IV SA/Wr 559/15

PostanowienieWSA we Wrocławiu2016-06-13

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest zwolniona z kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. 'a' PPSA, co skutkuje umorzeniem postępowania w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej na podstawie art. 239 pkt 1 lit. 'a' PPSA. W związku z tym, postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych stało się zbędne i podlega umorzeniu na podstawie art. 249a PPSA. Jednocześnie, sąd przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu, uznając, że strona wykazała spełnienie przesłanek do przyznania pomocy częściowej.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu i zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, otrzymuje zasiłek z pomocy społecznej, ponosi wydatki związane z utrzymaniem mieszkania, nie posiada oszczędności ani majątku. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie zmiany wysokości zasiłku stałego i składki na ubezpieczenie społeczne.
Rozstrzygnięcie
I. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. II. Umorzono postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 13 czerwca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie zmiany wysokości zasiłku stałego i składki na ubezpieczenie społeczne postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podał, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe. Otrzymuje zasiłek z pomocy społecznej w kwocie [...] zł i ponosi wydatki związane z utrzymaniem mieszkania. Podał, że nie posiada oszczędności, nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych i wierzytelności. W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu. Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. Zgodnie z art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Mając na uwadze, że skarżący jest osobą nie pozostającą w zatrudnieniu, korzystającą ze świadczeń z pomocy społecznej, przysługującym osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej i spełniającym określone kryterium dochodowe, a także uwzględniając wydatki związane z utrzymaniem i brak majątku przyjąć trzeba, że wykazał on, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, co orzeczono w pkt I sentencji. Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło