IV SA/Wr 518/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski Protokolant st. asystent sędziego Aleksandra Rygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 28 marca 2013 r. sprawy ze skargi P. B. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej I. uchyla decyzję II instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W., po rozpatrzeniu odwołania P. B. – dalej: skarżący od orzeczenia Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie niezdolności do zawodowej służby wojskowej, na podstawie art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz. U. z 2010 r. nr 90, poz. 593), art. 105 § 1 i art. 138 § 1 pkt 3 w związku z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 24 stycznia 2012 r. (sygn. akt IV SA/Wr 645/11 oraz wnioskiem skarżącego z dnia 4 maja 2012 r. umorzyła postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że skarżący pełnił służbę wojskową jako kandydat na żołnierza zawodowego w Wyższej Szkole Oficerskiej Wojsk Lądowych we W. W dniu 6 czerwca 2011 r. został skierowany do Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. w związku z urazem stawu kolanowego lewego bez związku ze służbą wojskową. Orzeczeniem z dnia [...] TWKL we W. uznała skarżącego za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej – zał. 1, grupa II. W wyniku złożonego odwołania RWKL we W. orzeczeniem nr [...] z dnia [...] utrzymała w mocy orzeczenie TWKL we W. W dniu 27 lipca 2011 r. skarżący został zwolniony ze służby kandydackiej. Na orzeczenie RWKL została złożona skarga. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 24 stycznia 2012 r. (sygn. akt IV SA/Wr 654/11) uchylił zaskarżone orzeczenie. W dniu 4 maja 2012 r. do RWKL wpłynął wniosek skarżącego o przeprowadzenie kolejnego badania lekarskiego oraz dopuszczenie nowej dokumentacji medycznej ze względu na zakończony proces leczenia kolana oraz fakt, iż kontynuuje studia w WSOWL jako słuchacz cywilny i w związku z powyższym może stać się w bieżącym roku żołnierzem zawodowym. Dalej organ odwoławczy podniósł, iż skarżący został z dniem 27 lipca 2011 r. zwolniony ze służby kandydackiej a więc orzekanie co do jego zdolności do dalszego jej pełnienia stało się bezprzedmiotowe. Ponowne zaś orzekanie skarżącego będzie możliwe na ogólnych zasadach poprzez odpowiednie skierowanie do TWKL poprzez właściwego w sprawie Wojskowego Komendanta Uzupełnień i stosowną decyzją Rektora – Komendanta WSOWL. Wobec powyższego wykonanie wyroku WSA, jak również uwzględnienie wniosku z dnia 4 maja 2012 r. stało się bezprzedmiotowe i z w/w względów postępowanie w sprawie należało umorzyć. Ponadto organ orzekający nie zgodził się z poglądem skarżącego, iż rok studiów cywilnych jest równoważny rokowi studiów wojskowych (ze względu na odmienności programowe), a zatem gdyby nawet skarżący stał się zdolnym do służby wojskowej jego przyjęcie do służby kandydackiej w bieżącym roku akademickim nie byłoby możliwe. W skardze skarżący zarzucił naruszenie: art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez nie zastosowanie się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania wyrażonych w uzasadnieniu orzeczenia z dnia 24 stycznia 2012 r. sygn. akt IV SA/Wr 645/11 wiążących w sprawie Rejonową Wojskową Komisję Lekarską we W.; art. 105 § 1 kpa poprzez jego nieuzasadnione zastosowanie w sprawie i wadliwym przyjęciu przez organ, że zaistniały przesłanki faktyczne i prawne do zastosowania powyższego przepisu; art. 10 § 1 w zw. z art. 81; art. 75 § 1 oraz 77 § 1 i art. 78 § 1 kpa polegające na całkowitym pominięciu skarżącego w postępowaniu administracyjnym a tym samym uniemożliwieniu skarżącemu złożenia nowych dokumentów medycznych, których to istnienie w sposób istotny mogłoby wpłynąć na ostateczny wynik sprawy. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji lub decyzji obu instancji oraz dopuszczenie dowodów z dokumentów w trybie art. 106 § 3 powołanej ustawy. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że stan jego zdrowia powrócił do normy o czym świadczy dokumentacja medyczna, której nie mógł przedstawić do oceny RWKL. Skarżący nie został zawiadomiony bowiem o żadnej czynności administracyjnej, którą w jego sprawie podejmował organ po wydaniu wyroku. Ponadto skarżący podnosi, że czynność zwolnienia ze służby kandydackiej miała jedynie charakter deklaratoryjny i była konsekwencją wydanego uprzednio w sprawie orzeczenia RWKL z dnia [...], nr [...] które to zostało uchylone na mocy powyższego wyroku. Wyrok jest prawomocny a zatem wydane uprzednio orzeczenie nie funkcjonuje w obrocie prawnym. Skarżący zawraca uwagę, że RWKL nie jest organem kompetentnym do rozważań na temat procedury i specyfiki studiów – jako organ, który to nie posiada wiadomości specjalnych w tej materii. Na marginesie podaje, że uruchomił procedurę nadzwyczajną przewidzianą w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego, mającą na celu wzruszyć decyzję Komendanta WSO we W. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska wniosła o jej oddalenie, z argumentacją jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153 poz. 1270 ze zm.) dalej: ppsa ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu Sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działania lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia. W wytycznych opisanego wyżej wyroku z dnia 24 stycznia 2012 r. wskazał iż ,,przy ponownym rozpoznaniu sprawy, rzeczą organu II instancji będzie zatem rozpoznanie wniosku skarżącego o zawieszenie postępowania, w kontekście przesłanek z art. 98 § 1 kpa przy uwzględnieniu specyfiki niniejszego postępowania administracyjnego i obecnie istniejących okoliczności faktycznych". Organ administracyjny odstąpił od wykonania wytycznych wskazanych przez sąd we wspomnianym orzeczeniu, nie podając powodu tego zachowania. W uzasadnieniu decyzji mowa jest jedynie o tym, że postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe gdyż skarżący został zwolniony ze służby kandydackiej. Ocena prawna zawarta w orzeczeniu sądu wiąże w sprawie ten sąd oraz organ administracji publicznej w przyszłości, ilekroć dana sprawa będzie przedmiotem rozpoznania przez ten sąd i organ, jeżeli ocena prawa wyrażona w tym orzeczeniu nie zostanie uchylona w prawem określonym trybie i jeżeli nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie (por. m.in. wyrok NSA – OZ w Poznaniu z 16 października 1997 r., I SA/Po 263/97, LEX nr 30884; wyrok SN z 25 lutego 1998 r. III RN 130/97, OSNAP 1999, nr 1 poz. 2, wyrok NSA z 6 września 2001 r. III SA 3377/00 LEX nr 54000). Podobnie istotne zmiany w stanie faktycznym sprawy mogą powodować nieaktualność, i co za tym idzie, ustanie mocy wiążącej uzasadnienia orzeczenia sądu administracyjnego; (por. wyrok NSA – OZ w Katowicach z 26 lipca 2000 r. I SA/Ka 2408/98 LEX nr 44392 i wyrok NSA – OZ w Rzeszowie z 1 października 2001 r., SA/Rz 434/00 ,,Palestra" 2002, nr 9-10, s. 199.) Nie jest jednak niezbędne wprowadzenie do art. 153 (...) postanowienia określającego, kiedy związanie wynikające z tego przepisu przestaje obowiązywać. Art. 153 stanowi, że ocena prawa wyrażona w orzeczeniu sądu administracyjnego ,,wiąże w sprawie". Tożsamość sprawy oraz wyznaczające ją elementy zakreślają zatem granice związania orzeczeniem tego sądu. Zgodnie z przyjętą koncepcją sprawy administracyjnej, jako przewidzianej w przepisach materialnego prawa administracyjnego możliwości konkretyzacji wzajemnych uprawnień i obowiązków stron stosunku administracyjnoprawnego tożsamość sprawy wyznaczają elementy decydujące o identyczności skonkretyzowanego w akcie lub czynności stosunku prawnego, a wśród niej decydujące znaczenie mają podstawy powstania stosunku prawnego – podstawa prawna i przesłanka faktyczna. Istotna zmiana któregoś z tych elementów powoduje, że mamy do czynienia z nową sprawą (...) wymagającą rozstrzygnięcia z uwzględnieniem stanu faktycznego i prawnego istniejącego w chwili wydania nowego aktu lub podjęcia czynności, w której formalnie nie obowiązuje organów administracyjnych związanie orzeczeniem sądu administracyjnego, wydanym w innej sprawie; (...). (T. Woś w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz Warszawa 2005, s. 477-478). W powyższej sprawie jednakże ani wyrok sądu administracyjnego zawierający tę ocenę nie został uchylony, nie uległy zmianie przepisy prawne stanowiące podstawę oceny w danej sprawie ani też zmiany w sytuacji skarżącego nie są na tyle istotne aby można było uznać ustanie mocy wiążącej uzasadnienia powyższego orzeczenia sądu administracyjnego. Należy bowiem mieć na uwadze, że decyzja Komendanta WSOWL we W. o zwolnieniu skarżącego ze służby kandydackiej nie uzyskała waloru prawomocności, wprawdzie stała się ostateczna ale skarżący kwestionuje ją w nadzwyczajnym trybie o czym mowa w skardze. Z akt sprawy przy tym nie wynika, czy postępowanie nadzwyczajne o jakim informuje skarżący zostało zaskarżone wobec czego brak podstaw do uznania, że sytuacja faktyczna w sprawie uległa na tyle zmianie, że orzeczenie sądu administracyjnego przestało wiązać organ administracyjny i skład orzekający w niniejszej sprawie. W ocenie Sądu w sprawie ewidentnie zatem naruszony został art. 153 p.p.s.a. co musiało spowodować skasowanie zaskarżonej decyzji, na podstawie art. 145 § 1 pkt lit. ,,c" ppsa. Wobec powyższego podnoszone przez skarżącego Sąd uznał za bezprzedmiotowe.