IV SA/Wr 536/16

WyrokWSA we Wrocławiu2017-05-04

Skład orzekający: Wanda Wiatkowska – Ilków, Henryk Ożóg, Julia Szczygielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie odbywającej karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym przysługuje prawo do zasiłku stałego z pomocy społecznej?
Ratio decidendi
Osobie odbywającej karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej, w tym zasiłku stałego, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej. Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i wyklucza możliwość przyznania pomocy społecznej, z wyjątkiem sytuacji odbywania kary w systemie dozoru elektronicznego, co nie miało miejsca w niniejszej sprawie.
Stan faktyczny
Skarżący, S. M., odbywający karę pozbawienia wolności, złożył wniosek o przyznanie zasiłku stałego na opłatę czynszu, powołując się na swój umiarkowany stopień niepełnosprawności i trudną sytuację zdrowotną. Organ pierwszej instancji oraz Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiły przyznania świadczenia, wskazując na art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, który wyklucza przyznawanie świadczeń osobom odbywającym karę pozbawienia wolności. Skarżący wniósł skargę do sądu, podtrzymując swoje stanowisko.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę w całości.

Pełny tekst orzeczenia

|Sygn. akt IV SA/Wr 536/17 | | [pic], , WYROK, , W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ, , , , Dnia 4 maja 2017 r., , , Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, w składzie następującym:, Przewodniczący, , Sędzia WSA Wanda Wiatkowska – Ilków (spr.), , Sędziowie, Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędzia NSA Julia Szczygielska, , , Protokolant, sekretarz sądowy Katarzyna Leśniowska, , , po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 4 maja 2017 r., sprawy ze skargi S. M., na decyzję Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W., z dnia [...] września 2016 r. nr [...], w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego, , oddala skargę w całości., Samorządowe Kolegium Odwoławcze we W. decyzją z dnia [...] września 2016 r., sygn. akt [...] po rozpatrzeniu odwołania S.M. od, wydanej z upoważnienia Burmistrza Miasta i Gminy S., decyzji Kierownika Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. z dnia [...] września 2016 r. (nr [...]), odmawiającej przyznania zasiłku stałego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako k.p.a.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podało, że wnioskiem z dnia 18 lipca 2016 r. S. M. wystąpił o przyznanie mu zasiłku stałego - "50% renty socjalnej na opłatę czynszu mieszkaniowego". Do wniosku załączył orzeczenie Powiatowego Zespołu ds. Orzekania o Niepełnosprawności w R. zaliczającego go do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności do 15 czerwca 2018 r. S. M. od 23 sierpnia 2013 r. przebywa w Zakładzie Karnym w R., gdzie odbywa karę pozbawienia wolności. W zakładzie karnym nie pracuje, nie osiąga żadnego dochodu. Zaskarżoną decyzją organ pierwszej instancji odmówił przyznania S. M. świadczenia z pomocy społecznej w formie zasiłku stałego. W uzasadnieniu organ powołał się na treść art. 13 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej wskazując, że zasiłek stały nie przysługuje osobom odbywającym karę pozbawienia wolności. W złożonym odwołaniu S. M. powołał się na zły stan swojego zdrowia i wskazał, że narasta stan zadłużenia mieszkania, którego jest najemcą. Jego zdaniem grozi to, iż stanie się osobą bezdomną. Ponownie wniósł o przyznanie pomocy finansowej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze zważyło, co następuje:, Warunki nabywania prawa do świadczeń z pomocy społecznej oraz zasady i tryb udzielania tych świadczeń reguluje ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2016 r., poz. 930), zwana dalej "ustawą". Zgodnie z art. 37 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, zasiłek stały przysługuje pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej, niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Jednocześnie jednak, po myśli art. 13 ust. 1 ustawy osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej, z zastrzeżeniem ust.1a. Przepisu ust.1 nie stosuje się do osób odbywających karę pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego (art. 13 ust. 1a). Bezsporne jest, że S. M. jest osobą odbywającą karę pozbawienia wolności w zakładzie karnym, nie zaś w systemie dozoru elektronicznego. Jest to okoliczność, która wyłącza możliwość przyznania świadczeń z pomocy społecznej, w tym ustalenia prawa do zasiłku stałego. Przepis art. 13 ustawy ma bowiem charakter bezwzględnie obowiązujący, tzn. nie uprawnia organów administracji publicznej do stosowania go na zasadzie uznania. Oznacza to, że fakt odbywania kary pozbawienia wolności wyklucza możliwość przyznania pomocy społecznej. Skargę na powyższą decyzję złożył wnioskodawca. Podał, że nie zgadza się z decyzjami. Wyjaśnił, że jest osobą obciążoną poważnymi chorobami. Nikt go nie zatrudni, ma orzeczenie o niepełnosprawności. Zwrócił się o przyznanie 50% "na opłatę mieszkania", którego jest najemcą. Stwierdził, że prosi o dopłaty do mieszkania aby nie zostać osobą bezdomną. Dodał, że na pewno są ustawy, które regulują takie sytuacje życiowe. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Uzasadniając swoje stanowisko przywołał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.), sądy administracyjne powołane są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Akt administracyjny jest niezgodny z prawem, o ile przy jego wydaniu doszło do naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego. Wówczas to sąd w oparciu o art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), może w zależności od okoliczności uchylić decyzję, stwierdzić jej nieważność lub uznać, że została wydana z naruszeniem prawa. Skarga nie zawiera żadnych merytorycznych zarzutów, ani natury procesowej czy też naruszenia prawa materialnego. Jednakże zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrola Sądu oparta na wskazanych wyżej przepisach daje podstawę do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja i decyzja I instancji nie narusza prawa. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na treść wniosku z dnia 11 lipca 2016 r. inicjującego postępowanie w sprawie. Skarżący prosi w nim o przyznanie 50% renty socjalnej na opłatę czynszu. Dołączył również orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności dla Miasta R. z dnia 30 czerwca 2016 r., którym to zaliczono skarżącego do umiarkowanego stopnia niepełnosprawności. W tych okolicznościach należy uznać, że kwalifikacja organu wniosku skarżącego jako wniosku o przyznanie zasiłku stałego jest prawidłowa. Tym samym wniosek należy rozpatrzeć na podstawie ustawy o pomocy społecznej, a nie ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Art. 37 ustawy o pomocy społecznej (Dz.U. z 2016 r., poz. 930) stanowi, że zasiłek stały przysługuje: pełnoletniej osobie samotnie gospodarującej niezdolnej do pracy z powodu wieku lub całkowicie niezdolnej do pracy, jeżeli jej dochód jest niższy od kryterium dochodowego osoby samotnie gospodarującej. Badanie zaistnienia przesłanek wynikających z powołanego przepisu nie ma znaczenia dla sprawy, a to wobec brzmienia art. 13 ust. 1 tejże ustawy. Stanowi on bowiem, że osobie odbywającej karę pozbawienia wolności nie przysługuje prawo do świadczeń z pomocy społecznej. Zgodnie z art. 36 ustawy o pomocy społecznej jednym ze świadczeń z pomocy społecznej jest zasiłek stały (art. 36 pkt 1a). Niesporna jest w sprawie okoliczność, że skarżący odbywa karę bezwzględnego pozbawienia wolności. Zatem w sprawie nie ma zastosowania ust. 1a art. 13, który mówi, że przepisu art. 13 ust. 1 nie stosuje się do osób odbywających karę pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego. Tym samym nie może być przyznane skarżącemu wnioskowane świadczenie. W tych okolicznościach uznać należy, że zaskarżone decyzje odpowiadają prawu, a zatem skarga nie może być uwzględniona. Dlatego też Sąd w myśl art. 151 prawo o ustroju sądów administracyjnych orzekł jak wyżej.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło