IV SA/Wr 575/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA - Tadeusz Kuczyński Sędziowie Sędzia WSA - Lidia Serwiniowska Asesor WSA - Alojzy Wyszkowski /sprawozdawca/ Protokolant Anna Rudzińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2006 r. sprawy ze skargi Z. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi I. oddala skargę; II. przyznaje od Skarbu Państwa – WSA we Wrocławiu na rzecz adw. M. G. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. decyzją z dnia [...]r. utrzymało w mocy decyzję Starosty W. z dnia [...]r. nr [...]o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kat. "B" Z. P.. Starostwa W.na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 4 lit a) ustawy z dnia 20.06.1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2003 r. Nr 58 poz. 515 ze zm.) cofnął Z.P. uprawnienie do kierowania pojazdami mechanicznymi wg kat "B" nr [...]wydane [...]r. przez Starostę W.. W uzasadnieniu decyzji podał, że w dniu [...]r. Komendant Wojewódzki Policji w W. skierował wniosek o kontrolne sprawdzenie kwalifikacji Z. P. do kierowania pojazdami mechanicznymi, w związku z wielokrotnym naruszeniem przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego. Wobec powyższego decyzją z dnia [...]r. skierowano stronę na egzamin sprawdzający kwalifikacje w terminie do [...]r. Decyzję tę Z. P.odebrał osobiście w tym samym dniu, której nie zaskarżył. Tym samym stała się ona prawomocna i Starosta W. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o cofnięciu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi kat. B w stosunku do Pana Z. P., uznając za zasadne cofnięcie mu uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznymi i w konsekwencji wydając zaskarżoną decyzję. Odwołanie od tej decyzji złożył Z.P. zarzucając organowi I instancji naruszenie art. 45 § 1 k.k.w. poprzez nieuwzględnienie, iż upłynął rok od domniemanego ostatniego wykroczenia oraz wskazał, że decyzją z dnia [...]r. nr [...]zostało umorzone postępowanie administracyjne o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji kierowcy za wielokrotne naruszenie zasad bezpieczeństwa. Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję w uzasadnieniu podając, że Komendant Wojewódzki Policji w W. złożył wniosek z dnia [...]r. do Kierownika Rejonowego Urzędu Rządowej Administracji w W. o sprawdzenie kwalifikacji kierującego pojazdem Z. P. w związku wielokrotnym naruszeniem przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego. Prezydent Miasta W. decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 88 ust. 1 pkt l lit. b i art. 90 ust. 6 ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. Prawo o ruchu drogowym skierował Z. P. na egzamin sprawdzający kwalifikacje oraz orzekł o zatrzymaniu prawa jazdy. Decyzję tą próbowano doręczyć [...]-krotnie, jednak czyniono to bezskuteczne. Starostwa W. decyzją z dnia [...] r. wydaną na podstawie art. 114 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym skierował Z. P. na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji w trybie art. 114 ust. 1 lit b ustawy na wniosek komendanta wojewódzkiego policji w związku z przekroczeniem 24 punktów za naruszenie przepisów ruchu drogowego. Decyzją tą Z.P. był zobowiązany poddać się kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji do [...]r. Bezsporne w sprawie jest to, że nie poddał się sprawdzeniu kwalifikacji0 we wskazanym w decyzji terminie, jak też po jego upływie. Kolegium uznało, że nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy zarzut podniesiony przez stronę, że wcześniej toczące się postępowanie administracyjne zostało umorzone decyzją z dnia [...]r. nr [...], które zdaniem strony dotyczyło skierowania jej na sprawdzenie kwalifikacji. Postępowanie administracyjne o wznowieniu postanowienie z dnia [...]r. wszczęte na wniosek Z. P. z dnia [...]r. nr [...]w sprawie skierowaniu go na egzamin sprawdzający, na jego wniosek z dnia [...]r. zostało także umorzone, ponieważ decyzja z dnia [...]r. nr [...]o cofnięciu uprawnienie do kierowania pojazdami mechanicznymi kat "B" nie została jemu doręczona, pomimo kilkukrotnych prób, jak się okazało bezskutecznych, a więc nie wywołała określonych w niej skutków prawnych. Jednocześnie Kolegium uznało za niezasadny zarzut naruszenia przepisu art. 45 k.k.w., gdyż podstawą do wydania decyzji o cofnięciu uprawnień jest zaistnienie przesłanki, w tym przypadku wymienionej w art. 140 § 1 pkt. 4 lit. a ustawy, a więc niepoddanie się przez kierowcę kontrolnemu sprawdzeniu jego kwalifikacji orzeczonego w decyzji na skutek wniosku komendanta wojewódzkiego policji, nie zaś ocena przez organ I instancji oraz organ odwoławczy, czy zachodzą przesłanki do skierowania kierowcy na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji, co odbywa się w innym, poprzedzającym to, postępowaniu. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji jako niezgodnej z prawem. W uzasadnieniu wskazał, iż Starosta W. decyzją z dnia [...]r. cofnął mu uprawnienia do kierowania pojazdami mechanicznymi kat. "B", ponieważ nie stawił się na kontrolne badania potwierdzające możliwość kierowania pojazdami mechanicznymi z uwagi na przekroczenie przez niego limitu punktów karnych i z tego powodu został zgłoszony wniosek przez Starostę (art. 114 ust. 1 pkt 1 ustawy). Skarżący podniósł, że takie stanowisko jest chybione i narusza zasadę, że prawo nie działa wstecz na niekorzyść strony, gdyż punkty karne nie miały miejsca przed wprowadzeniem wyżej wymienionych przepisów (vacatio legis i zaczęły obowiązywać od 30 czerwca 1997 r.), stąd nie dokonano niezbędnej analizy, bowiem wykroczenia nastąpiły w roku [...] r. Otrzymane skierowanie zostało zaskarżone bezpośrednio w dniu [...]r do Starostwa Powiatowego, (data wpływu [...]r.) Powyższe spowodowało naruszenie prawa materialnego zarówno przez organ pierwszej jak również Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W.. Według skarżącego naruszono zasadę wywodzącą się z prawa rzymskiego, albowiem w okresie, gdy zostały otrzymane punkty karne przepisy były odmienne stąd wywodzi się jak na wstępie tym bardziej, że decyzją z dnia [...]r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. uchyla zaskarżoną decyzję organu I instancji, a następnie pod przewodnictwem tej samej osoby orzeka odmienne orzeczenie i zważyć należy, iż znamiennym jest to, że stan faktyczny nie uległ zmianie. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując ustalenia faktyczne i prawne podane w zaskarżonej decyzji Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. nr 153, poz. 1269/, sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Według art. 1 § 2 powołanej ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Określone w art. 145 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) podstawy prawne uwzględnienia skargi ograniczone zostały do naruszenia prawa, a zatem kontrolując akt administracyjny sąd bada zgodność z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Orzeczenie administracyjne jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Skargę nie można uznać za zasadną. Zgodnie z art. 88 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 1.02.1983 r. - Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 1992 r. Nr 11 poz. 41 ze zm.) sprawdzeniu kwalifikacji podlega kierujący pojazdami na podstawie decyzji kierownika rejonowego urzędu rządowej administracji ogólnej na wniosek organu kontroli ruchu drogowego w przypadku wielokrotnego w ciągu roku naruszenia przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego. Na podstawie powyższego przepisu Minister Spraw Wewnętrznych wydał rozporządzenie z dnia 31.03.1993 r. w sprawie wnioskowania o sprawdzenie kwalifikacji kierujących pojazdami naruszających przepisy i zasady bezpieczeństwa ruchu drogowego (Dz. U. z 1993 r. Nr 38 poz. 169), gdzie w § 1 ust. 1 podał, że kierujący pojazdami, zwani dalej "kierującymi", w przypadku naruszenia przepisów i zasad bezpieczeństwa ruchu drogowego, określonych w załączniku nr 1 do rozporządzenia, podlegają wpisowi do ewidencji prowadzonej przez właściwego ze względu na miejsce ich zamieszkania komendanta wojewódzkiego Policji. W § 3 ust. 1 rozporządzenia wskazano, że naruszeniom, o których mowa w § 1 ust. 1, odpowiada liczba punktów określona w załączniku nr 1. W § 3 ust. 3 określono, iż gdy suma punktów w ciągu roku, licząc od dnia pierwszego naruszenia, wyniesie co najmniej 21, komendant wojewódzki Policji występuje z wnioskiem do kierownika rejonowego urzędu rządowej administracji ogólnej o sprawdzenie kwalifikacji kierującego. Zgodnie zaś z art. 140 ust. 1 pkt. 4 lit. a ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym decyzję o cofnięciu uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym wydaje starosta w razie niepoddania się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt. 1 ustawy, a więc na wniosek komendanta wojewódzkiego policji, w razie przekroczenia 24 pkt otrzymanych na podstawie art. 130 ust. 1 ustawy. Stąd nie jest zasadny zarzut skarżącego, że naruszono zasadę niedziałania prawa wstecz na niekorzyść strony poprzez nieuwzględnienie faktu, że punkty karne nie miały miejsca przed wprowadzeniem przepisów powołanych w decyzji, a wykroczenia nastąpiły w 1995 r., skoro punkty karne i ich wysokość odpowiadają rodzajom naruszeń przepisów prawa drogowego przyjętych w obu regulacjach prawnych. Przede wszystkim należy uznać, że przesłanka "niepodania się sprawdzeniu kwalifikacji" została bezwzględnie spełniona wobec faktu prawomocnej decyzji o skierowaniu na kontrolne sprawdzenie kwalifikacji z [...] r. Niezasadnie bowiem skarżący podnosi, że została ona zaskarżona, skoro z odpowiedzi Starosty Powiatowego z [...]r. wynika wyraźnie, iż pismo z dnia [...]r. zakwalifikowano zgodnie z jego treścią wprost wskazującą na tryb w jakim zostało złożone do kategorii "skarg i wniosków", a nie odwołania, które i tak wobec oczywistego uchybienia terminowi do jego wniesienia powoduje bezskuteczność odwołania, czego następstwem jest ostateczność decyzji. Tym samym zasadnie wskazuje Kolegium Odwoławcze, że postępowanie odrębne w zakresie sprawdzenia kwalifikacji, które nie jest przedmiotem odwołania (a więc i skargi) zostało prawomocnie zakończone. Również nie wpływa na ten fakt także umorzenie postępowania co do wznowienia postępowania dotyczącego decyzji z dnia 22.02.1996 r., która wobec braku skutecznego doręczenia nie wywołała skutków prawnych, a więc nie stanowiące absolutnie o decyzji z dnia 29.03.2004 r. Nie wnosi też nowych okoliczności wskazane w skardze uchylenie wcześniejsze przez ten sam skład Kolegium, a późniejsze utrzymanie zaskarżonej decyzji Starosty Powiatowego dotyczące tego samego przedmiotu rozstrzygnięcia, gdyż uchylenie nastąpiło w wyniku uchybień formalnych, a nie merytorycznych tj. w sprawie nie zostało zakończone postępowanie wznowione postanowieniem z [...]r., a dotyczące skierowania strony na egzamin sprawdzający kwalifikacje, zatem przed zakończeniem tego postępowania organ I instancji nie mógł wydać decyzji o cofnięciu uprawnień w związku z niepodaniem się przez stronę kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji. Podkreślić należy, że zgodnie z treścią § 4 rozporządzenia z dnia 31.03.1993 r. w sprawie wnioskowania o sprawdzenie kwalifikacji kierujących pojazdami naruszających przepisy i zasady bezpieczeństwa ruchu drogowego (Dz. U. z 1993 r. Nr 38 poz. 169), brak byłoby podstaw do usunięcia punktów karnych z ewidencji w ówczesnych okolicznościach, poza tym wystąpienie z wnioskiem o sprawdzenie kwalifikacji jest kwestią od tego niezależną. Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 205 § 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznaje od Skarbu Państwa – WSA we Wrocławiu na rzecz adw. M. G. kwotę 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem nieopłaconej pomocy prawnej w postępowaniu sądowym. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153 poz. 1270), Sąd orzekł jak w sentencji.