IV SA/Wr 562/16
PostanowienieWSA we Wrocławiu2017-07-05
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona skarżąca, utrzymująca się z niskiego zasiłku i innych świadczeń z pomocy społecznej, spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu oraz zwolnienia od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Strona skarżąca, znajdująca się w trudnej sytuacji materialnej i utrzymująca się z niskich świadczeń z pomocy społecznej, wykazała przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu. Jednocześnie, zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. 'a' PPSA, strona ta jest zwolniona z obowiązku ponoszenia kosztów sądowych w sprawach z zakresu pomocy społecznej, co czyni postępowanie w tym zakresie zbędnym i uzasadnia jego umorzenie.Stan faktyczny
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata z urzędu i zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podała, że utrzymuje się z niskiego zasiłku i innych świadczeń z pomocy społecznej, ponosi znaczne wydatki związane z utrzymaniem i leczeniem, a także nie posiada majątku. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w przedmiocie przyznania zasiłku stałego.Rozstrzygnięcie
I. Przyznano prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu. II. Umorzono postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. G. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu w sprawie ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego postanawia: I. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu; II. umorzyć postępowanie wszczęte wnioskiem o przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata i zwolnienie od kosztów sądowych.
W jego uzasadnieniu podała, że jest osobą samotną i utrzymuje się z zasiłku [...] w kwocie [...] zł. Z uzasadnienia decyzji przyznającej ten zasiłek wynika ponadto, że strona skarżąca od [...] otrzymuje [...] w wysokości [...] zł, co potwierdza także decyzja przyznająca ten [...]. Przedłożyła także aktualne decyzje przyznające jej zasiłki z pomocy społecznej w kwotach [...] zł. Wyjaśniła, że mieszka w jednym pokoju o powierzchni [...] m2 należącym do [...] w B. Opłaty za ten pokój wyniosły w styczniu [...] zł, lutym [..] zł, marcu [...] zł, kwietniu [...] zł. Ponosi znaczne wydatki związane z leczeniem, lecz nie posiada rachunków potwierdzających te wydatki, a także ponosi wydatki związane z przesyłaniem pism do różnych instytucji. Brakuje jej środków na żywność. Podała, że nie posiada majątku ani nieruchomości oraz przedmiotów i papierów wartościowych i oszczędności.
W pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega wniosek o ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Z przepisu art. 245 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej p.p.s.a.) wynika, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym.
Z kolei przepis art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny.
Zgodnie z art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony.
Mając na uwadze, że strona skarżąca jest osobą utrzymującą się z niskiego zasiłku [...] z pomocy społecznej oraz innych świadczeń z pomocy społecznej, przysługującym osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej, które spełniają określone w ustawie niskie kryterium dochodowe oraz brak majątku i wysokość wydatków związanych z utrzymaniem przyjąć trzeba, że wykazała ona, iż spełnia przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu, co orzeczono w pkt I sentencji.
Natomiast odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w pozostałym zakresie, tj. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. "a" p .p. s. a., z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej.
W tej sytuacji postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt II sentencji.
W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 tej ustawy do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy;
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło