-Z. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Jak wskazano w uzasadnieniu rozstrzygnięcia, postępowanie w sprawie wymeldowania skarżącego z miejsca pobytu stałego z lokalu przy ulicy [...] w L.Z. wszczęte zostało z urzędu, zainicjowane informacją uzyskaną od Zarządu Budynków Komunalnych w L.Z.. W piśmie podano, że Sąd Rejonowy w Kłodzku I Wydział Cywilny, wyrokiem z dnia 21 kwietnia 2009 r. sygn. akt I C 335/08 nakazał skarżącemu, aby opuścił i wydał Gminie L.Z. lokal mieszkalny położony przy ulicy [...] w L.Z.. Komornik Sądowy w Wołowie wykonał przedmiotowy wyrok w trybie przymusowej egzekucji w dniu 29 lipca 2010 r. Skarżący od daty opróżnienia lokalu w nim nie przebywa. Lokal socjalny dla wymienionego wg wskazania właściciela znajduje się przy ulicy [...] w L.-Z.. Skarżący, zdaniem organu, najprawdopodobniej przebywa przy ulicy [...] w L. Z.. W związku z powyższym zasadne było wszczęcie postępowania w przedmiotowe sprawie. W trakcie postępowania organ I instancji wystąpił do Straży Miejskiej o przeprowadzenie kontroli dyscypliny meldunkowej. W rozmowie z sąsiadami ustalono, że skarżący od kilku miesięcy nie przebywa pod wskazanym adresem. W dniu 6 kwietnia 2011 r. zeznania do protokołu złożył skarżący. Podał, że w dniu 7 kwietnia br. odbędzie się sprawa w sądzie o mieszkanie przy ulicy Miłej. Obecnie przebywa to tu to tam. Na poczcie wiedzą, gdzie przebywa. W dniu 29 lipca 2010 r. opuścił lokal przy ulicy [...] w L.-Z. i tuła się. Lokal opuścił na polecenie Komornika. Zarząd Budynków Komunalnych zabrał z lokalu Jego rzeczy i wyniósł je do kontenera. Kluczy do lokalu nie posiada. Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] Burmistrz L.- Z. orzekł o wymeldowaniu skarżącego z miejsca pobytu stałego w lokalu przy ulicy [...] w L.-Z., gdyż uznał, że wymieniony spełnił przesłanki do wymeldowania określone w art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Od powyższej decyzji skarżący wniósł odwołanie, w treści którego kwestionuje zasadność orzeczonego wymeldowania. Podał, że w dniach 20-24 marca 2011 r. był u lekarza i dlatego Straż Miejska nie zastała Go w lokalu. Podniósł, że zachowanie urzędników jest aspołeczne, a wydana decyzja jest nieracjonalna. Po rozpatrzeniu odwołania organ II instancji, utrzymując zaskarżone orzeczenie stwierdził, że zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych organ gminy wydaje, na wniosek strony lub z urzędu, decyzję w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego lub czasowego trwającego ponad 3 miesiące i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Wprawdzie z orzecznictwa sądów administracyjnych wynika, że w postępowaniu w sprawie o wymeldowanie osoby z pobytu stałego organy winny badać, czy opuszczenie lokalu nastąpiło w sposób dobrowolny, jednak nie odnosi się to do sytuacji, gdy jest to wynik postępowania egzekucyjnego wykonanego skutecznie przez kompetentny organ, zgodnie z sądowym tytułem wykonawczym. Nieprzebywanie w miejscu stałego zameldowania w związku z utratą uprawnień do przebywania w lokalu jest aktem równoznacznym z ustaniem pobytu w tym lokalu w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych. Dalej organ II instancji podkreślił, iż zameldowanie jest czynnością jedynie rejestracyjną, mająca na celu zebranie informacji o tym, kto i gdzie zamieszkuje, nie jest natomiast czynnikiem rodzącym uprawnienia do lokalu. Bezspornym w niniejszej sprawie jest, iż w dniu 29 lipca 2010 r. została wykonana wobec odwołującego eksmisja z lokalu, tym samym skarżący nie zamieszkuje od tej daty w miejscu zameldowania na pobyt stały. Organ odwoławczy nie dał wiary twierdzeniom skarżącego, że w dniach 20-24 marca przebywał akurat u lekarza. Straż Miejska przesłuchała trzech sąsiadów zamieszkałych przy ulicy Miłej 1 i wszyscy zeznali, że skarżący nie przebywa w lokalu od kilku miesięcy. W skardze na to ostateczne w administracyjnym toku instancji rozstrzygnięcie, skarżący domagając się uchylenia decyzji obu instancji zarzucił, że bez wypowiedzenie umowy najmu lokalu socjalnego, "na fałszywie wytworzonym stanie materiału" i z naruszeniem "praw człowieka" zmuszono go do opuszczenia lokalu. W odpowiedzi Wojewoda wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasową argumentację. W piśmie z dnia 2 marca 2012 r. pełnomocnik skarżącego z urzędu zarzucił organom administracji publicznej naruszenie art. 7 k.p.a. i 77 § 1 k.p.a. poprzez nieprzeprowadzenie wszelkich czynności niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co w efekcie doprowadziło do nieprawidłowej subsumpcji art. 15 ust. 2 Ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych tj. bez wszechstronnego zbadania czy skarżący trwale i dobrowolnie opuścił miejsce stałego pobytu przy ul. [...] w L. Z.. Pełnomocnik skarżącego zarzucił, iż materiał dowodowy zebrany w postępowaniu administracyjnym jest niepełny, brakuje jakichkolwiek odpisów z akt postępowań egzekucyjnego oraz administracyjnego dotyczącego wykonania obowiązków o jakich mowa w wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 21.04.2009r. sygn. akt I C 335/08 m.in. okoliczności wykonania w/w wyroku eksmisyjnego wobec orzeczonego w pkt II wyroku obowiązku dostarczenia skarżącemu lokalu socjalnego, prowadzonej egzekucji w zakresie opuszczenia i wydania nieruchomości. Opisane okoliczności są o tyle istotne dla rozstrzygnięcia, gdyż sam skarżący w treści protokołu przesłuchania strony z dnia 6 kwietnia 2011r. (w postępowaniu w I instancji) zeznał, iż lokal mieszkalny przy ul. [...] został przejęty przez komornika sądowego pod nieobecność skarżącego (rozwalono drzwi) i bez jakiegokolwiek udziału skarżącego wyniesiono rzeczy skarżącego. Co więcej, sam skarżący w treści tegoż protokołu oświadczył: jutro mam sprawę w Sądzie odnośnie mieszkania ul. [...]. Wobec takiego oświadczenia organ powinien, zdaniem pełnomocnika zbadać, czy w przedmiocie wykonania w/w wyroku eksmisyjnego Sądu Rejonowego w Kłodzku toczy się postępowanie sądowe np.: zmierzające do uchylenia czynności komorniczych, uchylenia wykonalności wyroku oraz zmierzające do ustalenia, jakie były okoliczności wykonania w/w wyroku w zakresie dostarczenia skarżącemu lokalu socjalnego, tym bardziej, że skarżący kwestionuje w nin. postępowaniu fakt dostarczenia mu lokalu socjalnego. W treści tegoż protokołu przesłuchania strony, skarżący w ogóle nie jest pytany czy zamieszkuje w lokalu przy ul. [...], stwierdzenie, że prowadzi życie osobiste to tu to tam, jest wieloznaczne. W ocenie pełnomocnika skarżącego także treść notatki Straży Miejskiej z dnia 25 marca 2011 r. niejednoznacznie określa, czy skarżący istotnie nie zamieszkuje pod wskazanym adresem, po pierwsze w/w okoliczność powinien ustalić poprzez sporządzenie protokołu zeznań świadków, mieszkańców domu przy ul. [...], po drugie mieszkańcy rzekomo przepytywani przez staż miejską podawali znacząco rozbieżne daty, od jakich skarżący nie zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] (maj 2010, jesień 2010, ponad 3 miesiące), co powala powziąć istotne wątpliwości co do ich obiektywnej wiedzy na ten temat. W efekcie brak jest pewności, czy opuszczenie lokalu przy ul. [...] (o ile miało miejsce) było trwale i dobrowolne. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Po myśli art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz.1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z 30.08.2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270 ze zm., zwanej dalej w skrócie "p.p.s.a.") - sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Oznacza to, że skarga może zostać uwzględniona, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć wpływ na wynik sprawy (art.145-150 p.p.s.a.). Badając legalność zaskarżonej decyzji Sąd nie dopatrzył się uchybień prawa. Postępowanie prowadzono z poszanowaniem reguł procesowych, dokonano wyczerpujących ustaleń stanu faktycznego, prawnie istotnych w kontekście przepisu prawa materialnego, który znajdował zastosowanie w sprawie, tj. hipotezy normy art. 15 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (j.t. Dz. U.z 2006 r. Nr 139, poz. 993 ze zm.), przyjmując zarazem właściwą dla tego przepisu wykładnię. Zgodnie z art. 15 ust.2 cytowanej ustawy organ gminy wydaje decyzję – na wniosek strony lub z urzędu – w sprawie wymeldowania osoby, która opuściła miejsce pobytu stałego i nie dopełniła obowiązku wymeldowania się. Orzecznictwo sądowoadministracyjne na tle tej normy prawnej wywiodło dodatkowo konieczność spełnienia przesłanki dobrowolności w opuszczeniu miejsca stałego zameldowania i wskazało jakiego rodzaju stany faktyczne wyczerpują przesłankę opuszczenia. Z okoliczności faktycznych sprawy, prawidłowo ustalonych przez organy, wynika, że ustanie pobytu stałego skarżącego nastąpiło wskutek czynności egzekucyjnych podjętych przez Komornika w dniu 29 lipca 2009 r. na mocy między innymi prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w Kłodzku z dnia 21 kwietnia 2009 r. Na tej podstawie, komornik sądowy podjął stosowne, przepisane prawem czynności egzekucyjne, wskutek których bezsprzecznie dokonano eksmisji strony skarżącej z lokalu stanowiącego dotychczasowe miejsce zameldowania skarżącego na pobyt stały. Opuścił on przymusowo ten lokal wraz ze swoimi rzeczami. W świetle orzecznictwa sądów administracyjnych – ustanie pobytu w danym lokalu w wykonaniu prawomocnego orzeczenia sądu powszechnego, tzn. gdy doszło do tego w drodze czynności egzekucyjnych komornika sądowego – należy uznać za spełnienie przesłanki opuszczenia, o której mowa w treści art. 15 ust.2 ustawy o ewidencji ludności i dowodów osobistych. Tym samym wykluczona jest konieczność w takiej sytuacji zbadania, czy opuszczenie miało charakter dobrowolny. W trybie postępowania administracyjnego lub sądowoadministracyjnego nie można podważać prawomocnych orzeczeń sądów powszechnych, które wpłynęły na ukształtowanie sytuacji faktycznej i prawnej strony. Z akt sprawy nie wynika także, by w toku przewidzianych prawem środków przed sądem powszechnym doszło do obalenia mocy tych orzeczeń. Należy także podkreślić, że wbrew twierdzeniom pełnomocnika skarżącego nie ma wątpliwości, co do faktu nie przebywania skarżącego w przedmiotowym lokalu. Fakt ten potwierdza sam skarżący w swoich zeznaniach złożonych do protokołu w dniu 6 kwietnia 2011 r. Dalsze oświadczenie skarżącego złożone w odwołaniu od decyzji I instancji, pozostające w sprzeczności z tymi zeznaniami, zostały zweryfikowane ustaleniami Straży Miejskiej, która na tę okoliczność przesłuchała sąsiadów zamieszkujących przy ul. [...], którzy zeznali, że skarżący nie przebywa w lokalu od kilku miesięcy. W tym stanie rzeczy, na postawie art. 151 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu. Orzeczenie zawarte w pkt II sentencji oparto na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).