IV SA/Wr 497/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-02-18
Skład orzekający: Tadeusz Kuczyński
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, ponosząca wysokie wydatki związane z niepełnosprawnością dziecka, może zostać zwolniona od ponoszenia wszelkich kosztów postępowania sądowego i ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika?Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która udokumentuje ponoszenie wysokich nakładów finansowych związanych z niepełnosprawnością dziecka, wykazuje, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.Stan faktyczny
Skarżąca, matka małoletniej córki z niepełnosprawnością, wniosła skargę na decyzję o wymeldowaniu. W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym. Po odmowie przyznania prawa pomocy przez referendarza sądowego i następnie przez Sąd, skarżąca złożyła zażalenie, dołączając dowody poniesionych wydatków związanych z leczeniem i rehabilitacją córki. Sąd uwzględnił wniosek o przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Przyznano prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński po rozpoznaniu w dniu 18 lutego 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. Z. - matki małoletniej A. Z. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
Pismem z dnia 5 sierpnia 2010 r. I. Z. – matka małoletniej A. Z. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł I. Z. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. W jego uzasadnieniu podała, że we wspólnym gospodarstwie domowym pozostają: matka – I. Z., ojciec – A. Z. oraz dwoje małoletnich dzieci – A. i K. Z. Wskazała, że najmłodsza córka jest dzieckiem niepełnosprawnym. W związku z tym ponosi duże koszty na jej utrzymanie. Spłaca kredyt w kwocie 810 zł miesięcznie. Po opłaceniu wszystkich opłat zostaje na życie ok. 800-1000 zł na cztery osoby. W oświadczeniu o dochodach wskazała, że wraz z mężem uzyskują wynagrodzenie z umowy o pracę w kwocie 1.513,17 zł i 2.683,42 zł.
Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 31 sierpnia 2010 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie w terminie siedmiu dni, pod rygorem rozpoznania wniosku na podstawie danych wynikających z akt sprawy, m.in. zestawienia ponoszonych miesięcznie wydatków choćby na żywność, czy lekarstwa, szczegółowego, określonego kwotowo zestawienia ponoszonych miesięcznie wydatków wnioskodawcy ze wskazaniem źródeł ich finansowania i załączeniem dowodów opłat, szczegółowych wyciągów z posiadanych przez skarżącego i jego żonę rachunków bankowych i lokat bankowych za ostatnie trzy miesiące, informacji o korzystaniu z Pomocy Społecznej i innych form wsparcia państwowego oraz innych dokumentów i informacji, których treść może mieć znaczenie dla oceny wniosku skarżącej.
W odpowiedzi na wezwanie skarżąca przesłała kserokopie: zeznania o wysokości osiągniętego dochodu w roku podatkowym 2009 swojego i męża, potwierdzeń operacji dokonanych z rachunku bankowego A. Z., umów kredytowych, decyzji Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...], nr [...] o przyznaniu świadczenia pielęgnacyjnego tytułu niepełnosprawności dla dziecka, dowodu rejestracyjnego samochodu osobowego, wyliczeń bieżących wynagrodzeń I. i A. Z. W treści pisma procesowego z dnia 9 września 2010 r. wnioskodawczyni oświadczyła, że z miesięcznego dochodu w kwocie 3.035,52 zł, kwotę 2.205, 42 zł przeznacza na opłaty, w tym kwotę 1.061,33 zł na spłatę kredytów, kwotę 231,39 zł na abonament internetowy i telefoniczny oraz kwotę 103,90 zł na abonament telewizyjny (Polsat Cyfrowy).
Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 14 października 2010 r. odmówiono skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego.
W uzasadnieniu wskazano, że skarżąca na obecnym etapie postępowania nie wykazała podstaw do przyznania jej prawa pomocy.
W sprzeciwie od tego postanowienia I. Z. wniosła o ponowne rozpatrzenie sprawy i przyznanie prawa pomocy. Uznała wydane postanowienie za krzywdzące. Wskazała, że posiadanie telefonu i internetu jest dla jej rodziny niezbędne i pomocne, w szczególności z uwagi na fakt niepełnosprawności jednej z córek.
Postanowieniem z dnia 29 listopada 2010 r. Sąd odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy. Zdaniem Sądu wnioskodawczyni nie wykazała, iż nie posiada środków finansowych na poniesienie kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.
Pismem z dnia 21 grudnia 2010 r. skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 29 listopada 2010 r. Poinformowała, że w związku z niepełnosprawnością córki ponosi wydatki na: wyjazdy na turnusy rehabilitacyjne do sanatorium, zakup komputera, korzystanie ze świetlicy i stołówki szkolnej, zakup podręczników i leków. Na dowód poniesionych wydatków skarżąca dołączyła rachunki i faktury.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 245 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a, prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 p.p.s.a.). Przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym następuje, wówczas gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.).
Wobec tego, że skarżąca udokumentowała w piśmie z dnia 21 grudnia 2010 r. że ponosi wysokie nakłady pieniężne związane z niepełnosprawnością dziecka, Sąd uznał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym zasługuje na uwzględnienie.
W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że rozpoznając wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy Sąd powinien ocenić go z uwzględnieniem kryteriów i przesłanek przewidzianych w p.p.s.a., a zatem rozważyć zakres realnej możliwości poniesienia przez niego kosztów postępowania ( zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 października 2006 r., sygn. akt I OZ 1339/06).
Mając na uwadze wysokość wydatków skarżącej przyjąć należy, iż wykazała ona, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając powyższe na uwadze należało orzec jak wyżej.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło