IV SA/Wr 559/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku Z. Z. o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi Z. Z. na decyzję Wojewody D. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z. Z. złożył w niniejszej sprawie skargę na decyzję Wojewody D. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 26 listopada 2009 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł. Wnioskiem z dnia 7 grudnia 2009 r. skarżący zwrócił się o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 11 grudnia 2009 r., w którym wskazano skarżącemu, iż do wniosku, który należy sporządzić na urzędowym formularzu, trzeba dołączyć kserokopie wskazanych w wezwaniu dokumentów, skarżący wraz z wnioskiem przedstawił jedynie kopię skargi. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną i trójką dzieci w wieku: 17, 9, i 7 lat. Miesięczny dochód skarżącego to kwota około 800 zł (prace dorywcze), jego żony 372,88 zł (renta rodzinna) i córki 372,88 zł (renta rodzinna), czyli łącznie 1.545,76 zł. Skarżący oświadczył też, że nie posiada mieszkania, innych nieruchomości, oszczędności ani papierów i przedmiotów wartościowych. Skarżący dodał również, że jeden z jego synów często choruje z powodu alergii. Postanowieniem z dnia 30 grudnia 2009 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu odmówił przyznania Z.Z. prawa pomocy w zakresie wniosku. Od tego postanowienia skarżący wniósł sprzeciw, w którym podniósł, iż prowadzona przez niego działalność gospodarcza nie przynosi żadnego dochodu i jest obecnie zawieszona. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych nie zasługuje, w ocenie Sądu, na uwzględnienie. Przepis art. 260 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a. stanowi, że w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega ponownie rozpoznaniu przez Sąd. Według art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie (tj. koszty sądowe i koszty ustanowienia fachowego pełnomocnika) chyba, że przepis szczególny stanowi inaczej. Do przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy ustawy określające przesłanki, od których zależy przyznanie prawa pomocy. Art. 244 § 1 p.p.s.a. mówi, że prawo pomocy obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Po myśli art. 245 § 1 p.p.s.a. prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Zwolnienie od kosztów sądowych obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. W związku ze złożonym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy skarżący został m.in. wezwany do przedstawiania dokumentów, na podstawie których możliwa byłaby ocena jego sytuacji materialnej. Np.: dowodów potwierdzających wysokość jego dochodów oraz dochodów osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, wyciągu z konta bankowego za ostatnie trzy miesiące, zaświadczenia z urzędu pracy potwierdzającego, że wnioskodawca i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym są zarejestrowane jako osoby bezrobotne z prawem do zasiłku lub bez tego prawa, dowodów potwierdzających wysokość wydatków związanych z utrzymaniem rodziny (opłaty za gaz, energię elektryczną, wodę, telefon, leki, czynsz i inne), zaznania podatkowego za rok 2008 złożonego w urzędzie skarbowym. Przy czym, pouczono skarżącego, że w przypadku braku możliwości złożenia jakiegokolwiek dokumentu winien udzielić stosownego wyjaśnienia ze wskazaniem ewentualnego terminu jego złożenia, gdyż w przeciwnym wypadku wniosek zostanie rozpoznany na podstawie dokumentów złożonych wraz z formularzem. Nadto, skarżący został pouczony, iż w rubryce "Dochody" przesłanego mu formularza PPF, należy podać dochody otrzymywane przez wszystkich członków rodziny – opodatkowane i nieopodatkowane. Tymczasem, mając na względzie, że to na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania, czy spełnia przesłanki uzasadniające przyznanie mu prawa pomocy powiedzieć trzeba, że skarżący temu obowiązkowi nie sprostał. Prócz informacji, które zamieścił w urzędowym formularzu PPF, a to, że: mieszka i prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem z żoną i trojgiem dzieci; miesięczne dochody skarżącego, jego żony i córki, to kwota około 1.545,76 zł brutto; ani on, ani żadna z osób pozostających z nim we wspólnym gospodarstwie domowym nie posiadają żadnego majątku; zaś syn K. często choruje, nie przedstawił żadnej dokumentacji mogącej potwierdzić jego złą sytuację materialną. W skardze przyznał, że w miejscowości P. [...] ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, zaś później wyjaśnił, że działalność ta nie przynosi żadnego dochodu i jest obecnie zawieszona, jednakże na potwierdzenie tej okoliczności również nie przedstawił żadnej dokumentacji. Wątpliwa zatem dla Sądu, wobec braku jakiejkolwiek dokumentacji w tym zakresie, wydaje się kwestia wysokości osiąganego przez skarżącego dochodu w kwocie 800 zł brutto z tytułu, jak twierdzi, prac dorywczych. Z kolei, na podstawie złożonych Sądowi przez skarżącego oświadczeń niemożliwa jest ocena jego rzeczywistej kondycji finansowej. A przecież, co należy jeszcze raz podkreślić, to na nim spoczywa obowiązek wykazania, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy. Niemniej jednak Z.Z. nie wykazał, iż nie posiada środków finansowych na poniesienie kosztów postępowania. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji postanowienia.