IV SA/Wr 55/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski, po rozpoznaniu w dniu 24 maja 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku postanawia: odrzucić wniosek skarżącej o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 19 marca 2013 r., sygn. akt IV SA/Wr 55/13 oddalił skargę J. S. na decyzję Wojewody D. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uznania za osobę bezrobotną i odmowy przyznania prawa do zasiłku. Pismem z dnia 19 marca 2013 r. skarżąca wystąpiła do Sądu o wydanie sentencji wyroku, który następnie otrzymała w dniu 26 marca 2013 r. Pismem z dnia 15 kwietnia 2013 r. skarżąca wniosła o przyznanie adwokata z urzędu "dla wniesienia skargi do Sądu wyższej instancji od wyroku z dnia 19 marca 2013 r. Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu sygn. akt IV SA/Wr 55/13". Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 17 kwietnia 2013 r. przyznano skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. Pismem z dnia 23 kwietnia 2013 r. Okręgowa Rada Adwokacka we W. poinformowała Sąd, że pełnomocnikiem z urzędu skarżącej został wyznaczony adw. M. K. W dniu 26 kwietnia 2013 r. stawił się osobiście w Sądzie pełnomocnik skarżącej i złożył wniosek o udzielenie zgody na przeglądanie i fotografowanie akt sprawy. Pismem z dnia 9 maja 2013 r. Wydział Informacji Sądowej tutejszego Sądu poinformował pełnomocnika o możliwości wglądu i sporządzania fotokopii akt sprawy w godzinach urzędowania Sądu w sekretariacie Wydziału Informacji Sądowej. W dniu 14 maja 2013 r. pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu pełnomocnik wskazał, że skarżąca występując w dniu 19 marca 2013 r. o wydanie wyroku oczekiwała, że wyrok ten otrzyma z uzasadnieniem. Wobec tego nie może ponosić negatywnych konsekwencji swojej niewiedzy. Zdaniem pełnomocnika, uchybienie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie doręczenia wyroku z uzasadnieniem nastąpiło bez winy skarżącej. Następnie pełnomocnik oświadczył, że zawiadomienie o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu skarżącej przez Okręgową radę Adwokacką we W. otrzymał w dniu 24 kwietnia 2013 r. Niezwłocznie wystąpił o zgodę na fotografowanie i przeglądanie akt sprawy. W dniu 8 maja 2013 r. zapoznał się z aktami i wówczas zorientował się, że brak uzasadnienia wyroku uniemożliwia skarżącej złożenie skargi kasacyjnej. Pełnomocnik podniósł, że zachował warunki, którym powinien odpowiadać wniosek o przywrócenie terminu, w tym zachował wymagany termin siedmiodniowy do wniesienia przedmiotowego wniosku. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył, co następuje: Stosownie do art. 85 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej: p.p.s.a, czynność w postępowaniu sądowym podjęta przez stronę po upływie terminu jest bezskuteczna. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, Sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Postanowienie o przywróceniu terminu albo o odmowie jego przywrócenia może być wydane na posiedzeniu niejawnym. Ustawodawca w przepisach art. 87 § 1, 2 i 4 p.p.s.a. ustanowił szczególne warunki, którym powinien odpowiadać wniosek o przywrócenie terminu: 1) pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu powinno być wniesione do Sądu, w którym czynność miała być dokonana, 2) w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, 3) w piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu, 4) równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. W orzecznictwie podkreśla się, że wymóg zgłoszenia wniosku o przywrócenie terminu w terminie 7-dniowym jest warunkiem formalnym rozpoznania wniosku, który sąd ma obowiązek badać w pierwszej kolejności, przed dokonaniem jego oceny merytorycznej, a więc przed rozpoznaniem czy uchybienie terminowi nastąpiło bez winy strony. W przypadku pełnomocnika profesjonalnego ustanowionego z urzędu termin ten liczy się od momentu, gdy miał on możliwość zapoznania się z aktami sprawy (zob. postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2012 r., I OZ 278/12, publ. LEX nr 11451800). Zważyć należy, że w niniejszej sprawie nie został zachowany siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu, który biegnie od daty ustania przyczyny uchybienia terminowi. W niniejszej sprawie pełnomocnik uzyskał informację o wyznaczeniu go z urzędu w dniu 24 kwietnia 2013 r, a wniosek o przywrócenie terminu złożył dopiero w dniu 14 maja 2013 r., a zatem wymagany termin 7 – dniowy został przekroczony. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjęto, że omówione kryteria przywrócenia terminu ujmowane są jeszcze surowiej w odniesieniu do osób, które z racji wykonywanego zawodu występują jako pełnomocnicy stron (zob. postanowienie NSA z dnia 20 kwietnia 2011 r., II GZ 199/11, LEX nr 1081679). Osoby te zobowiązane są do zachowania podwyższonej staranności , jakiej można wymagać od profesjonalnych uczestników obrotu prawnego. Kryterium należytej staranności jest podwyższone z racji, że adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy posiadają stosowne przygotowanie i znajomość procedur sadowoadministracyjnych zapewniające prawidłowe prowadzenie sprawy. Profesjonalny pełnomocnik ma obowiązek działania w imieniu i na rzecz mocodawcy z równą starannością, jakby działał na własną rzecz, a mocodawca ponosi ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się pełnomocnika. Zaniedbania osób, którymi posługuje się skarżący, obciążają jego samego, a zatem nie uwalniają strony od winy w niezachowaniu terminu. Jak wskazano wyżej, wymagany termin 7 – dniowy został w niniejszej sprawie przekroczony. Pełnomocnik otrzymał zawiadomienie o wyznaczeniu go pełnomocnikiem w dniu 24 kwietnia 2013 r. W dniu 26 kwietnia 2013 r. w siedzibie tut. Sądu został złożony wniosek o udzielenie zgody na przeglądanie i fotografowanie akt niniejszej sprawy, sporządzony i podpisany przez pełnomocnika skarżącej. Na prezentacie sporządzono adnotację, że wniosek został złożony osobiście. W tej sytuacji należy przyjąć, że pełnomocnik już w tym dniu miał możliwość zapoznania się z aktami sprawy albowiem można je przeglądać w sekretariacie Wydziału Informacji Sądowej, w dniach i godzinach urzędowania Sądu. Dlatego fakt, że odpowiedź na złożony wniosek została wystosowana do pełnomocnika, pismem z dnia 9 maja 2013 r. nie może mieć wpływu na obliczenie 7- dniowego terminu do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Tym bardziej, że pismem tym poinformowano pełnomocnika o możliwości przeglądania i sporządzania fotokopii akt sprawy w godzinach urzędowania Sądu w sekretariacie Wydziału Informacji Sądowej. Nieuprawnionym byłoby zatem uznanie, że bieg omawianego terminu 7 – dniowego rozpoczyna się od momentu uzyskania pisemnej zgody na przeglądanie akt, czy później. Podkreślenia przy tym wymaga, że profesjonalny pełnomocnik powinien mieć wiedzę o tym, że akta sprawy może przeglądać z urzędu w dniach i godzinach urzędowania Sądu i nie istnieje wymóg składania wniosku o ich udostępnienie. Samo zaś sporządzenie wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie jest czynnością skomplikowaną ani pracochłonną dla strony, a co dopiero dla fachowego pełnomocnika posiadającego specjalistyczną wiedzę prawniczą. Zgodnie z art. 88 p.p.s.a. spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym. Sąd mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 88 p.p.s.a. postanowił jak sentencji postanowienia.