IV SA/Wr 503/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spraw.), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Protokolant Aleksandra Rygielska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 29 listopada 2006r. przy udziale sprawy ze skargi A. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa do zasiłku rodzinnego oddala skargę. 1 Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 5 ust. 1 i ust. 2, art. 10 ust. 1, art.12 a ust. 1, art.13 ust. 1,art 14 ust 1 oraz art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania A. D. od wydanej z upoważnienia Wójta Gminy Ś. K., decyzji Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ś. K. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania świadczenia w formie zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku na dzieci M., P. i A. D., Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że wyżej wymienioną decyzją z dnia [...]r. organ pierwszej instancji odmówił wnioskodawczyni przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do zasiłku rodzinnego z powodu przekroczenia ustawowego kryterium dochodowego uprawniającego do uzyskania prawa do zasiłku rodzinnego. W odwołaniu skarżąca podniosła, że rodzina utrzymuje się tylko z dochodów męża, na które w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy złożyła się również jednorazowa nagroda jubileuszowa oraz zapomoga udzielona przez zakład pracy, która została przekazana w całości na leczenie syna P. . Ponadto wskazała na trudną sytuację zdrowotną i finansową rodziny oraz wydatki związane z leczeniem dwojga niepełnosprawnych dzieci. Po rozpatrzeniu powyższego odwołania zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazało, że warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ich ustalania, przyznawania i wypłacania określa wymieniona na wstępie ustawa z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych. Zgodnie z art. 5 ust.1 i ust.2 wyżej wymienionej ustawy, zasiłek rodzinny przysługuje m.in. rodzicom dziecka, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza miesięcznie kwoty 504,00 zł lub 583,00 zł, gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne. Podstawę ustalenia dochodu stanowi dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy( art. 3 pkt 2 powołanej) ustawy. Jak wynika z zaświadczenia Urzędu Skarbowego z [...] r. dochód netto (po odliczeniu podatku dochodowego, składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne) uzyskany przez ojca rodziny W. D. w [...]r. wynosił łącznie [...] zł, co miesięcznie na osobę w rodzinie dało kwotę [...] zł, która to kwota przekracza kryterium wymagane do przyznania prawa do zasiłku rodzinnego (583zł) o kwotę [...] zł, co czyniło niemożliwym uwzględnienie wniosku. Samorządowe Kolegium Odwoławcze podało, iż bez wpływu na rozstrzygniecie sprawy pozostały argumenty odwołania dotyczące trudnej sytuacji rodziny wnioskodawczyni, bowiem decyzja dotycząca prawa do zasiłku rodzinnego, nie ma charakteru uznaniowego, a obowiązujące w tym zakresie przepisy jednoznacznie określają przesłanki warunkujące przyznanie tego świadczenia. Ponadto wyjaśniono, że wypłacona mężowi wnioskodawczyni nagroda jubileuszowa oraz jednorazowa zapomoga na leczenie dziecka, nie może być odliczona od dochodu, bowiem zgodnie z art 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych, dochód za rok 2004 może być pomniejszony jedynie wówczas, gdy nastąpiła jego utrata. W art. 3 pkt 23 omawianej ustawy ustawodawca wyraźnie sformułował katalog sytuacji, których zaistnienie oznacza utratę dochodu. Przypadki wskazane przez odwołującą się nie mieszczą się w tym katalogu. W skardze na powyższą decyzję A. D. powtórzyła argumentację zawartą w odwołaniu. Przyznała, że jej rodzina w [...]r. przekroczyła kryterium dochodowe uprawniające do zasiłku, ale podkreśliła, że na wysokość dochodu miała wpływ przyznana nagroda jubileuszowa i jednorazowa zapomoga na leczenie chorego dziecka, które to kwoty nie powinny być jej zdaniem uwzględniane przy ustalaniu uprawnień. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Ponadto dodało, że przy ocenie uprawnienia do świadczeń rodzinnych uwzględnia się przeciętny miesięczny dochód - w rozumieniu art. 3 pkt 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych - członków rodziny uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, co wynika z art. 3 pkt 2 owej ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ). Zakres kontroli administracji publicznej obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne ( art. 3 §1 w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), Kryterium legalności przewidziane w art. 1 § 2 ustawy ustrojowej umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu prawnego zarówno decyzji administracyjnej uchybiającej prawu materialnemu, jeżeli naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy ( art.145 § 1 pkt 1 lit.a), jak też decyzji dotkniętej wadą warunkującą wznowienie postępowania administracyjnego (art.145 § 1 pkt 1 lit.b), a także decyzji wydanej z naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art.145 § 1 pkt 1 lit.c). Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd uznał, że wydane w sprawie decyzje w niczym nie naruszają prawa. Skarga zatem nie mogła być uwzględniona. Materialno-prawną podstawę rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych ( Dz. U. Nr 228, poz. 2255 ze zm.). Ustawa w sposób precyzyjny i jednoznaczny określa warunki, jakie należy spełnić aby uzyskać zasiłek rodzinny i dodatki do tego zasiłku. Zawarte w tym zakresie przepisy mają charakter norm związanych, co oznacza, że organy administracji orzekające w tych sprawach nie mają swobody w przyznawaniu tych świadczeń i muszą stosować je ściśle. W sytuacji wystąpienia przesłanek negatywnych lub nie spełnienia przez osobę ubiegającą się o świadczenie przesłanek pozytywnych mogą wydać jedynie decyzję odmowną. Zgodnie z art. 4 ust. 1 tej ustawy zasiłek rodziny ma na celu częściowe pokrycie wydatków na utrzymanie dziecka. W myśl ust. 2 pkt 1 owego przepisu prawo do zasiłku rodzinnego i dodatków do tego zasiłku przysługuje rodzicom, jednemu z rodziców albo opiekunowi prawnemu dziecka. Z kolei art. 5 ust. 1 oraz ust. 2 określa niezbędną przesłankę warunkującą przyznanie tego świadczenia, tj. kryterium dochodowe. W myśl wskazanych regulacji zasiłek rodzinny przysługuje osobom, o których mowa w art. 4 ust. 2, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 504,00 zł. W przypadku gdy członkiem rodziny jest dziecko legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności, lub orzeczeniem o umiarkowanym albo o znacznym stopniu niepełnosprawności, zasiłek rodzinny przysługuje, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę albo dochód osoby uczącej się nie przekracza kwoty 583,00 zł. Bezspornym w sprawie jest, że skarżąca należy do kręgu osób określonych w art. 4 ust. 2 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Mając na względzie treść przepisu art. 5 ust.2 ustawy organy administracji zobowiązane były do ustalenia na podstawie przedłożonych dokumentów dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę. Z uwagi na datę złożenia wniosku o ustalenie prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami, tj. dzień 14 lipca 2005r., prawidłowo za dochód rodziny, zgodnie z brzmieniem art. 3 ust. 2, organy przyjęły dochód uzyskany w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy, tj. w roku [...]. Mając na uwadze okoliczności wskazane we wniosku skarżącej o przyznanie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami, w tym niepełnosprawność dwojga dzieci: P. legitymującego się orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia [...]r. i A. legitymującej się orzeczeniem o niepełnosprawności z dnia [...]r. oraz przedłożone zaświadczenia o dochodzie męża wnioskodawczyni, dokonano stosownych wyliczeń. Prawidłowo ustalono, że dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w [...] r. wyniósł [...] zł. Trafnie, mając na względzie treść przepisu art.5 ust 2 ustawy, w tych okolicznościach sprawy uznano, że skarżąca nie spełnia podstawowej przesłanki warunkującej przyznanie prawa do zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami , tj. kryterium dochodowego, które w jej przypadku wynosi 583,00 zł. na osobę w rodzinie. Powyższa okoliczność ustalona w toku prawidłowo przeprowadzonego w tym zakresie postępowania dawała podstawę do odmowy przyznania skarżącej świadczenia w formie zasiłku rodzinnego wraz z dodatkami na dzieci M., P. i A. D.. Należy podzielić pogląd organu odwoławczego odnośnie tego, iż brak było podstaw w obowiązujących przepisach ustawy o świadczeniach rodzinnych do uznania kwoty [...] zł otrzymanej przez jedynego żywiciela rodziny w [...] r. z tytułu nagrody jubileuszowej i zapomogi losowej przekazanej na leczenie syna jako dochodu utraconego. Zgodnie bowiem z art. 5 ust. 4 ustawy o świadczeniach rodzinnych dochód uzyskany w roku poprzedzającym okres zasiłkowy może być pomniejszony w przypadku utraty dochodu. Zamknięty katalog sytuacji, które powodują utratę dochodu został zawarty w art. 3 pkt. 23 lit. a-f ustawy o świadczeniach rodzinnych. Należą do nich: a) uzyskanie prawa do urlopu wychowawczego, b) utrata prawa do zasiłku dla bezrobotnych lub stypendium w wysokości zasiłku dla bezrobotnych, c) utrata zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, z wyłączeniem pracy wykonywanej na podstawie umowy o dzieło, d) utrata zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej, z wyjątkiem rent przyznanych rolnikom w związku z przekazaniem lub dzierżawą gospodarstwa rolnego, e) nieotrzymywanie części albo całości zasądzonych świadczeń alimentacyjnych, f) wyrejestrowanie pozarolniczej działalności gospodarczej, W świetle powyższego przepisu prawa, zarówno wypłacona mężowi wnioskodawczyni W. D. w [...]r. nagroda jubileuszowa, jak i zapomoga losowa z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych nie należą do żadnej z wymienionych sytuacji, które uzasadniałyby odliczenie od dochodu osiągniętego w [...]r. wspomnianej kwoty jako dochodu utraconego. Reasumując należy stwierdzić, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny sprawy, właściwie zinterpretowały obowiązujące przepisy dotyczące przyznania zasiłku rodzinnego oraz dodatków do tego zasiłku, jak również dochodu rodziny w przeliczeniu na osobę w roku kalendarzowym [...]. W związku z zarzutami skargi należy dodać, że sąd administracyjny jest właściwy do oceny zaskarżonej decyzji jedynie pod względem zgodności z prawem. Nie posiada kompetencji do oceny słuszności obowiązujących przepisów i przyjętych w nich rozwiązań prawnych. Dokonując kontroli zaskarżonej do niego decyzji, nie ma możliwości poddawania jej ocenie pod względem słuszności, czy sprawiedliwości społecznej. Skoro zatem zaskarżona decyzja w niczym nie narusza prawa, skarga jako pozbawiona uzasadnionych podstaw podlegała oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 wyżej powołanej ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.