IV SA/Wr 483/13

Ewa Orłowska – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 8 października 2013 r. na posiedzeniu niejawnym ponownego wniosku R. B. o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu w sprawie ze skargi R. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...]., nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: umorzyć postępowanie sądowoadministracyjne wszczęte wnioskiem o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu. Prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we W. z dnia 29 sierpnia 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 483/13 przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowienie to zostało doręczone skarżącemu w dniu [...]. Tego samego dnia Okręgowa Rada Adwokacka we [...] wyznaczyła pełnomocnika z urzędu Ł. T. Skarżący w piśmie z dnia [...] r., adresowanym do Sądu, wskazał, że wypowiada pełnomocnictwo wyznaczonemu adwokatowi z urzędu i wniósł o wyznaczenie nowego pełnomocnika z urzędu z uwagi na to, że wyznaczony z urzędu adwokat rażąco narusza swoje obowiązki i etykę zawodową. Wyraził przy tym niezadowolenie z oświadczenia adwokata z urzędu, iż nie będzie on sporządzał żadnej opinii dotyczącej zasadności jego skargi. Do pisma tego dołączył pismo z dnia [...] r., adresowane do adwokata z urzędu, w którym podał, że nie wyraża zgody aby adwokat ten ustanowił substytuta w jego sprawie i wniósł aby adwokat sporządził i złożył do akt sprawy opinię dotyczącą zasadności jego skargi oraz powiadomił go o terminie rozprawy, a po jej zakończeniu wystąpił z wnioskiem o wydanie protokołu z posiedzenia Sądu i wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia. Pismo z dnia [...] r. zostało wysłane tego samego dnia przez skarżącego na adres kancelarii pełnomocnika z urzędu. Do pisma z dnia [...] r. skarżący dołączył kopię tego pisma i kopię pisma z dnia [...] r. celem przesłania ich Okręgowej Radzie Adwokackiej w celu wszczęcia postępowania dyscyplinarnego. Wniosek skarżącego z dnia [...] został zakwalifikowany jako wniosek o zmianę adwokata ustanowionego z urzędu. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. ) Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu. W myśl art. 258 § 3 tej ustawy do postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące postanowień sądu. Z treści art. 245 § 3 cytowanej wyżej ustawy wynika, że ustanowienie adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Wniosek skarżącego z dnia [...] r. o zmianę przez wojewódzki sąd administracyjny pełnomocnika z urzędu poprzez wyznaczenie innego adwokata, jest bezprzedmiotowy, gdyż z akt sprawy wynika, że prawomocnym postanowieniem referendarza sądowego z dnia [...] r. skarżącemu zostało już przyznane prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Pomoc prawna w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu została zatem przyznana skarżącemu w toku postępowania przed sądem I instancji i obejmuje ona również postępowanie przed sądem II instancji. Z kolei Okręgowa Rada Adwokacka we [...] pismem z dnia [...] r. wyznaczyła pełnomocnika z urzędu adwokata Ł. T. W przypadku wątpliwości dotyczących pomocy prawnej udzielonej przez adwokata ustanowionego z urzędu strona zainteresowana winna zwrócić się o ich rozstrzygnięcie do okręgowej rady adwokackiej. (art. 28 ust. 1 zdanie drugie ustawy z dnia 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze (tj. Dz. U. z 2009 r. nr 146, poz. 1188 ze zm.). W myśl art. 28 ust. 2 Prawa o adwokaturze, w sprawach w których pomoc prawna ma z mocy przepisów prawa nastąpić z urzędu, zwolnić adwokata od udzielenia tej pomocy może tylko organ, który go wyznaczył, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W powołanej wyżej ustawie, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, na podstawie której skarżącemu zostało przyznane prawo pomocy poprzez ustanowienie pełnomocnika z urzędu brak jest stosownej regulacji upoważniającej wojewódzki sąd administracyjny do zmiany adwokata ustanowionego z urzędu wyznaczonego przez właściwą radę adwokacką. Przepis szczególny upoważniający sąd do zwolnienia z ważnych przyczyn adwokata lub radcę prawnego ustanowionego z urzędu od obowiązku zastępowania strony w procesie zawiera np. kodeks postępowania cywilnego, tj. art. 118 § 3 tej ustawy. Jednakże w przypadku uwzględnienia wniosku adwokata sąd cywilny zwraca się również do właściwej rady adwokackiej o wyznaczenie innego adwokata. Natomiast procedura przyznania prawa pomocy stronie działającej w postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym została wyczerpująco uregulowana w przepisach ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, która jak już wyżej wskazano, nie zawiera przepisu upoważniającego sąd do zmiany adwokata z urzędu. Strona skarżąca może zwrócić się zatem o zmianę pełnomocnika z urzędu do właściwej Okręgowej Rady Adwokackiej. Z tych względów, wniosek skarżącego o zmianę pełnomocnika z urzędu poprzez ustanowienie kolejnego adwokata należało uznać za bezprzedmiotowy. Pismo skarżącego z dnia [...] r. zawiera jego oświadczenie o wypowiedzeniu pełnomocnictwa adwokatowi ustanowionemu z urzędu. Oświadczenie to powinno zostać złożenie przez mocodawcę (skarżącego) pełnomocnikowi z urzędu, przy czym z powyższego pisma nie wynika, aby skarżący złożył takie oświadczenie temu pełnomocnikowi. Jednakże nawet skuteczne wypowiedzenie pełnomocnictwa przez skarżącego nie uzasadnia zmiany przez wojewódzki sąd administracyjny pełnomocnika ustanowionego z urzędu. Mając powyższe na uwadze, w oparciu o art. 161 § 1 pkt 3 w związku z art. 258 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.