IV SA/Wr 511/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący : Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak Sędziowie : Sędzia WSA Wanda Wiatkowska - Ilków (spr.) Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant : Dorota Hurman po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 stycznia 2011 r. sprawy ze skargi R. N. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienie danych adresowych oddala skargę. Prezydent Miasta J. G. decyzją z dnia [...], Nr [...] na podstawie art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz.U. z 2000r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) zwanej ustawą, oraz art. 104 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) zwanej k.p.a. odmówił udostępnienia R. N. danych osobowych ze zbioru meldunkowego miasta J. G. W uzasadnieniu wskazano, że w dniu 3 lutego 2010r. R. N. zwrócił się z wnioskiem o udostępnienie adresu zameldowania L. K. motywując wniosek interesem prawnym, to znaczy, zamiarem wytoczenia procesu sądowego przeciwko tej osobie. Prezydent Miasta J. G. decyzją z dnia [...] odmówił udostępnienia danych osobowych, organ II instancji uchylił powyższą decyzję i przekazał sprawę organowi I instancji do ponownego rozpoznania wskazując, że decyzja została wydana z powołaniem się na błędną podstawę prawną. Ponownie rozpoznając sprawę organ I instancji, po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, wezwał wnioskodawcę do wskazania podstawy prawnej złożenia wniosku oraz wskazania przepisu prawnego, z którego wynika uprawnienie do pozyskania danych i wszelkich innych uwiarygadniających to żądanie dokumentów. W odpowiedzi na powyższe pismo wnioskodawca uzasadnił swoje żądanie interesem prawnym polegającym na zamiarze pozwania L.K. z powództwa cywilnego do Sądu w J. G., nie wskazując żadnej podstawy prawnej, która by to uwiarygodniła. Organ wskazał, że podstawą do legitymowania się interesem prawnym jest konkretny przepis prawa materialnego, a nie okoliczności mające nastąpić w przyszłości tj. zamiar złożenia w sądzie wniosku czy pozwu. Ponieważ zainteresowany nie wskazał we wniosku konkretnej normy prawa materialnego, na której opiera swój interes prawny, ani nie wskazał iż sąd powszechny zobowiązał go do przedstawienia danych osobowych L.K., dlatego też wydano decyzję o wskazanej wyżej treści. Odwołanie od powyższej decyzji złożył R.N. Podniósł, że z wnioskiem o udostępnienie mu ze zbiorów dokumentów adresu L. K. wystąpił motywując swój wniosek interesem prawnym – zamiarem wytoczenia mu procesu sądowego. Podał, że dziennikarz, L. K. świadomie napisał o nim na łamach "N. J." w dniu 12 stycznia 2010r. nieprawdę i posłużył się na jego temat spreparowanymi faktami oraz przy ulicy W. P. [...] w J. G. wdarł się do pomieszczenia, w którym przebywał wnioskodawca i wykrzykiwał w jego kierunku słowa uważane powszechnie za obraźliwe. Zaznaczył, że takie zachowania L. K. względem jego osoby, ubliżają mu i znieważają. Ponadto dodał, iż uważa, że zachowanie L.K. ośmiesza go oraz narusza jego dobre imię i naraża na utratę zaufania publicznego wśród wyborców, a jest radnym Powiatu J. oraz posłem na sejm II kadencji. Wskazał, że chcąc zapobiec w przyszłości agresywnym i niebezpiecznym zachowaniom dziennikarza oraz oczyścić swoje dobre imię – zamierza L. K. wytoczyć proces sądowy z powództwa cywilnego, stąd konieczność posiadania przez niego aktualnego adresu L. K. Wojewoda D. decyzją z dnia [...] na podstawie art. 138 § 1 ust. 1 k.p.a. oraz art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych, po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie przedstawił decyzję organu I instancji. Stwierdził też, że organ ten ponownie rozpoznając sprawę prawidłowo postąpił wzywając wnioskodawcę do wskazania posiadania interesu prawnego w żądaniu udostępnienia danych. Zgodnie z powołanym art. 44 h ust. 2 dane ze zbiorów meldunkowych mogą być udostępnione osobom, jeżeli wykażą interes prawny w uzyskaniu dostępu do nich. Cechami interesu prawnego są jego indywidualność, konsekwentność, aktualność i obiektywna sprawdzalność, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny musi rzeczywiście istnieć w dacie stosowania danych norm prawa, nie może to być interes przewidywany w przyszłości ani hipotetyczny. Zatem wnioskujący o udostępnienie danych powinien podać podstawę prawną i okoliczności uzasadniające żądanie. W niniejszej sprawie zainteresowany nie powołał żadnego przepisu prawa materialnego, a do uzasadnienia swojego żądania wskazał zamiar wytoczenia powództwa sądowego, przeciwko L. K. W ocenie organu powoływanie się na zamiar pozwania do sądu cywilnego osoby, której danych żądał wnioskodawca jest niewystarczające do wykazania posiadania interesu prawnego. Organ II instancji wskazał też na uchybienia proceduralne organu I instancji – takie jak: wskazanie całego art. 44 h ustawy, mimo, że w przepisie tym jest 12 ustępów precyzujących różne aspekty udostępniania danych. Ponadto przytaczając treść ust. 2 pkt 1 tego artykułu, określającego warunki udostępnienia danych w trybie interesu faktycznego, wskazano początek przepisu 2 ust. 1. W decyzji zawarto błędne pouczenie o terminie wniesienia środka odwoławczego a prostując ten błąd organ podał jako podstawę prawną art. 113 k.p.a. bez wskazania paragrafu, który dotyczy prostowania błędów pisarskich i rachunkowych oraz innych oczywistych omyłek zaistniałych w decyzjach, natomiast sprostowania pouczenia zamieszczonego w decyzji odnośnie prawa odwołania od niej dotyczy art. 111 k.p.a. Sprostowanie jak wynika z tego przepisu powinno być dokonane przez wydanie postanowienia na ogólnej zasadzie art. 123 k.p.a. Mając na uwadze treść rozstrzygnięcia powinna być zawarta informacja o możliwości uzyskania zwrotu uiszczonej opłaty, po złożeniu stosownego wniosku. Organ stwierdził też, że wskazane uchybienia nie rzutują na merytoryczne rozpatrzenie wniosku. Organ zauważył także, że wnioskodawca może do sądu złożyć pismo procesowe w sprawie wytoczenia powództwa przeciwko innym osobom bez zachowania warunków formalnych, sytuacja taka jest uregulowana przepisem art. 130 § 1 kodeksu postępowania cywilnego. W przypadku otrzymania wezwania sądowego o uzupełnieniu braków pisma, przedłożenie takiego wezwania umożliwi złożenie wniosku o udostępnienie danych w trybie art. 44 h ust. 2 pkt 1 ustawy. Wezwanie sądowe jest, jak wskazał organ, dokumentem potwierdzającym istnienie interesu prawnego w żądaniu udostępnienia danych. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o jej uchylenie złożył R.N. Uzasadniając skargę wnioskodawca przywołał wszystkie argumenty zawarte w odwołaniu. Zarzucił, że odmówiono mu udzielenia danych adresowych wskazanego dziennikarza, pomimo, że wykazał interes prawny i zamiar złożenia w sądzie pozwu z powództwa cywilnego przeciwko dziennikarzowi L K. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę do rozpoznania wniosku skarżącego jak również jego skargi stanowi art. 44 h ust. 2 pkt 2 i 4 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych (t.j. Dz. U. z 2006r. Nr 139, poz. 993 ze zm.) . Przepis ten stanowi, że dane ze zbiorów meldunkowych zbioru PESEL oraz ewidencji, wydanych i unieważnionych dowodów osobistych mogą być udostępnione, osobom i jednostkom organizacyjnym – jeżeli wykażą w tym interes prawny (pkt 2), innym osobom i podmiotom - jeżeli uwiarygodnią one interes faktyczny w otrzymaniu danych i za zgodą osób, których dane dotyczą (pkt 4). W ocenie Sądu organ nie miał podstaw do wydania wnioskowanych danych - adresu L. K. – w oparciu o art. 44 h ust. 2 wskazanej ustawy. Organ podjął czynności niezbędne do zrealizowania wniosku w oparciu o powyższy przepis. W aktach sprawy administracyjnej znajduje się oświadczenie L. K., który nie wyraził zgody na podanie swojego adresu. Tym samym nie została spełniona jedna z przesłanek z omawianego punktu 4 art. 44 h ust. 2; w związku z powyższym organ, w oparciu o ten przepis nie mógł uwzględnić wniosku skarżącego. Podstawową kwestią jest zatem, czy wniosek skarżącego powinien być załatwiony na podstawie pkt 2 art. 44 h ust. 2. Według wnioskodawcy posiada on interes prawny, który wykazał. Zarzut skargi opiera się na powyższym twierdzeniu. W ocenie Sądu zarzut ten jest chybiony. Omawiana ustawa, kodeks postępowania administracyjnego, ustawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, kodeks cywilny i postępowania cywilnego choć posługują się pojęciem interesu prawnego – to nie zawierają jego normatywnego określenia. Doktryna przyjęła, że pod tym pojęciem należy rozumieć prawa i stosunki prawne jednostek. Mając na uwadze treść cytowanego przepisu należy przyjąć, że to, czy strona ma interes prawny do uzyskania danych osobowych decydują przepisy prawa materialnego i to nie tylko prawa administracyjnego ale także przepisy kodeksu cywilnego czy też innych aktów prawnych. Oznacza to, że z wnioskiem o wskazanie danych osób, może wystąpić podmiot, który wykaże związek między chronionym przez przepisy prawa materialnego interesem prawnym a aktem lub czynnością organu administracji publicznej. Interes prawny jak wskazano wyżej dotyczy szeroko rozumianych praw i stosunków prawnych jednostki. W ramach tych praw istnieje uprawnienie do sądu, ale o czym mowa była wcześniej prawo to musi opierać się, wynikać z prawa materialnego. W ocenie Sądu wobec ochrony danych osobowych wyrażającej się między innymi w art. 44 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych a także ustawy o ochronie danych osobowych – niewątpliwie interes prawny w uzyskaniu danych jest wykazany wówczas, gdy strona wystąpi z określonym pozwem. Takie działanie uwiarygadnia intencje strony (wniesienie pozwu) i przywołany stan faktyczny związany z określonym przepisem prawa materialnego. Brak danych adresowych w pozwie, Sąd po myśli art. 130 kodeksu postępowania cywilnego nakazuje uzupełnić w terminie 7 dni. Termin ten zbiega się z terminem określonym w art. 217 k.p.a.; zaświadczenia zawierające informację powinny być wydane w terminie 7 dni. Zatem w nakazanym przez art. 130 k.p.c. terminie wnioskodawca może uzupełnić braki formalne pozwu. Reasumując uznać należy, że organy wydając zaskarżone decyzje nie naruszyły przepisów prawa i z tych względów, po myśli art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) należało orzec jak wyżej.