IV SA/Wr 517/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA - Tadeusz Kuczyński (spr.) Sędzia WSA - Lidia Serwiniowska Asesor WSA - Alojzy Wyszkowski Protokolant: - Anna Rudzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2006 r. sprawy ze skargi P. S. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie zdolności do służby wojskowej uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję ją poprzedzającą Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. na podstawie ogólnie powołanych przepisów ustawy z dnia 21 listopada 1967r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2002r. Nr 21, poz. 205 ze zm.) oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595; załącznik nr 2), po przeprowadzonym badaniu lekarskim rozpoznała u P. S. blizny okolicy nadgarstka prawego, okolicy łopatkowej prawej po wygojonych ranach ciętych, nieupośledzające sprawności ustroju (§3 pkt 1), przebytą jałową martwicę guzowatości kości piszczelowych, bez upośledzenia sprawności ustroju (§75 pkt 2), nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw (§14 pkt 5) i uznała wyżej wymienionego za zdolnego do czynnej służby wojskowej, przyznając mu kategorię "A". W odwołaniu od tej decyzji P. S. wniósł o ponowne przebadanie go przez komisję lekarską ponieważ nadal odczuwa dokuczający mu przy dłuższym chodzeniu ból w nodze. Podkreślił, że nie posiada już pełnej sprawności fizycznej w związku z czym przestał uprawiać sport, który wcześniej był jego wielką pasją. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...]Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W., na podstawie art. 29 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 1 i art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2004r. Nr 241, poz. 2416) oraz § 3 ust. 7, § 4 ust. 8, § 9 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określania ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. Nr 151, poz.1594) oraz § 22 ust. 1 i 2, § 23 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz. U. Nr 151, poz. 1595), utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, że po rozpatrzeniu odwołania i analizie dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej, nie stwierdzono nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego orzeczenia. W motywach rozstrzygnięcia organ drugiej instancji stwierdził również, że w świetle przeprowadzonego badania lekarskiego ortopedycznego oraz radiologicznego nie wynika by aktualny stan narządu ruchu upośledzał sprawność ustroju w stopniu uzasadniającym uznanie orzekanego w grupie I osób badanych (poborowi) za niezdolnego do czynnej służby wojskowej. Uznano zatem, że TWKL we W. prawidłowo orzekła, że przebyta jałowa martwica guzowatości kości piszczelowych oraz blizny okolicy nadgarstka prawego i okolicy łopatki prawej po wygojonych ranach ciętych nie upośledzają sprawności ustroju, mieszczą się w zakresie pojęciowym §75 pkt 2 i §3 pkt 1 z załącznika cytowanego wyżej rozporządzenia MON z dnia 25 czerwca 2004 r. Podkreślono, że poborowy nie przedstawił innej dokumentacji medycznej świadczącej o leczeniu podnoszonych w odwołaniu dolegliwości, mogącej powodować uzasadnione wątpliwości co do oceny badających dla potrzeb orzeczniczych lekarzy specjalistów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu P. S.uznał, że organy orzekające w sprawie nieprawidłowo oceniły jego stan zdrowia. Wniósł o pozytywne rozpatrzenie jego sprawy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie z powodów podanych w uzasadnieniu decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia w sprawie stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach wraz z załącznikiem nr 2 - Wykazem chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej oraz do odbywania takiej służby poza granicami państwa (Dz.U. 2004r. Nr 151, poz. 1595), zwanego w dalszej części rozporządzeniem. Według § 8 ust. 1 tego rozporządzenia, orzekając o zdolności do czynnej służby wojskowej, wojskowe komisje lekarskie zaliczają jednocześnie daną osobę do jednej z kategorii zdolności do takiej służby, o których mowa w art. 30a ust. 1 ustawy, według Wykazu chorób i ułomności przy ocenie zdolności fizycznej i psychicznej do czynnej służby wojskowej oraz do odbywania takiej służby poza granicami państwa, stanowiącego załącznik nr 2 do rozporządzenia. W myśl zaś § 14 rozporządzenia, orzeczenie o zdolności do czynnej służby wojskowej, o zdolności do odbywania czynnej służby wojskowej poza granicami państwa, o zdolności do odbywania czynnej służby wojskowej w poszczególnych rodzajach wojsk i służb oraz na poszczególnych stanowiskach służbowych i funkcjach wojskowych, a także o związku choroby lub ułomności z czynną służbą wojskową wojskowe komisje lekarskie wydają na podstawie badania lekarskiego i wyników badań specjalistycznych, a w razie potrzeby - także obserwacji szpitalnej, dokumentacji medycznej oraz informacji i dokumentów, o których mowa w § 6. Zgodnie z § 18 ust. 4 rozporządzenia wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia zajmuje stanowisko na podstawie otrzymanej dokumentacji. W razie potrzeby wojskowa komisja lekarska wyższego stopnia może przeprowadzić ponowne badanie lekarskie i badania specjalistyczne oraz skierować żołnierza na obserwację szpitalną, a także przeprowadzić dodatkowe postępowanie w celu uzupełnienia materiałów w sprawie. W orzecznictwie sądowoadministracyjnym został wyrażony pogląd, iż "orzecznictwo komisji lekarskich odbywa się według reguł postępowania administracyjnego, a sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności decyzji administracyjnej według stanu faktycznego i stanu prawnego w chwili wydania zaskarżonej decyzji" (III SA 2624/99, LEX nr 47327). Przepis art. 107 § 3 kpa stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 kpa (zasada udzielenia informacji) oraz art. 11 kpa (zasada przekonywania, czyli wyjaśniania stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia). Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 § 1 kpa). Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa). W ocenie Sądu wydane w sprawie orzeczenia naruszają zasady procedury administracyjnej w stopniu wpływającym na wynik sprawy. W orzecznictwie sądowym podkreśla się, że sprawy dotyczące poboru do wojska należą do spraw o szczególnym ciężarze gatunkowym. To musi powodować szczególną troskę ustawodawcy, organów administracyjnych oraz sądów o to, by całość postępowania była opatrzona wyraźnymi i rzeczywiście przekonującymi gwarancjami, zmniejszającymi do minimum możliwość naruszeń praw obywatelskich w tej sferze (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 1 grudnia 1994r., III AZP 8/94, wyrok NSA z dnia 2 października 1998r. - III SA 7225/98). Z protokołu rozprawy sądowej która odbyła się w dniu [...]r. wynika, że skarżący (obecny na rozprawie) oświadczył, że na podstawie orzeczenia WKL we W. z dnia [...]r. przyznano mu kat. B6 uzasadniając to przebytą jałową martwicą guzowatości kości piszczelowych. Skarżący oświadczył, że między dniem [...]r. a dniem [...]r. (tzn. dniem wydania zaskarżonej decyzji) nie był wzywany na WKL, a decyzja zaskarżona jest decyzją następującą po decyzji z [...]r. przyznającą mu kat. B6. (Decyzji tej brak w aktach administracyjnych sprawy). Po ponownym badaniu poborowego, TWKL we W. stwierdziła u niego blizny okolicy nadgarstka prawego, okolicy łopatkowej prawej po wygojonych ranach ciętych, nieupośledzające sprawności ustroju (§3 pkt 1), przebytą jałową martwicę guzowatości kości piszczelowych, bez upośledzenia sprawności ustroju (§75 pkt 2), nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw (§14 pkt 5) uznając go za zdolnego do czynnej służby wojskowej i przyznano kat. "A". W tym stanie rzeczy podnieść należy, iż dokonując po upływie dziesięciu miesięcy ustalenia zdolności P. S. do służby wojskowej należało odnieść się do poprzedniego orzeczenia Komisji Lekarskiej ustalającej przecież kategorię zdrowia poborowego - B6. Organy winny wyjaśnić z jakiej przyczyny i na jakiej podstawie uznały zmianę stanu zdrowia poborowego, kwalifikując do kat. A. Organy nie wyjaśniły w sposób odpowiadający zasadom procedury administracyjnej ( art. 7 i art. 77 § 1 kpa) czy nastąpiła zmiana (poprawa) stanu zdrowia poborowego, które poprzednio dawało podstawę do odroczenia poborowemu odbycia zasadniczej służby wojskowej na okres [...] miesięcy, a także, w jakim stosunku pozostaje skarżone orzeczenie do poprzedniego orzeczenia uznającego niezdolność skarżącego do służby wojskowej. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie, jak i orzeczenie je poprzedzające wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), należało orzec jak w sentencji.