IV SA/Wr 475/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak (spr.) Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 12 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi S. C. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., na podstawie art. 58 § 1 i 59 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (k.p.a.), po rozpatrzeniu wniosku S. C. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od, wydanej z upoważnienia Prezydenta Wrocławia, decyzji Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Nr [...] Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] r. ([...]), w przedmiocie zasiłku celowego, odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W motywach rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazało, że zgodnie z art. 57 § 1 k.p.a., w razie uchybienie terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (art. 58 § 2 k.p.a.). W rozpatrywanej sprawie S. C. wniósł prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od decyzji [...] z dnia [...] r. Z dołączonego do wniosku zaświadczenia lekarskiego wynika, że wnioskodawca był niezdolny do pracy w dniach od 28 marca 2008 r. do 1 kwietnia 2008 r. Decyzję, której dotyczy wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, S. C. odebrał osobiście w dniu 21 marca 2008 r., o czym świadczy jego podpis na egzemplarzu decyzji, znajdującym się w aktach sprawy. Mając to na uwadze, ustawowy termin do wniesienia odwołania upływał w dniu 4 kwietnia 2008 r. (piątek). Należy zauważyć, iż decyzja organu pierwszej instancji zawierała prawidłowe pouczenie o prawie wniesienia odwołania, sposobie jego wniesienia do organu odwoławczego oraz o terminie, w jakim powinno być wniesione. Biorąc pod uwagę wskazaną przez stronę przyczynę uchybienia terminu, tj. niezdolność do pracy z powodu choroby, która ustała w dniu 1 kwietnia 2008 r., to S. C. spełnił wymogi wskazane w art. 58 § 2 k.p.a., ponieważ prośbę o przywrócenie terminu wniósł w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu, tj. w dniu 8 kwietnia 2008 r. i jednocześnie wniósł odwołanie. Analizując okoliczności faktyczne rozpatrywanej sprawy, Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało jednak, że wniosek o przywrócenie terminu nie zasługuje na uwzględnienie. Zdaniem Kolegium, od dnia odbioru decyzji (21 marca 2008 r.) do czasu rozpoczęcia okresu niezdolności do pracy (28 marca 2008 r.) upłynęło 6 dni, w których było możliwe wniesienie odwołania. Podobnie, od dnia ustania okresu niezdolności do pracy (1 kwietnia 2008 r.) do dnia, w którym mijał termin do wniesienia odwołania (4 kwietnia 2008 r.) S. C. miał wystarczająco dużo czasu, aby odwołanie sporządzić i wnieść. Ponadto w zawartych w zaświadczeniu lekarskim wskazaniach lekarskich zaznaczono, że "chory może chodzić". Z tego wynika, że stan zdrowia wnioskodawcy nie stanowił poważnej przeszkody, która nie pozwalałaby sporządzić, a następnie wnieść odwołanie z zachowaniem terminu. W tym stanie rzeczy Samorządowe Kolegium Odwoławcze uznało, że nie została spełniona przesłanka z art. 58 § 1 k.p.a., ponieważ S. C. nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. "Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony zachowania szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Przywrócenie terminu nie jest więc dopuszczalne, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa" (B. Adamiak i J. Borkowski, Komentarz do Kodeksu postępowania administracyjnego, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2005, Wydanie 7, s. 334). Zdaniem Kolegium w sprawie nie wystąpiły tego rodzaju okoliczności, które byłyby niemożliwe do przezwyciężenia i których zaistnienie uniemożliwiłoby wniesienie odwołania w terminie. Przy zachowaniu zwykłej staranności S. C. był wstanie wnieść odwołanie od decyzji [...] z dnia [...] r. w ustawowym terminie. S. C. wniósł skargę na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Wskazał, że Kolegium błędnie przyjęło, iż chorował w dniach 28 marca - 1 kwietnia 2008 r. Wyjaśnił, że był niezdolny do pracy także w dniach 2-4 kwietnia 2008 r. Do skargi dołączył kopię zaświadczenia lekarskiego o niezdolności do pracy w okresie od dnia 2 do dnia 4 kwietnia 2008 r. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumentację faktyczną i prawną zawartą w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 184 Konstytucji RP z 1997 r. i art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy). Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego rozstrzygnięć, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające postawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują, skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie. Zaskarżone postanowienie nie narusza przepisów prawa. Organ administracji dokonał właściwej oceny stanu faktycznego pod kątem przepisów obowiązującego prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze prawidłowo uznało, iż skarżący nie uprawdopodobnił, że przekroczenie terminu do złożenia odwołania od decyzji [...] z dnia [...] r. nastąpiło bez Jego winy (art. 58 § 1 k.p.a.). Terminy spełniają w postępowaniu administracyjnym kilka istotnych funkcji, m. in. porządkują postępowanie, spełniają rolę gwarancyjną dla stron, gwarantują stabilność decyzji administracyjnej oraz przeciwdziałają powolności działania administracji. W kodeksie postępowania administracyjnego ustanowiono terminy załatwiania spraw przez organy, związano je terminami dokonywania niektórych czynności procesowych, zamieszczono także ustawowe terminy dotyczące czynności stron lub uczestników postępowania. Skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania w dniu 7 kwietnia 2008 r. Zgodnie z przepisem art. 58 § 2 k.p.a., prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Właściwy organ administracji jest zobowiązany do przywrócenia terminu w sytuacji, gdy zostały spełnione wszystkie przesłanki przywrócenia terminu. W postanowieniach art. 58 § 1 i 2 ustanowiono następujące przesłanki przywrócenia terminu, które muszą wystąpić łącznie: a) brak winy zainteresowanego w uchybieniu terminu; b) wniesienie przez zainteresowanego wniosku o przywrócenie terminu; c) dochowanie terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu; d) dopełnienie wraz z wnioskiem tej czynności, dla której był ustanowiony przywracany termin. Dyspozycja art. 58 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego wymaga "uprawdopodobnienia" braku winy, nie wymaga natomiast "wykazania obiektywnych przeszkód". Osoba zainteresowana powinna zatem uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wydanie 7, Warszawa C. H. Beck, s. 337). Sąd podziela stanowisko organu, że nie została spełniona przesłanka z art. 58 § 1 k.p.a., ponieważ S. C. nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. Od dnia odbioru decyzji (21 marca 2008 r.) do czasu rozpoczęcia okresu niezdolności do pracy (28 marca 2008 r.) upłynęło 6 dni, w których było możliwe wniesienie odwołania. Podobnie, od dnia ustania okresu niezdolności do pracy (1 kwietnia 2008 r.) do dnia, w którym mijał termin do wniesienia odwołania (4 kwietnia 2008 r.) skarżący miał wystarczająco dużo czasu, aby odwołanie sporządzić i wnieść. Fakt, że skarżący był chory także w ostatnich trzech dniach czternastodniowego terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu pierwszej instancji nie powoduje, że wniosek o przywrócenie terminu winien być uwzględniony. Organ wprawdzie nie posiadał wiedzy o tym, że skarżący korzystał nie z jednego, ale z dwóch zwolnień lekarskich, co jednak nie wpływa na zmianę stanowiska odnośnie tego, że skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu nastąpiło bez jego winy. W wyroku z dnia 11 sierpnia 1999 r. (sygn. I SA/Gd 745/98) NSA wskazał, że warunek braku zawinienia w uchybieniu terminowi należy oceniać w kategoriach zachowania przez zainteresowanego reguł starannego działania. Z kolei w wyroku z dnia 4 listopada 1998 r. (III SA 1243/97, niepubl.) NSA stwierdził, że zwolnienie lekarskie od pracy nie jest potwierdzeniem braku winy zainteresowanego w uchybieniu terminowi. Nie wyklucza bowiem możliwości np. sporządzenia odwołania i nadania pisma na poczcie osobiście lub przez domownika. Należy z tego wnioskować, że zaświadczenie lekarskie jest jedynie potwierdzeniem braku zdolności do pracy, a więc nie wyklucza zdolności do sporządzenia i wysłania pisma w postępowaniu administracyjnym. O braku winy w uchybieniu terminu można mówić jedynie wtedy, gdy strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por. postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r., V SA 793/02, "Monitor Prawniczy" 2002, nr 23, s. 1059). Z powyższego wynika, że brak winy, jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności. S. C. takiej staranności nie zachował i nie uprawdopodobnił wystąpienia tego typu wyjątkowych i nieprzewidzianych okoliczności, które uniemożliwiły mu zachowanie terminu do wniesienia odwołania. W ocenie Sądu Samorządowe Kolegium Odwoławcze zasadnie uznało, iż skarżący dopuścił się zaniedbania obowiązku strony do szczególnej staranności przy udowodnieniu braku swojej winy. Mając powyższe na uwadze należy uznać, ze zaskarżone postanowienie nie narusza obowiązującego prawa, zatem skarga jako niezasadna podlega oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z późn. zm.).