IV SA/Wr 555/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-04-15

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna, która jest bezrobotna, samotna, obciążona obowiązkiem alimentacyjnym i nie posiada majątku, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego?
Ratio decidendi
Osoba fizyczna, która jest samotna, bezrobotna, nie posiada dochodów ani majątku, a jednocześnie jest obciążona obowiązkiem alimentacyjnym i nie posiada wiedzy prawniczej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu. Ponadto, w sprawach dotyczących pomocy społecznej, strona jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych na mocy przepisów szczególnych, co czyni postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów zbędnym i podlega umorzeniu.
Stan faktyczny
Skarżąca B. G. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wskazała na swoją trudną sytuację materialną: jest samotna, bezrobotna, bez prawa do zasiłku, nie otrzymuje dochodów, uległa wypadkowi, ma złamane kończyny, posiada zobowiązania alimentacyjne i nie posiada majątku. Wniosek dotyczył sprawy ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego urzędu oraz umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku B. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego i zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podała, że jest osobą samotną, bezrobotną bez prawa do zasiłku i nie otrzymuje dochodów. W okresie ostatnich trzech miesięcy przebywała na zwolnieniu lekarskim, które przedłożyła w urzędzie pracy. Ostatnio uległa wypadkowi i ma złamane kończyny. Posiada zobowiązanie z tytułu alimentów. Nie ma wiedzy prawniczej i dlatego wnosi o ustanowienie fachowego pełnomocnika. Podała, że nie posiada majątku ani nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych, wierzytelności i oszczędności. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżąca jest osobą nie pozostającą w zatrudnieniu, bezrobotną, obciążoną obowiązkiem alimentacyjnym i nie posiadającą majątku przyjąć trzeba, że wykazała ona, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie radcy prawnego z urzędu, co orzeczono w pkt I sentencji. Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło