IV SA/Wr 56/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński /sprawozdawca/, Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Asesor WSA Alojzy Wyszkowski, Protokolant Krzysztof Caliński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 grudnia 2005r. sprawy ze skargi R. T. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...]r. nr [...] po rozpatrzeniu odwołania R. T. od decyzji Kierownika Zespołu Terenowej Pracy Socjalnej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] r. ([...]) odmawiającej przyznania zasiłku celowego na pokrycie zaległych opłat mieszkaniowych, na podstawie: -art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego, -art. 1 ust. 1, art. 6 ust. 1a oraz art. 32 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29 listopada 1990 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 1998 r. Nr 64, poz. 414). W motywach uzasadnienia stwierdzono, że pismem z dnia [...]r., a następnie we wniosku z [...]r. R. T. wniósł o dofinansowanie do zaległości w opłacaniu rachunków za wodę i wywóz nieczystości. Decyzją z dnia [...] r. organ pierwszej instancji odmówił przyznania R. T. zasiłku celowego na pokrycie tych zaległych opłat mieszkaniowych. W uzasadnieniu wskazano, że R. T. w dniu [...]r. utracił status osoby bezrobotnej, gdyż nie zgłosił się do Urzędu Pracy. W dniu [...] r. został zobowiązany do dostarczenia zaświadczenia z Powiatowego Urzędu, Pracy potwierdzającego fakt ponownego zarejestrowania się. Do dnia [...] r. zaświadczenie nie zostało dostarczone. Okazało się, że wnioskodawca zagubił dowód osobisty. Dzień później okazało się, że R. T. nie wystąpił o wyrobienie dowodu osobistego, ani nie zgłosił się do Urzędu Pracy, zaś pracownik socjalny zastał go w stanie wskazującym na spożycie alkoholu. Wnioskodawca nie współpracował z pracownikiem socjalnym. Poza tym nie spełnia przesłanek z art. 3 pkt 2-11 ustawy o pomocy społecznej. W odwołaniu R. T. uznał, że ocena jego sytuacji była nieprawdziwa, nieścisła i pochopna. Został przez pracownika socjalnego pomówiony. Chciał się zarejestrować jako bezrobotny ale odmówiono mu, bo zagubił dowód osobisty i nie miał żadnego dokumentu ze zdjęciem. Brakowało mu [...] zł na zrobienie zdjęcia i wyrobienie nowego dowodu, którego datę odbioru wyznaczono na [...] r. W powiatowym Urzędzie Pracy wyznaczono mu termin spotkania na dzień [...]r. Zgłosił się do MOPS, gdzie nie zastał pracownika socjalnego zajmującego się jego sprawą. Odwołujący się zaprzeczył, jakoby w dniu [...] r. był pod wpływem alkoholu. Rozpatrując odwołanie Kolegium zważyło, co następuje. Odmawiając udzielania zasiłku celowego organ pierwszej instancji wskazał na brak współdziałania R. T. z pracownikiem socjalnym oraz niespełnienie przesłanek z art. 3 ust. 2-11 ustawy o pomocy społecznej. Ten drugi argument organu nie jest trafny. Ustawa o pomocy społecznej art. 3 pkt 5 stanowi o bezrobociu jako dysfunkcji powodującej objęcie pomocą społeczna. Nie musi to być jednak bezrobocie w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ale po prostu brak pracy. Co do braku współdziałania ocena postawy Odwołującego się jest zdaniem Kolegium zasadna. W okresie wizyty pracownika socjalnego R. T. nie był w stanie wykazać się podjęciem nakazanych działań mających na celu poprawę jego sytuacji życiowej. Z odwołania można wnosić, że jakieś intensywniejsze próby zmierzające do otrzymania dowodu osobistego i ponownego objęcia działaniami Powiatowego Urzędu Pracy, zostały podjęte dopiero po dniu [...]r. (ostatnia przed wydaniem zaskarżonej decyzji wizyta pracownika socjalnego). Świadczy to o braku współdziałania podopiecznego z organem pomocy społecznej, co może uzasadniać odmowę udzielenia kolejnego zasiłku (art. 6 ust. 1a powołanej ustawy). Ponadto podopieczni mają obowiązek podejmowania starań mających prowadzić do przezwyciężenia ich trudnych sytuacji życiowych, nawet bez żądań formułowanych przez organy pomocy społecznej. Odwołujący się wystąpił o pomoc w opłaceniu zadłużenia w opłatach za wodę i wywóz nieczystości. Z jego wniosków o pomoc wynika, że zadłużenie wynosi [...]zł. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego długi, grzywny, kary nie stanowią potrzeby bytowej w rozumieniu art. 32 ustawy o pomocy społecznej. Tak więc również cel, na który starano się o pomoc, nie może być zasadniczo zaspokojony poprzez przyznanie zasiłku celowego. Tym samym Kolegium zmuszone było orzec, jak w sentencji. W skardze do Sądu Administracyjnego R. T. zaprotestował przeciw oczernianiu go. Od [...] r. samotnie wychowywał trójkę dzieci po śmierci swojej żony. Obecnie są bezrobotni i bez prawa do zasiłku. Pomoc z MOPS nie wystarcza na przeżycie miesiąca. Pracownik socjalny zarzucił mu alkoholizm i używanie narkotyków, i to bez dowodów jak np. badanie krwi. Skarżący nie pije alkoholu, poza piwem od czasu do czasu. Wymienione w decyzji daty są nieścisłe. W Powiatowym Urzędzie Pracy nie mógł się zarejestrować bo nie miał dokumentu ze zdjęciem. Nie miał [...] zł na wyrobienie dowodu osobistego. W końcu pożyczył i dwa tygodnie musiał czekać na jego wyrobienie. Z dowodem udał się do PUP i wyznaczono mu długi okres oczekiwania na spotkanie. Pracownik socjalny był o tym poinformowany. Jego pismo spowodowało, że skarżący dostał pismo wzywające do zapłacenia zadłużenia w kwocie ponad [...] zł. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Poniesiono, że R. T. protestuje przeciwko uznaniu go za alkoholika i narkomana. Należy wymienić, że nikt nie zarzucił mu, że jest narkomanem czy alkoholikiem. Pracownik socjalny stwierdził tylko, że zastał go w domu w stanie po spożyciu alkoholu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm./, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Analizując akta administracyjne przedmiotowej sprawy Sąd stwierdził, że dołączona doń kserokopia liczącego sześć stron odwołania skarżącego nie zawiera jego podpisu. Z uwagi na to, iż stronnice dołączonej kopii nie zostały ponumerowane Sąd nie jest w stanie jednoznacznie stwierdzić, czy przedstawiony w aktach egzemplarz odwołania zawiera wszystkie strony, lecz z uwagi na wadliwy sposób kserowania tekstu podpis nie zmieścił się w polu kopiowania czy też egzemplarz nie zawiera wszystkich stron odwołania lub też złożono odwołanie zawierające uchybienie formalne w postaci braku podpisu odwołującego się. Z udzielonej na wezwanie Sądu odpowiedzi organu II instancji z dnia [...]r. wynika, że w aktach będących w dyspozycji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. znajduje się jedynie kserokopia odwołania od przedmiotowej decyzji, taką też tylko kopią dysponuje organ I instancji. Uwzględniając powyższe, organ II instancji powinien wyjaśnić stan faktyczny w rozważanym zakresie, a rozstrzygnięcie administracyjne powinno stanowić funkcję dokonanych ustaleń w przedmiocie zaopatrzenia odwołania w podpis strony lub też braku takiego podpisu. Wojewódzki Sąd Administracyjny nie wypowiadał się w tej sprawie w kwestii zarzutów skarżącego dotyczących odmowy przyznania mu zasiłku celowego, gdyż i decyzja w tej sprawie jako nieostateczna i nieprawomocna nie podlega rozpoznaniu. Uwzględniając powyższe, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 "c" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, powołanej wyżej, orzeczono jak w sentencji. Sąd nie orzekał o kosztach postępowania, gdyż skarżący korzystał z ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, a fakt poniesienia przez niego innych kosztów nie został wykazany. Nie orzekano także w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji, gdyż decyzja nieostateczna, do czasu rozstrzygnięcia sprawy przez organ odwoławczy /w razie skutecznego wniesienia odwołania/ nie posiada przymiotu wykonalności.