IV SA/Wr 534/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.), Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński, Sędzia NSA Henryk Ożóg, Protokolant Agnieszka Figura, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 9 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. B. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej I. uchyla zaskarżone orzeczenie oraz poprzedzające je orzeczenie organu I instancji; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia. Orzeczeniem z dnia [...] nr [...] Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w P., działając na podstawie art. 5 ust. 1, 6 i 7 ustawy z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych (Dz.U. z 2008, Nr 141, poz. 892 ze zm.) oraz § 4, 16, 21 ust. 1 i 2 i § 24 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 8 stycznia 2010 r. w sprawie orzekania o zdolności do zawodowej służby wojskowej oraz właściwości i trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w tych sprawach (Dz.U. z 2010, Nr 15, poz. 80), - dalej rozporządzenie, uznała M. B. za niezdolnego do zawodowej służby wojskowej w charakterze kandydata na żołnierza zawodowego – Grupa I Kategoria N. Komisja rozpoznała u badanego utrwalone zaniki mięśniowe Ikd z niestabilnością I stopnia lewego stawu kolanowego po dawno przebytej rekonstrukcji ACL i MCL w zakresie pojęciowym § 77 pkt 5 (załącznika) rozporządzenia. Orzeczenie to nie zawiera uzasadnienia. W odwołaniu od powyższego orzeczenia, skarżący podniósł, że dotychczas nie odczuwał żadnych dolegliwości związanych z urazem kolana. Nadmienił, że uprawia sport (piłka nożna, jazda rowerem, pływanie, bieganie) jest czynnym ratownikiem wodnym i zawodowo wykonuje pracę na wysokości. Do odwołania dołączył dokumentację medyczną: - wynik USG kolana lewego z dnia [...], - opinię lekarza sportowego i ortopedy z dnia [...] - opinię lekarza z dnia [...], który [...] przeprowadzał zabieg artroskopowej rekonstrukcji ACL/ST+GR, - kartę informacyjną leczenia szpitalnego. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. orzeczeniem z dnia [...] nr [...] utrzymała w mocy zaskarżone orzeczenie. W uzasadnieniu decyzji wskazano, że w świetle przeprowadzonych dla potrzeb orzeczniczych badań w dniach od [...] do [...], w tym dwukrotnie badania specjalistyczno-ortopedycznego, stwierdzono utrwalone zaniki mięśniowe lewej kończyny dolnej z niestabilnością I0 lewego stawu kolanowego, po przebytej w 2006 r. rekonstrukcji ACL i MCL. Stan ten mieści się w zakresie pojęciowym § 77 pkt 5 zał. nr 1 do rozporządzenia i w grupie osób badanych kandydatów do zawodowej służby wojskowej kwalifikuje do kategorii N – niezdolny do zawodowej służby wojskowej. W załączonych przez skarżącego badaniach wykonanych prywatnie – tj. kolana lewego – z dnia [...], badania ortopedów z dnia [...] i [...] – stwierdzono również odchylenia, które potwierdzają decyzję orzeczniczą Terenowej Wojskowej Komisji Lekarskiej w P. Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska wobec w/w faktów i braku wątpliwości i wiarygodności przeprowadzonych badań ortopedycznych w [...] Szpitalu Wojskowy z Przychodnią w P. dla potrzeb orzeczniczych, uznała zaskarżone orzeczenie za prawidłowe. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o ponowne rozpoznanie sprawy. Wskazał, że wykonał badania w trzech niezależnych od siebie jednostkach: - USG kolana lewego – w Przychodni Specjalistycznej w K., - konsultację z lekarzem ortopedą, specjalistą medycyny sportowej w [...] w K., - konsultację z lekarzem ortopedą, który wykonał zabieg operacyjny w W. Centrum Ortopedii i Chirurgii Urazowej w P. Z przeprowadzonych badań wynika, że staw kolanowy lewy jest w pełni sprawny i stabilny, a 1 cm różnicy w mięśniu uda należy uznać za prawidłowy, którym skarżący może wykonywać każdą czynność, włącznie z dużym wysiłkiem fizycznym. Skarżący podnosi, że po przebytej rehabilitacji wrócił do ratownictwa wodnego, gdzie badania lekarskie przeprowadzane są co roku i lekarz nie stwierdza niezdolności do pełnienia obowiązków ratownika WOPR. Nie ma orzeczonego stopnia niepełnosprawności. Uważa, że Komisja pobieżnie zapoznała się z materiałami sprawy. Jeśli zaś organ miał wątpliwości powinien był skierować go na dodatkowe badania lub powołać niezależnego biegłego względnie przyjąć orzeczenie na korzyść zainteresowanego. Podkreśla, § 77 pkt 5 zał. nr 1, na który powołuje się komisja dopuszcza również uznanie zdolnym do pełnienia zawodowej służby wojskowej. W odpowiedzi na skargę Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W. wniosła o jej oddalenie z uzasadnieniem jak w zaskarżonym orzeczeniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: W myśl art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w drodze kontroli działań administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (art. 1 § 2 ustawy), a jej zakres obejmuje również orzekanie w sprawach skargi na decyzje administracyjne (art. 3 § 1 w zw. z § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej p.p.s.a. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia zaskarżonej decyzji stanowią przepisy powołanego wyżej rozporządzenia. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że wojskowe komisje lekarskie stanowią organy administracji publicznej wydające decyzje w indywidualnych sprawach (...). Dlatego też do tego rodzaju rozstrzygnięć jak orzeczenia o zdolności do służby wojskowej odnoszą się przepisy kpa (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 1999 r. I SA 2114/97 –LEX 47973, wyrok NSA z dnia 16 listopada 1995 r. SA/Gd 1655/95 OSP z 1997, Nr 7-8, poz. 135). Tym samym w zakresie nieunormowanym przepisami szczegółowymi do postępowania w sprawach tego rodzaju mają zastosowanie określone w kpa ogólne zasady postępowania administracyjnego. Rozstrzyganie o zdolności do zawodowej służby wojskowej odbywa się w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami dwuinstancyjnego toku orzecznictwa o charakterze sformalizowanym i z zagwarantowaniem czynnego udziału kandydata w tym postępowaniu. Według przepisu § 24 ust. 5 rozporządzenia orzeczenie wojskowej komisji lekarskiej w sprawie zdolności do zawodowej służby wojskowej sporządza się według wzoru określonego w załączniku nr 5 do rozporządzenia z którego wynika, że powinno ono zawierać uzasadnienie. Przepis art. 107 § 3 kpa zaś stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne – wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 kpa (zasada udzielania informacji) oraz art. 11 kpa (zasada przekonywania czyli wyjaśnienia stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia). Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podejmowanie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 § 1 kpa). Organ administracji ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa). W ocenie Sądu wydane w sprawie decyzje naruszają procedurę administracyjną, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Orzekając o zdolności skarżącego do pełnienia zawodowej służby wojskowej w grupie I badanych, zdiagnozowane schorzenie określone w § 77 pkt 5, tj. następstwa przebytych urazów stawów bez zniekształceń nieupośledzające lub nieznacznie upośledzające sprawność ruchową zakwalifikowało skarżącego, zdaniem organów wojskowych do kategorii "N", tj. jako niezdolnego do jej pełnienia. Rozpoznanie powyższe ustawodawca kwalifikuje do kategorii N/Z powodując pewnego rodzaju niepewność przy tak ogólnie sformułowanych w przepisach prawa przesłankach zaliczenia do Kat. N albo do Kat. Z. Wymaga to od organu decyzyjnego szczególnej staranności w uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia. W tym konkretnym przypadku należało wskazać okoliczności, które łączą się z niezdolnością skarżącego do zawodowej służby wojskowej. Podobnie w wyroku z dnia 18 sierpnia 2000 r. (sygn. III SA 879/00) Naczelny Sąd Administracyjny podkreślił, że tam gdzie obowiązujące przepisy określają stopień schorzenia pojęciami ogólnymi obowiązkiem komisji jest dokładnie uzasadnić przyjęcie konkretnego punktu lub paragrafu. Skarżący przedłożył Komisji odwoławczej dokumentację medyczną na potwierdzenie sprawności kolana lewego. Według przepisu art. 75 kpa jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. W szczególności dowodem mogą być dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych oraz oględziny. Tak więc, gdy skarżący przedstawił własną dokumentację lekarską to powinna być ona traktowana jako dowód w sprawie i poddana należytej ocenie (art. 80 kpa). Tymczasem w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy wskazał jedynie, że w badaniach wykonanych prywatnie "stwierdzono również odchylenia" ale czym się wyrażają, na czym polegają i jakie mają znaczenie dla kwalifikacji stanu zdrowia badanego tego już orzeczenie Komisji nie wyjaśnia. Organ jest obowiązany dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnego przypadku na podstawie analizy całokształtu materiału dowodowego, a stanowisko wyrażone w decyzji uzasadnić w sposób wymagany przepisami kodeksu postępowania administracyjnego (wyrok NSA z dnia 26 maja 1981, SA 810/81, ONSA 1981 nr 1, poz. ). W niniejszej sprawie wydane przez organ I instancji i orzeczenie wydane w wyniku rozpatrzenia odwołania przez organ II instancji nie czynią zadość przepisom procedury administracyjnej, w szczególności art. 107 § 3 kpa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy orzekające po przeprowadzeniu prawidłowego postępowania w sprawie, jak wymagają tego powołane wyżej przepisy prawa, winny wydane przez siebie orzeczenia uzasadnić zgodnie z art. 107 § 3 kpa i wskazać z jakich przyczyn zaliczyły skarżącego do określonej kategorii stanu zdrowia, w myśl odpowiedniego paragrafu załącznika do rozporządzenia. Reasumując, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. Punkt II orzeczenia znajduje uzasadnienie w art. 152 p.p.s.a.