IV SA/Wr 548/23

WyrokWSA we Wrocławiu2024-04-25

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Daria Gawlak-Nowakowska, Marta Pająkiewicz-Kremis

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odmawiając byłemu funkcjonariuszowi Policji wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop prawidłowo zinterpretował i zastosował art. 115a ustawy o Policji w związku z art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych, w świetle wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15?
Ratio decidendi
Organ odmawiając byłemu funkcjonariuszowi Policji wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop, błędnie zinterpretował i zastosował przepisy prawa, naruszając tym samym konstytucyjną zasadę powszechnej mocy obowiązującej wyroków Trybunału Konstytucyjnego. Sąd uznał, że przepis przejściowy art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej, który prowadzi do stosowania niekonstytucyjnego przelicznika ekwiwalentu za urlop, dotknięty jest wtórną niekonstytucyjnością i należy odmówić jego stosowania.
Stan faktyczny
Skarżący, były funkcjonariusz Policji, domagał się wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15, który uznał za niekonstytucyjny dotychczasowy sposób naliczania tego ekwiwalentu. Organy Policji odmówiły naliczenia i wypłaty wyrównania, stosując przepisy przejściowe ustawy nowelizującej, które zdaniem sądu prowadziły do wtórnej niekonstytucyjności. Skarżący wniósł skargę na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia 10 lipca 2023 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Kłodzku z dnia 29 maja 2023r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (sprawozdawca), Sędziowie: Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska, Sędzia WSA Marta Pająkiewicz-Kremis, , po rozpoznaniu w Wydziale IV na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym w dniu 25 kwietnia 2024 r. sprawy ze skargi S. B. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji we Wrocławiu z dnia 10 lipca 2023 r. nr 1/2023 w przedmiocie odmowy naliczenia i wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji w Kłodzku z dnia 29 maja 2023r. nr 1/2023 . Postępowanie administracyjne w sprawie wszczęte zostało wnioskiem S. B. ( dalej: strona, skarżący) z dnia 12 listopada 2018 r. , adresowanym do Komendanta Powiatowego Policji w Kłodzku ( dalej: organ I instancji) , którym domagał się uchylenia czynności materialno-technicznej, naliczenia i zarządzenia do wypłaty świadczeń publicznoprawnych ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oraz ponowne i zgodne z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego i obowiązującymi normami prawa w zakresie przedmiotowych świadczeń, wyliczenie należnej mu kwoty świadczenia i przyznanie decyzją administracyjną różnicy kwoty należnej, a wypłaconej faktycznie na podstawie niekonstytucyjnej normy ustawy o Policji w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r. sygn. akt K 7/15. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała ,że jest byłym funkcjonariuszem Policji i została zwolniona ze służby z dniem 30 kwietnia 2016 r. Organ I instancji pismem z dnia 5 grudnia 2018 r. poinformował stronę, że wypłata ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, o którym mowa w art. 114 ust. 1 pkt 2 ustawy o Policji następuje w drodze czynności materialno- technicznej i nie stanowi podstawy do wydania decyzji administracyjnej ustalającej prawo do ekwiwalentu, albowiem jedynie odmowa jego wypłacenia następuje w drodze decyzji. Strona złożyła skargę na bezczynność organu I instancji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu , który wyrokiem z dnia 16 kwietnia 2019 r. sygn. akt IV SAB/Wr 14/19 : 1/ zobowiązał organ I instancji do rozpoznania wniosku strony z dnia 12 listopada 2018 r. w terminie 30 dni od dnia doręczenia prawomocnego wyroku wraz z aktami sprawy , 2/ stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, 3/ oddalił dalej idącą skargę. Organ I instancji decyzją z dnia 2 lipca 2019 r. nr 2/2019 odmówił przeliczenia i wypłaty stronie ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Komendant Wojewódzki Policji we Wrocławiu ( dalej : organ II instancji , organ odwoławczy ) decyzją z dnia 21 sierpnia 2019 r. Nr 3025/2019 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji . Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 17 grudnia 2029r. sygn. IV SA/Wr 375/19 uchylił obie wydane w sprawie , wskazane wyżej decyzje. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 28 lutego 2023r. sygn. III OSK 2826/21 oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku .W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia między innymi stwierdzono, że " sytuacja prawna jednostki , która była adresatem niekonstytucyjnej regulacji, nie może być uzależniona od woli i sprawności parlamentu w wykonaniu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Brak działania ustawodawcy w wykonaniu orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego nie może być przeszkodą w podejmowaniu działań przez organy administracji , które są zobowiązane do samodzielnego ustalenia jak sentencja wyroku Trybunału Konstytucyjnego powinna wpłynąć na rozstrzygnięcie sprawy" ( s.13-14). Natomiast " organ ponownie rozpoznając sprawę , będzie zobowiązany ocenić na ile wskazania zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku co do konieczności wyliczenia ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy według korzystniejszego przelicznika wynikającego z uzasadnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego i jego wypłaty , wobec zmienionego stanu prawnego ( ustawą z dnia 14 sierpnia 2020r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych , o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw – DZ.U. z 2020r. , poz.1610) zachowują walor związania w rozumieniu art.153 p.p.s.a. , a także uwzględnić fakt ,że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 21 stycznia 2021r. , II SA/Bk 866/20 skierował do Trybunału Konstytucyjnego pytanie prawne :czy art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych w zakresie, w jakim wyłącza stosowanie przepisu art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2020 r. do spraw dotyczących ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych po dniu 6 listopada 2018 r. w odniesieniu do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018r. jest zgodny z art. 2, art. 8 ust. 1, art. 32 ust. 1, art. 190 ust. 1, 3 i 4 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ? W wyniku ponownego rozpoznania sprawy organ I instancji decyzją z dnia 29 maja 2023 roku nr 1/2023 , wydaną z powołaniem się na przepisy art. 104 §1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 roku poz. 775 ze zm.) dalej k.p.a., art. 115a ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 roku o Policji (Dz. U. z 2023 roku poz. 171 ze zm.) oraz art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 poz. 1610), odmówił naliczenia i wypłacenia wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wyjaśnił, że w dniu 1 października 2020 roku weszła w życie ustawa z dnia 14 sierpnia 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw. Artykułem 1 pkt 16 tej ustawy ustawodawca nadał nowe brzmienie artykułowi 115a ustawy o Policji, zgodnie z którym ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego ustala się w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Jednocześnie jak zauważył organ I instancji w art. 9 pkt 1 powołanej wyżej ustawy ustawodawca wskazał, że przepis art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu nadanym wyżej wskazaną ustawą o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych (...) stosuje się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 listopada 2018 roku oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018 roku. Natomiast ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 roku ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 roku. Mając powyższe na uwadze oraz fakt, że funkcjonariusz został zwolniony ze służby w Policji przed wskazaną wyżej datą, , odmówiono stronie naliczenia i wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop. Strona odwołała się od decyzji pierwszo-instancyjnej , wnosząc o jej uchylenie. Odwołujący się podniósł zarzut naruszenia art. 190 ust.1 i 3 Konstytucji RO poprzez niezałatwienie sprawy zgodnie z powagą rzeczy osądzonej wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 lutego 2023r. sygn. III OSK 2826/21. Organ II instancji decyzją z dnia 10 lipca 2023 roku nr 1/2023 utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji . W motywach decyzji ostatecznej organ odwoławczy podzielił ustalenia oraz zapatrywania prawne organu I instancji , wskazując, że prawidłowo zastosowano w sprawie art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw. W konsekwencji organ II instancji stwierdził, że skoro strona została zwolniona ze służby w Policji przed dniem 6 listopada 2018r. , to nie przysługuje jej prawo do naliczenia i wypłaty wyrównania ekwiwalentu za niewykorzystane urlopy. Decyzja ostateczna stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu , w której skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji . W uzasadnieniu skargi skarżący podniósł ,że treść zaskarżonej decyzji pozostaje w sprzeczności z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 roku sygn. akt K 7/15 oraz narusza treść art. 190 ust.1, 3 i 4 Konstytucji RP . W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie , podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Organ podniósł, że ustawodawca mocą ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 roku o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowania przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw nadając nowe brzmienie art. 115a ustawy o Policji rozstrzygnął zgodnie ze wskazaniami Trybunału Konstytucyjnego, że w stosunku do policjantów zwolnionych ze służby przed dniem 6 listopada 2018 roku zastosowanie znajdą wyłącznie przepisy ustawy o Policji obowiązujące przed tym dniem ustalające sposób wyliczenia wysokości ekwiwalentu pieniężnego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia za 1 dzień niewykorzystanego urlopu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Kognicja sądu administracyjnego ogranicza się wyłącznie do badania legalności zaskarżonych aktów administracyjnych, rozumianej jako zgodność z przepisami prawa materialnego i procesowego , o czym stanowi przepis art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( tj. Dz.U. z 2022 r. , poz. 2492 ). Natomiast uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd , następuje w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy , co wynika z art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( tj. Dz.U. z 2023r. , poz.1634 ze zm. zwanej dalej p.p.s.a.). Zatem negatywna ocena zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji, pod kątem zgodności z prawem powoduje konieczność wyeliminowania jej z obrotu prawnego i ponowne rozpatrzenie sprawy przez właściwe organy z uwzględnieniem wytycznych zawartych w uzasadnieniu wydanego w sprawie wyroku. Wskazać również należy ,że rozstrzygając daną sprawę, sąd administracyjny nie jest skrępowany wyartykułowanymi w skardze zarzutami i sformułowanymi w niej wnioskami , lecz ocenia ją w całokształcie okoliczności faktycznych i prawnych danej sprawy , o czym stanowi art.134 § 1 p.p.s.a. Oceniając zatem wyłącznie pod takim kątem zaskarżoną decyzję Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie. Identyfikując występujący w kontrolowanej sprawie problem prawny stwierdzić należy ,że spór koncentruje się wokół uznania, czy organ odmawiając skarżącemu wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop prawidłowo zinterpretował i zastosował art. 115a ustawy o Policji w zw. z art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw, w świetle treści i skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15. Przy rozstrzyganiu kontrolowanej sprawy Sąd miał na uwadze z jednej strony treść wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w Strasburgu (dalej: ETPCz) z dnia 21 lipca 2022 r. w sprawie Bieliński przeciwko Polsce nr 4862/19, w którym uznano, że długotrwałe zawieszenie sprawy w oczekiwaniu na rozstrzygnięcie Trybunału Konstytucyjnego narusza art. 6 i art. 13 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Zdaniem ETPCz, gdy długość postępowania sądowego uzależniona jest w znacznym stopniu od zwłoki w rozpoznaniu sprawy przez Trybunał Konstytucyjny dochodzi do naruszenia praw obywatela do skutecznego środka odwoławczego. Z drugiej zaś strony Sąd miał na względzie fakt , że postanowieniem z 23 listopada 2023 r. sygn. II SA/Bk 866/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku wycofał pytanie prawne , o którym była mowa wyżej , przedstawione Trybunałowi Konstytucyjnemu oraz podjął postępowanie sądowe w sprawie , a następnie merytorycznie orzekł w sprawie , a mianowicie wyrokiem z dnia 23 listopada 2023r. uchylił decyzje organów obu instancji. Ponadto Sąd uwzględnił kompetencje orzecznicze a jednocześnie i obowiązek sądu administracyjnego do dokonywania prokonstytucyjnej wykładni przepisów prawa. Przechodząc zatem do istoty sporu w analizowanej sprawie przypomnieć na wstępie trzeba, że w orzeczeniu z dnia 30 października 2018 r (opublikowanym w dniu 6 listopada 2018 r. – Dz. U. z 2018 r. poz. 2102) Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 115a ustawy o Policji (w brzmieniu, jaki obwiązywał w dniu zwolnienia skarżącej ze służby) w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z art. 66 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji RP. W związku z powyższym nie budzi żadnych wątpliwości Sądu, że po wydaniu przez Trybunał Konstytucyjny wspomnianego wyroku, należy redagować oraz dokonywać wykładni przepisów prawa zgodnie z tym orzeczeniem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 1102/21). Zauważyć też należy ,że ustawodawca dostrzegając stanowisko Trybunału Konstytucyjnego przedstawione w wyroku z dnia 30 października 2018 r., w sprawie o sygn. akt K 7/15, dokonał nowelizacji art. 115a ustawy o Policji na mocy ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (nowelizacja weszła w życie z dniem 1 października 2020 r.). Znowelizowany przepis art. 115a ustawy o Policji otrzymał brzmienie: "Ekwiwalent pieniężny za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego ustala się w wysokości 1/21 części miesięcznego uposażenia zasadniczego wraz z dodatkami o charakterze stałym należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym." Z treści przytoczonego przepisu wprost wynika, że art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu znowelizowanym od 1 października 2020 r. należy stosować do dwóch kategorii spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy , a mianowicie : - po pierwsze, w stosunku do policjanta zwolnionego ze służby od 6 listopada 2018r.; - po drugie , w odniesieniu do spraw wszczętych i niezakończonych przed 6 listopada 2018 r. Jednocześnie, w przepisie przejściowym, tj. art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw ustawodawca wprowadził zasady stosowania art. 115a ustawy o Policji zastrzegając, że "Przepis art. 115a ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą stosuje się do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętych i niezakończonych przed dniem 6 listopada 2018 r. oraz do spraw dotyczących wypłaty ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy policjantowi zwolnionemu ze służby od dnia 6 listopada 2018 r. Ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres przed dniem 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu obowiązującym przed dniem 6 listopada 2018 r. Przy obliczaniu wysokości ekwiwalentu pieniężnego przysługującego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za rok 2018 określa się proporcję liczby dni niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego przysługującego przed dniem 6 listopada 2018 r. oraz od dnia 6 listopada 2018 r.". Wobec tego z literalnego brzmienia przepisu art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej wynika ponad wszelką wątpliwość, że ustawodawca zdecydował się w odniesieniu do ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres sprzed 6 listopada 2018 r. przyjąć zasady (w zakresie wysokości przelicznika) wynikające z ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym sprzed 6 listopada 2018 r., a które Trybunał Konstytucyjny w wskazanym powyżej wyroku z dnia 30 października 2018 r. uznał za sprzeczne z art. 66 ust. 2 w zw. z art. 31 ust. 3 zdanie drugie Konstytucji RP. W badanej sprawie , powołując się na art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw oraz wobec faktu zwolnienia skarżącego ze służby w Policji przed dniem 6 listopada 2018 r., a przy tym wobec niewystąpienia przesłanki "sprawy dotyczącej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy wszczętej i niezakończonej przed dniem 6 listopada 2018 r." organ uznał, że ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop należy obliczać według zasad obowiązujących przed dniem 6 listopada 2018 r., a więc według przelicznika, który został uznany przez Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 30 października 2018 r. za niezgodny z Konstytucją. Wyliczony w ten sposób ekwiwalent pieniężny za niewykorzystane urlopy został stronie wypłacony, a zatem w ocenie organu brak było podstaw do ponownego przeliczenia skarżącemu ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy (wypoczynkowy i dodatkowy), o co strona wnosiła w powołaniu na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie orzekającym w niniejszej sprawie nie aprobuje stanowiska zaprezentowanego przez oba organy orzekające w sprawie. W pierwszej kolejności należy zwrócić uwagę na to , że poczynione w art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw zastrzeżenie ustawodawcy co do zasad stosowania art. 115a ustawy o Policji w znowelizowanym brzmieniu prowadzi w istocie do wtórnej niekonstytucyjności normy prawnej wyznaczającej wysokość współczynnika do wyliczenia ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy i dodatkowy (w wysokości 1/30). W tym miejscu wskazać należy ,że zjawisko tzw. "wtórnej niekonstytucyjności" polega na tym, że ustawodawca powtarza rozwiązania normatywne uznane już raz za niekonstytucyjne (zob. K. Kos, o pojęciu wtórnej niekonstytucyjności prawa, Przegląd Prawa Konstytucyjnego 2018. Nr 2 (42), s. 21). Jak przyjmuje się w doktrynie, derogacja trybunalska, znajdująca swoje umocowanie w Konstytucji RP, wyłącza ogólny reżim intertemporalny, obejmujący zmiany przepisów dokonywane przez ustawodawcę. Stwierdzenie niekonstytucyjności danego przepisu zamyka zawsze drogę do stosowania normy po dacie jej derogowania z powodu niekonstytucyjności. Oznacza to, że racjonalny ustawodawca tworząc przepisy przejściowe powinien je konstruować w taki sposób, aby uwzględnić skutki wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Zdaniem Sądu, poprzez wprowadzenie art. 9 ust 1 ustawy nowelizującej ustawodawca de facto przepisem przejściowym próbuje ograniczyć zakres zastosowania wspomnianego wyżej orzeczenia trybunalskiego , a nadto, narusza konstytucyjną zasadę powszechnej mocy obowiązującej wyroków Trybunału Konstytucyjnego. Z tej przyczyny, w sprawie należało odmówić stosowania art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej w brzmieniu dotkniętym wtórną niekonstytucyjnością przepisu art. 115a ustawy o Policji oraz dokonać prokonstytucyjnej wykładni art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw (w zakresie donoszącym się do wysokości współczynnika ekwiwalentu pieniężnego przysługującego policjantom zwolnionym ze służby przed 6 listopada 2018 r.) i przyjąć, że skoro wyrok Trybunału Konstytucyjnego usunął z systemu prawnego niekonstytucyjne brzmienie art. 115a ustawy o Policji w zakresie współczynnika 1/30, to posłużenie się przez ustawodawcę w art. 9 ust. 1 przepisu przejściowego zawartego w ustawie nowelizującej sformułowaniem "na zasadach wynikających z przepisów ustawy" oznacza, że należy stosować art. 115a ustawy o Policji w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją, jednak z wyłączeniem tej jego części (dotyczącej współczynnika ekwiwalentu w wysokości 1/30), która uznano za sprzeczną z przepisami ustawy zasadniczej i którą należy wypełnić treścią powołanego wyżej wyroku Trybunału Konstytucyjnego o sygn. akt K 7/15. Innymi słowy, ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy należy obliczać według zasad podanych w ustawie o Policji w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15. Wskazując na powyższe Sąd jednocześnie zwraca uwagę, że na mocy art. 190 Konstytucji RP, nie tylko Sądy, ale także organy administracji publicznej powinny dokonywać – zgodnie z Konstytucją RP - wykładni art. 115a ustawy o Policji w związku z art. 9 ust. 1 ustawy nowelizującej. Przeciwne rozumienie art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych oraz o zmianie niektórych innych ustaw prowadzi do stosowania wyroku Trybunału Konstytucyjnego jedynie na przyszłość (od dnia jego publikacji), z wyłączeniem skutku retroaktywnego. Takie stanowisko – w ocenie Sądu - narusza art. 190 ust. 4 Konstytucji RP. Analogiczne stanowisko do zajętego przez Sąd w analizowanej sprawie wyrażane jest orzecznictwie sądowoadministracyjnym . W tym przedmiocie w międzyczasie ukształtowała się jednolita już linia orzecznicza sądów administracyjnych, w tym także Naczelnego Sądu Administracyjnego, dotycząca skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 30 października 2018 r. w sprawie K 7/15 w odniesieniu do będącego podstawą prawną zaskarżonej w sprawie niniejszej decyzji przepisu art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 14 sierpnia 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych nadzorowanych przez ministra właściwego do spraw wewnętrznych, o zmianie ustawy o Służbie Więziennej oraz niektórych innych ustaw ( vide wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 listopada 2023 r. sygn. III OSK 5647/21 i z 17 listopada 2023 r. III OSK 5702/21 ; wyroki Wojewódzkich Sądów Administracyjnych : we Wrocławiu z dnia 17 listopada 2022r., sygn. akt IV SA/Wr 282/22 , z dnia 24 listopada 2022r. , sygn. akt IV SA/Wr 282/22 oraz w Warszawie z dnia 1 września 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 1118/23, z dnia 18 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 958/21; z dnia 8 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Wa 1102/21 oraz– wszystkie wyroki dostępne na stronie - https://orzeczenia.nsa.gov.pl). Jedynie dla porządku odnotować trzeba , że w uzasadnieniu do projektu do ustawy nowelizującej wskazano, iż projekt przewiduje wprowadzenie rozwiązań prawnych mających na celu wdrożenie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt 7/15. Reasumując powyższe rozważania ,stwierdzić należy ,że poprzez odmowę wypłacenia skarżącemu wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy oba organy orzekające w sprawie naruszyły wskazane w skardze przepisy art. 66 ust. 2 i art. 190 ust. 4 Konstytucji oraz art. 115a ustawy o Policji w związku . z art. 9 ustawy nowelizującej poprzez ich błędną wykładnię w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy, co obligowało sąd do wyeliminowania z obrotu prawnego obu wydanych w sprawie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. Przy czym sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w trybie uproszczonym na podstawie art. 119 pkt 2 p.p.s.a. Ponownie rozpatrując sprawę organ weźmie pod uwagę, że wysokość ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy lub dodatkowy za okres sprzed 6 listopada 2018 r. ustala się na zasadach wynikających z przepisów ustawy o Policji w brzmieniu obwiązującym przed 6 listopada 2018 r., ale w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 października 2018 r., sygn. akt K 7/15. Nadto również, że świadczeniem ekwiwalentnym za przepracowany dzień urlopu będzie wynagrodzenie za jeden dzień roboczy, przy czym art. 115a ustawy o Policji odwołuje się do ostatniego uposażenia należnego policjantowi na ostatnio zajmowanym stanowisku służbowym. Rzeczą organu będzie następnie ponowne ustalenie wysokości przysługującego skarżącej ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystane urlopy (wypoczynkowy i dodatkowy), według podanych wyżej zasad i określenie różnicy pomiędzy kwotą wymaganą a już wypłaconą. Na marginesie sprawy należy uzupełniająco dodać, że przeszkody do obliczenia i wypłacenia różnicy między kwotą należną, a kwotą wypłaconą stronie skarżącej z tytułu ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, nie stanowi art. 107 ust. 1 ustawy o Policji, zgodnie z którym roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Sąd w tym zakresie podziela wyrażane w tym zakresie stanowisko sądów administracyjnych, że nie można przez instytucję przedawnienia unicestwiać uprawnienia jednostki do przywrócenia stanu konstytucyjności po stwierdzeniu przez Trybunał Konstytucyjny niekonstytucyjności prawnej podstawy czynności materialno-technicznej wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop. Takie działania organów Policji godziłyby w konstytucyjną zasadę państwa prawa i wywodzoną z niej zasadę ochrony zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa (vide wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 21 lipca 2021 r., sygn. akt III SA/Łd 205/21).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.09.2026. · Źródło