IV SA/Wr 535/11

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2012 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. G. o ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zdolności do zawodowej służby wojskowej postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Skarżąca złożyła na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że ma [...] lata, a jej mąż [...] lat. W rubryce nr 4 "stan rodzinny" podała, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z mężem. Podała, że otrzymuje wynagrodzenie w wysokości [...] zł brutto, a jej mąż w wysokości [...] zł brutto. Wspólny miesięczny dochód małżonków wynosi około [...] zł brutto. Wyjaśniła, że wraz z mężem posiada nieformalną rozdzielność majątkową przed rozwodem. Małżonkowie zaciągnęli kredyt mieszkaniowy, z tytułu którego rata wraz ubezpieczeniem wynosi ponad [...] zł. W 2011 r. sytuacja finansowa małżonków uległa pogorszeniu, ponieważ około [...] miesięcy przebywała na zwolnieniu lekarskim, zaś jej rodzice chorowali i nadal chorują. Dodała, że "jest wpisana w matki lokaty, ale są to pieniądze matki". W rubryce nr 7.2.1 "posiadane zasoby pieniężne" podała, że posiada [...] zł i jest to część kredytu na mieszkanie. Mąż posiada samochód, rok produkcji [...], o wartości około [...] zł. Dodała, że posiada mieszkanie o powierzchni [...] m2 i nie posiada innych nieruchomości, papierów i przedmiotów wartościowych. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 16 grudnia 2011 r. wezwano skarżąca do nadesłania dokumentów źródłowych dotyczących jej sytuacji materialnej i rodzinnej tj.: wyciągów ze wszystkich kont i lokat bankowych za ostatnie trzy miesiące, dowodów potwierdzających wysokość wydatków związanych z utrzymaniem rodziny (opłaty za gaz, energię elektryczna, wodę, telefon, leki, czynsz, podatki, telewizja i inne), zaświadczenia o wysokości miesięcznego wynagrodzenia netto uzyskiwanego przez każdego z małżonków w okresie ostatnich trzech miesięcy z uwzględnieniem kwot netto w poszczególnych miesiącach, zeznania podatkowego za [...] obejmującego dochody skarżącej i jej męża, dokumenty potwierdzające wysokość zaciągniętego kredytu mieszkaniowego i wysokość miesięcznej raty tego kredytu, wyjaśnienia kto jest posiadaczem rachunku bankowego, na którym gromadzone są lokaty pieniężne w stosunku do którego we wniosku podała, iż " jest wpisana w matki lokaty, ale są to pieniądze matki" oraz wyjaśnienia czy otrzymuje pomoc finansową od rodziców i w jakiej wysokości. W wezwaniu tym pouczono skarżącą, iż w przypadku braku możliwości złożenia jakiegokolwiek dokumentu w siedmiodniowym terminie należy udzielić stosownego wyjaśnienia ze wskazaniem ewentualnego terminu ich złożenia. W przeciwnym wypadku wniosek zostanie rozpoznany na podstawie dokumentów złożonych wraz z formularzem. Z potwierdzenia odbioru wynika, iż wezwanie to w dniu [...] zostało odebrane przez dorosłego domownika- matkę skarżącej. Przepis art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje ustanowienie adwokata lub radcy prawnego z urzędu. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Wniosek skarżącej o ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca pozostaje w związku małżeńskim i osiąga na bieżąco dochody w wysokości około [...] zł a jej mąż w kwocie [...] zł brutto. Wspólny dochód małżonków wynosi zatem około [...] zł brutto. Twierdzenia skarżącej dotyczące nieformalnej rozdzielności majątkowej pozostaje bez wpływu na ocenę, czy jest w stanie ponieść koszty ustanowienia fachowego pełnomocnika, ponieważ przy rozpoznaniu wniosku o przyznanie prawa pomocy należy brać pod uwagę wspólne dochody małżonków, nawet jeżeli pozostają w ustroju rozdzielności majątkowej. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, należy rozumieć zachwianie sytuacji materialnej i bytowej skarżącej w taki sposób, iż nie jest ona w stanie zapewnić sobie minimum warunków socjalnych (por. postanowienie NSA z dnia 27 października 2005r. sygn. akt I FZ 532/05 – niepublikowane). W sytuacji skarżącej uszczerbek ten zatem nie występuje. Istotne jest również, iż zarówno wynagrodzenie za pracę skarżącej, jak i jej męża, znacząco przekracza kwotę minimalnego wynagrodzenia za pracę, która w 2011 r. wynosiła 1386 zł miesięcznie. Ponadto wspólny dochód małżonków znacząco przekracza kwotę [...] zł stanowiącą kryterium dochodowe dla dwuosobowej rodziny określone w art. 8 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 marca 2003 r. o pomocy społecznej (Dz. nr 64, poz. 593 ze zm.), uprawniające do ubiegania się o świadczenia z pomocy społecznej, które przysługują m. in. osobom znajdującym się w trudniej sytuacji materialnej. Powyższe oznacza, iż skarżąca nie znajduje się w takiej sytuacji Ponadto skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy podała, iż miesięczna rata kredytu mieszkaniowego wynosi wraz z ubezpieczeniem około [...] zł. Jednakże przy uwzględnieniu wysokości dochód małżonków wydatek ten nie uzasadnia przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca innych zaś wydatków nie wykazała ani też nie udokumentowała, pomimo że miała taką możliwość, wynikającą ze wspomnianego wezwaniem referendarza sądowego z dna 16 grudnia 2011 r., którego nie wykonała. W piśmie tym wezwano również skarżąca do przedłożenia innych dokumentów dotyczących jej sytuacji materialnej np. wyciągów z kont i lokat bankowych, zaświadczeń o wynagrodzeniu małżonków, zeznania podatkowego i pisemnych wyjaśnień. Powyższe oznacza, iż skarżąca nie wykazała, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie jej prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. W tej sytuacji wniosek skarżącej o ustanowienie pełnomocnika z urzędu nie zasługuje na uwzględnienie. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.