IV SA/Wr 536/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-06-23
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba odbywająca karę pozbawienia wolności, niezatrudniona w zakładzie karnym i posiadająca jedynie niewielkie środki finansowe, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnosądowym?Ratio decidendi
Sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, uznając, że osoba odbywająca karę pozbawienia wolności, nieposiadająca dochodów z pracy i dysponująca jedynie niewielkimi środkami finansowymi, spełnia przesłanki do częściowego prawa pomocy. Jednocześnie, w związku z tym, że sprawy z zakresu pomocy społecznej są zwolnione z kosztów sądowych na mocy art. 239 pkt 1 lit. 'a' p.p.s.a., rozpoznanie wniosku o zwolnienie od kosztów stało się zbędne, a postępowanie w tym zakresie umorzono.Stan faktyczny
Strona skarżąca, przebywająca w zakładzie karnym, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. W uzasadnieniu wskazała na brak zatrudnienia, niewielkie środki finansowe na koncie oraz brak innych dochodów i majątku. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego odmawiającą przyznania zasiłku stałego.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. II. Umorzono postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. M. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi S. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku stałego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu.
W jego uzasadnieniu podniósł, że od [...] r. przebywa w zakładzie karnym, gdzie odbywa [...] karę pozbawienia wolności, której koniec przypada na dzień [...] r. Nie jest zatrudniony w zakładzie karnym. Na koncie do własnej dyspozycji posiada jedynie kwotę [...] zł, co potwierdza zaświadczenie z zakładu karnego. Ponadto w formularzu skarżący dodał, że jest chory, nie pracuje i nie posiada środków finansowych. Posiada mieszkanie o powierzchni [..] i nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych oraz wierzytelności. W mieszkaniu nikt nie zamieszkuje.
W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu.
Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym.
Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze, że skarżący przebywa w zakładzie karnym, gdzie odbywa [...] karę pozbawienia wolności i nie jest zatrudniony w tym zakładzie i nie uzyskuje żadnych dochodów a jedynie posiada na kocie depozytowym znikome środków do własnej dyspozycji, nie przekraczające kwoty [...] zł, a ponadto nie posiada majątku ani oszczędności przyjąć trzeba, iż wykazał on, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
Z tych względów należało w pkt I sentencji przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu.
Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
W tej sytuacji rozpoznanie tego wniosku stało się zbędne, a postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji.
W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy;
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło