IV SA/Wr 563/08

PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-06-26

Skład orzekający: Ewa Orłowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest zasadny, skoro strona jest z mocy prawa zwolniona z ponoszenia tych kosztów?
Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu, gdy strona jest z mocy ustawy zwolniona z ponoszenia tych kosztów. W przypadku spraw dotyczących pomocy społecznej, strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit. 'a' PPSA. Niemniej jednak, w sytuacji gdy wymagane jest sporządzenie skargi kasacyjnej, a strona jest osobą samotną, niepełnosprawną i otrzymuje niskie świadczenia, należy przyznać jej prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie przyznania zasiłku stałego. Skarżąca wskazała na trudną sytuację materialną, niskie świadczenia z pomocy społecznej oraz samotne prowadzenie gospodarstwa domowego. Strona jest zwolniona z ponoszenia kosztów sądowych z mocy prawa w sprawach dotyczących pomocy społecznej.
Rozstrzygnięcie
I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; II. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 26 czerwca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku M. D. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi M. D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku stałego postanawia: I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; II. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że znajduje się w trudnej sytuacji materialnej, posiada orzeczenie o [...] stopniu niepełnosprawności. Do czerwca 2009 r. prowadziła wspólne gospodarstwo domowe wraz z synem, który po zdaniu egzaminu maturalnego wyjechał do W. aby się usamodzielnić. Obecnie prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, pozostaje w faktycznej separacji z mężem, od którego nie otrzymuje żadnej pomocy finansowej i z którym nie utrzymuje żadnych kontaktów. Otrzymuje pomoc od rodziny. Zamieszkuje w mieszkaniu stanowiącym własność córki. Utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej tj. zasiłku stałego w wysokości 87,01 zł, zasiłku okresowego w kwocie 58,02 zł i dodatku mieszkaniowego w wysokości 172,49 zł. Wskazała, że posiada mieszkanie o powierzchni 57 m2 otrzymane w formie umowy darowizny od rodziców, w którym po śmierci ojca zamieszkuje obecnie wyłącznie jej matka. Ponadto wskazała, że posiada samochód osobowy, rok produkcji [...], którego nie może sprzedać, gdyż nie przeprowadzono jeszcze postępowania spadkowego. Nie posiada innych nieruchomości oraz oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych. Przepis art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Natomiast art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Stosownie do art. 199 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Do tych przepisów szczególnych należy zaliczyć przepisy określające przesłanki warunkujące przyznanie prawa pomocy na wniosek strony. Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu. W myśl art. 258 § 3 tej ustawy do postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące postanowień sądu. Strona skarżąca jest zwolniona od ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" cytowanej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej. Z tego względu postępowanie wszczęte tym wnioskiem jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Mając na uwadze, iż skarżąca jest osobą samotną, niepełnosprawną, otrzymującą niskie świadczenia z pomocy społecznej oraz wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika przyjąć trzeba, iż wykazała ona, że spełnia przesłanki warunkujące ustanowienie adwokata z urzędu. Z tych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 3, art. 161 § 1 pkt 3 i art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło