IV SA/Wr 503/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków, Sędziowie Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (spr.), Protokolant starszy referent Katarzyna Leśniowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 listopada 2013 r. sprawy ze skargi [...] na postanowienie D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego we W. z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania I. oddal skargę; II. przyznaje adwokatowi [...] od Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu kwotę 295,20 (słownie: dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych w tym 23 % podatku VAT tytułem zwrotu kosztów pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Postanowieniem z dnia [...] 2013 r. nr [...] D. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny we W., działając na podstawie art. 12 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. z 2011 r. nr 212, poz. 1263 ze zm.) oraz art. 134 w związku z art. 129 § 2 k.p.a., po zapoznaniu się z odwołaniem [...] od decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] 2012 r. nr [...] o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej - przewlekłego obturacyjnego zapalenia oskrzeli, które spowodowało trwałe upośledzenie sprawności wentylacyjnej płuc z obniżeniem natężonej objętości wydechowej pierwszosekundowej (FEVi) poniżej 60% wartości należnej, wywołane narażeniem na pyły lub gazy drażniące, jeżeli w ostatnich 10 latach pracy zawodowej co najmniej w 30% przypadków stwierdzono na stanowisku pracy przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń (poz. 5 wykazu chorób zawodowych wymienionych w załączniku do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych) stwierdził, że zostało ono wniesione z uchybieniem terminu. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że w treści decyzji organu I instancji prawidłowo pouczono stronę o trybie i terminie złożenia odwołania. Jak dalej wskazał, zgodnie z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego początkiem terminu określonego w dniach jest pewne zdarzenie, przy obliczaniu tego terminu nie uwzględnia się dnia, w którym zdarzenie to nastąpiło. Upływ ostatniego z wyznaczonej liczby dni uważa się za koniec terminu. Niemniej jednak stosownie do art. 57 § 4 k.p.a. jeżeli koniec terminu przypada na dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się najbliższy następny dzień powszedni. Termin uważa się za zachowany, jeżeli przed jego upływem pismo zostało: wysłane w formie dokumentu elektronicznego w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 17 listopada 2003 r. o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne, bądź nadane w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego (art. 57 § 5 k.p.a.). W myśl art. 129 § 1 k.p.a. odwołanie wnosi się do właściwego organu odwoławczego za pośrednictwem organu, który wydał decyzję. W sprawie odwołanie winno być skierowane do D. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, niemniej jednak złożone (dostarczone) w organie I instancji, który wydał kwestionowaną decyzję, gdyż tam znajdują się akta sprawy. Strona odwołanie od decyzji I instancji złożyła bezpośrednio do organu II instancji, który pismem z dnia 9 maja 2013 r. przesłał je do Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego, o czym w trybie art. 65 § 1 k.p.a. poinformował odwołującego się. Organ I instancji, pismem z dnia 21 maja 2013 r., przesłał odwołanie wraz z aktami sprawy organowi odwoławczemu. Stosownie do treści art. 129 § 2 k.p.a., odwołanie wnosi się w terminie 14 dni od daty doręczenia decyzji stronie. W sprawie bezspornym jest, że strona została prawidłowo pouczona o trybie i terminie złożenia odwołania. Termin do wniesienia odwołania upłynął z dniem 15 października 2012 r. W tym stanie rzeczy organ odwoławczy stwierdził, że odwołanie od decyzji organu I instancji zostało złożone z uchybieniem terminu. Organ odwoławczy podkreślił przy tym, iż strona nie zgłaszała wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania, ani nie powoływała się w treści odwołania na okoliczności, które mogłyby uprawdopodobnić, że opóźnienie w dokonaniu tej czynności procesowej nastąpiło bez jej winy. Na powyższe postanowienie [...] złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu wnosząc o jego uchylenie. W skardze odniósł się merytorycznie do kwestii orzeczenia o braku podstaw do stwierdzenia u niego choroby zawodowej. W odpowiedzi na skargę D. Wojewódzki Inspektor Sanitarny wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Podstawę prawną zaskarżonego postanowienia stanowił art. 134 k.p.a., zgodnie z którym organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji. Postanowienie w tej sprawie jest ostateczne. Przesłankę do wydania postanowienia stwierdzającego uchybienie terminu do wniesienia odwołania stanowi nie tylko ustalenie faktu złożenia odwołania po upływie terminu czternastu dni od daty doręczenia stronie decyzji lub od jej ogłoszenia, lecz również stwierdzenie braku wniesienia przez stronę prośby o przywrócenie tego terminu. W orzecznictwie utrwalił się pogląd, że uchybienie terminu jest okolicznością obiektywną i w razie jej stwierdzenia organ odwoławczy nie ma innej możliwości niż wydanie postanowienia o uchybieniu terminu przewidzianego w art. 134 k.p.a., co wynika wprost z treści przepisu. W związku z tym, stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania nie zależy od uznania organu odwoławczego, lecz wynika z bezwzględnie obowiązującej normy prawnej. Organ odwoławczy, w razie stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia odwołania nie może przystąpić do jego merytorycznego rozpoznania, a ma obowiązek zastosować się do dyspozycji art. 134 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Gdańsku z dnia 29 stycznia 1997 r., sygn. akt I SA/Gd 1482/96, LEX nr 29004). Stosownie do art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia stronie. Organ administracji publicznej właściwy do rozpatrzenia odwołania zobowiązany jest więc ustalić, czy odwołanie zostało złożone w terminie. Z dokonanej przez Sąd analizy akt sprawy wynika, że decyzję organu I instancji skutecznie doręczono skarżącemu w dniu 1 października 2012 r. Odbiór przesyłki zawierającej decyzję potwierdził dorosły domownik – żona skarżącego. Przy czym podkreślenia wymaga, że sam skarżący nie kwestionuje tego faktu. Natomiast odwołanie od tej decyzji, pomimo zawartego w niej prawidłowego pouczenia, skarżący złożył w dniu 2 maja 2013 r. do organu II instancji, a zatem do organu niewłaściwego. W tym stanie rzeczy za moment jego wniesienia należy uznać datę nadania odwołania przez organ odwoławczy do organu właściwego, tj. organu I instancji, co nastąpiło w dniu 10 maja 2013 r. Nie ulega zatem wątpliwości, że skarżący złożył odwołanie z uchybieniem 14 dniowego terminu na dokonanie tej czynności, gdyż ten upływał dnia 15 października 2012 r. Zaznaczyć jednocześnie należy, że składając odwołanie skarżący nie wniósł o przywrócenie terminu do jego złożenia. Zatem, skoro w sprawie oczywistym jest, że skarżący uchybił 14-dniowemu terminowi, o jakim stanowi art. 129 § 2 k.p.a., to niezbędnym było wydanie rozstrzygnięcia o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania w trybie art. 134 k.p.a. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), skarga podlegała oddaleniu, o czym orzeczono w sentencji wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" w związku z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. nr 163, poz. 1348 ze zm.).