IV SA/Wr 572/07

WyrokWSA we Wrocławiu2008-01-10

Skład orzekający: Henryk Ożóg, Małgorzata Masternak-Kubiak, Lidia Serwiniowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej jest zobowiązany do wydania zaświadczenia potwierdzającego ujęcie osoby w rejestrze osób bezdomnych, jeśli taki rejestr nie jest prowadzony?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie jest zobowiązany do wydania zaświadczenia, jeśli żądane fakty lub stan prawny nie wynikają z prowadzonych przez niego rejestrów, ewidencji lub innych posiadanych danych. W przypadku braku rejestru osób bezdomnych, organ jest uprawniony do odmowy wydania zaświadczenia w tym zakresie.
Stan faktyczny
Skarżący L. F. wniósł o wydanie bezterminowego zaświadczenia potwierdzającego m.in. jego ujęcie w rejestrze osób bezdomnych, brak zameldowania, brak tytułu prawnego do lokalu, ostatnią pomoc finansową oraz złożenie wniosku o lokal socjalny. Organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia w części dotyczącej rejestru osób bezdomnych, wskazując na brak takiego rejestru. Organ II instancji utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżący wniósł skargę do WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Protokolant Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 10 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi L. F. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr SKO [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez L. F. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu jest postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...] nr [...] utrzymujące w mocy postanowienie Kierownika Zespołu do Spraw Osób Bezdomnych i Uchodźców Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. z dnia [...] nr [...] wydane z powołaniem się na przepisy art. art. 218, art. 219 Kodeksu postępowania administracyjnego, którym odmówiono wydania bezterminowego zaświadczenia o ujęciu w rejestrze Osób Bezdomnych. Pismem z dnia 24 maja 2007 r. L. F. wniósł do organu I instancji o wydanie bezterminowego zaświadczenia stwierdzającego następujące okoliczności, a mianowicie: - że jest ujęty w rejestrze osób bezdomnych, - nie posiada zameldowania na pobyt stały i nie posiada tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego, - stwierdzenia, że ostatnią pomoc finansową otrzymał w październiku 2001 r. i do tej pory nie otrzymuje pomocy, - stwierdzenia, że złożył wniosek o przyznanie lokalu socjalnego, - potwierdzenia, że w chwili obecnej jest zarejestrowany w Powiatowym Urzędzie Pracy. Wyżej wymienionym postanowieniem z dnia [...] organ I instancji odmówił wydania zaświadczenia o ujęciu w rejestrze osób bezdomnych z tym uzasadnieniem, że nie prowadzi rejestru osób bezdomnych. W dalszych motywach postanowienia wskazał, że Zespół do Spraw Osób Bezdomnych i Uchodźców prowadzi rejestr osób korzystających z pomocy lecz nie wszystkie osoby z niej korzystające są osobami bezdomnymi. Podał, że w przypadku osób bezdomnych – zgodnie z art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej – prowadzone są rejestry osób objętych indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności, natomiast z wnioskodawcą nie ustalono indywidualnego programu wychodzenia z bezdomności. Odnosząc się do żądania wnioskodawcy wydania bezterminowego zaświadczenia organ I instancji wskazał, że zobowiązany jest potwierdzić fakty i stan prawny, aktualne na dzień wystawienia zaświadczenia. Dalej wskazał, że wystawił zaświadczenie o przyznanej wnioskodawcy pomocy za okres od listopada 2000 r. do momentu wydania zaświadczenia, z pominięciem okresu od 16 lutego 2006 r. do 15 lutego 2007 r., kiedy to wnioskodawca zameldowany był przy ul. [...] we W. Dalej wskazał, że w pozostałym zakresie wniosek został na zasadzie art. 5 k.p.a. przekazany zgodnie z właściwością do Wydziału :Lokali Mieszkalnych, Urzędu Miejskiego W., Wydziału Spraw obywatelskich, Działu Informacji Adresowej i Statystyki oraz Powiatowego Urzędu Pracy. W zażaleniu od powyższego postanowienia, L. F. zarzucił, że organ I instancji nie odniósł się do żądań zawartych w jego wniosku, a wydane zaświadczenie nie odzwierciedla w pełni stanu faktycznego i prawnego. Podniósł, że organ I instancji nie potwierdził danych dotyczących zameldowania i faktu złożenia przez niego wniosku o przyznanie lokalu socjalnego, a także nie posiadania przez niego tytułu prawnego do lokalu mieszkalnego. Zdaniem żalącego zaświadczenie wystawione zgodnie z wnioskiem powinno zawierać pełną informację na temat jego sytuacji życiowej. W motywach postanowienia wydanego w wyniku rozpatrzenia zażalenia organ administracji publicznej stwierdził, że zgodnie z art. 217 § 2 k.p.a. zaświadczenie wydaje się, jeżeli urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny. Przy czym w drugim z wymienionych przypadków organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonych przez ten organ rejestrów, ewidencji bądź innych danych znajdujących się w posiadaniu organu, o czym stanowi przepis art. 218 § 1 k.p.a. Organ II instancji wskazał, ze we wniosku strona zawarła między innymi żądanie wydania zaświadczenia, że jest ona ujęta w rejestrze osób bezdomnych. Przy czym z akt sprawy wynika, że Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej nie prowadzi takiego rejestru, również Gmina W. nie sporządziła takiej ewidencji, wobec czego nie było podstaw do wydania zaświadczenia o wnioskowanej treści, a zatem organ I instancji uprawniony był do wydania postanowienia o odmowie jego wydania. Dodatkowo podniósł, że przepisy ustawy o pomocy społecznej jak również inne przepisy nie nakładają obowiązku sporządzania ewidencji bądź rejestru osób bezdomnych. W zakresie przekazania przez organ I instancji wniosku skarżącego do organów właściwych wskazał, że toczą się odrębne postępowania uruchomione zażaleniami wnioskodawcy. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący podtrzymał twierdzenia i argumenty zawarte we wniosku o wydanie zaświadczenia i zażaleniu oraz wniósł o uchylenie kwestionowanego postanowienia. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wnosząc o jej oddalenie podtrzymała stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd administracyjny zważył, co następuje: Sąd administracyjny sprawuje kontrolę wykonywania administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że rozpoznając skargę ocenia czy przy rozpatrywaniu sprawy organy administracji nie dopuściły się naruszenia prawa materialnego jak i przepisów postępowania administracyjnego. Badając pod tym kątem zaskarżone postanowienia Sąd uznał, że przy ich podejmowaniu nie doszło do naruszenia prawa. Zgodnie z treścią art. 217 § 1 i 2 k.p.a., organ administracji publicznej wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie, jeżeli: 1) urzędowego potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego wymaga przepis prawa lub 2) osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego. Natomiast stosownie do art. 218 § 1 i 2 k.p.a. w przypadkach, o których mowa w art. 217 § 2 pkt 2, organ administracji publicznej obowiązany jest wydać zaświadczenie, gdy chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów bądź z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu, zaś organ administracji publicznej, przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w koniecznym zakresie postępowanie wyjaśniające. Postępowanie wyjaśniające prowadzone w celu potwierdzenia istnienia wnioskowanych okoliczności opierać się może jedynie na danych zawartych w posiadanej przez organ dokumentacji. W pierwszej kolejności zatem, w ramach takiego postępowania, organ powinien ustalić, jakiego rodzaju ewidencja i rejestry mogą zawierać żądane dane, i ustalić ewentualnych ich dysponentów. Dalsza część postępowania sprowadza się do wyjaśnienia, czy posiadane dane odnoszą się do osoby wnioskodawcy oraz czy dotyczą stanu prawnego, którego poświadczenia domaga się wnioskodawca. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, że skarżący wnioskował o potwierdzenie przez Zespół do Spraw Osób Bezdomnych i Uchodźców Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. całego spektrum okoliczności dotyczących jego sytuacji życiowej, w tym również wydania bezterminowego zaświadczenia o figurowaniu w rejestrze osób bezdomnych. W tym zakresie wskazać należy, że Sąd w całej rozciągłości zgadza się z argumentacją przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, jak również w odpowiedzi na skargę, zgodnie z którą żaden z przepisów prawa nie nakłada na organy pomocy społecznej, a w rozpatrywanym przypadku Kierownika Zespołu do spraw Osób Bezdomnych i Uchodźców Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. obowiązku prowadzenia rejestru, ewidencji osób bezdomnych. Z postanowień regulaminu organizacyjnego Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej we W. stanowiącego załącznik do Uchwały Nr XI/371/99 Rady Miejskiej W. z dnia 8 lipca 1999 roku w sprawie jednostki budżetowej Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej określającego zakres kompetencji jednostek podległych i koordynowanych przez MOPS również nie można wywieść obowiązku prowadzenia przez Zespół do spraw Osób Bezdomnych i Uchodźców rejestrów i ewidencji osób bezdomnych. Zatem w świetle twierdzeń organu I instancji – działającego w ramach przyznanych kompetencji między innymi na podstawie przepisu art. 49 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej, że prowadzone są wyłącznie rejestry osób objętych indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności, którym to programem skarżący nie jest objęty, zasadna była odmowa wydania zaświadczenia o treści wnioskowanej przez skarżącego. Obowiązek wydania takiego zaświadczenia obarczałby organ dopiero wówczas, gdy żądanie dotyczyłoby potwierdzenia faktów lub stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez niego ewidencji, rejestrów lub innych posiadanych przez organ danych, co wynika z cytowanego już wyżej art. 218 § 1 k.p.a. Takich natomiast brak. Mając na uwadze dokonane w sprawie czynności procesowe, w tym znajdujące się w aktach sprawy postanowienia o przekazaniu wniosku do załatwienia według właściwości oraz zarzuty skarżącego wskazujące obowiązek organów wydania zaświadczenia, które zawierać będzie pełną informację na temat jego sytuacji życiowej wyjaśnić należy, że jeżeli potwierdzenia określonych faktów lub stanu prawnego nie można dokonać na podstawie danych znajdujących się w posiadaniu organu z uwagi na istotę jego działalności, organ ten może uchylić się od wydania zaświadczenia. Nie ma on obowiązku prowadzenia w tej sytuacji postępowania wyjaśniającego, przy czym działania takie należałoby uznać za niedopuszczalne, gdyby wkraczały one w kompetencje innych organów. Zatem niemożliwe jest wydanie zaświadczenia zawierającego pełne dane na temat ogólnej sytuacji życiowej skarżącego. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem i na podstawie przepisu art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127 z późn. zm.) skargę oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło