IV SA/Wr 58/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Lidia Serwiniowska (spr.) Protokolant Jolanta Pociejowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 21 kwietnia 2010 r. sprawy ze skargi B. Ch. na postanowienie Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oddala skargę. W dniu [...] Powiatowy Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w G. wydał wobec B. Ch. orzeczenie nr [...] o stopniu niepełnosprawności. Orzeczenie doręczono stronie w dniu 19 października 2009 r. wraz z prawidłowym pouczeniem o terminie i sposobie jego zaskarżenia. Odwołanie od powyższego orzeczenia strona wniosła w dniu 5 listopada 2009 r. Postanowieniem z dnia [...] nr [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D. stwierdził, że odwołanie zostało wniesione z uchybieniem przewidzianego do tego terminu, gdyż ten upływał dnia 2 listopada 2009 r. W dniu 27 listopada 2009 r. B.Ch. zwróciła się do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D. o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. We wniosku podała, że na kilka dni przed otrzymaniem orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności przeziębiła się i bardzo źle się czuła. Miała duży kaszel i leżała w łóżku. Dolegliwości te zaś uniemożliwiły jej sporządzenie i wysłanie odwołania w terminie. Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] nr [...] Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D., na podstawie art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2008 r. nr 14, poz. 92) oraz art. 59 § 2 w związku z art. 58 k.p.a. i § 19 ust. 3 pkt 2 lit. b rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. nr 139, poz. 1328), odmówił przywrócenia B.Ch. terminu do wniesienia odwołania od orzeczenia Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w G. o stopniu niepełnosprawności z dnia [...]. W uzasadnieniu postanowienia organ orzekający wskazał, że zgodnie z § 16 ust.1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności, osoba zainteresowana może wnieść w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia, odwołanie do Wojewódzkiego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, za pośrednictwem Powiatowego Zespołu, który wydał orzeczenie. W razie uchybienia terminu należy termin przywrócić na prośbę osoby zainteresowanej, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jej winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby, zgodnie z art. 58 § 1 i 2 k.p.a., należy dopełnić czynności, dla której określony był termin. Jak dalej wskazał organ orzekający, w rozpatrywanej sprawie orzeczenie o stopniu niepełnosprawności z dnia 1 października 2009 r. zostało doręczone stronie dnia 19 października 2009 r. Odwołanie od orzeczenia organu pierwszej instancji B.Ch. wniosła dnia 5 listopada 2009r. Nastąpiło to zatem z przekroczeniem ustawowego terminu do złożenia odwołania, który upłynął dnia 2 listopada 2009 r. O uchybieniu terminu orzeczono postanowieniem z dnia [...]. Postanowienie to doręczono stronie w dniu 30 listopada 2009 r. Odbiór orzeczenia B.Ch. potwierdziła własnoręcznym podpisem. Przywrócenie terminu do wniesienia odwołania stanowi instytucję procesową, której zastosowanie uzależnione jest od spełnienia przesłanek określonych w art. 58 k.p.a. Konieczne jest uprawdopodobnienie przez osobę zainteresowaną braku jej winy w przekroczeniu terminu. Przez uprawdopodobnienie braku winy w niedotrzymaniu terminu rozumiemy wskazanie faktów świadczących o staranności strony w jego dotrzymaniu oraz określenie przeszkody niezależnej od woli strony i istniejącej przez cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu należą m.in. nagła choroba, która nie pozwoliła wyręczyć się inną osobą, powódź, pożar, nieprawidłowe doręczenie pisma, przerwa w komunikacji. Ponadto, prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu i dokonać czynności, dla której wyznaczony był termin. W niniejszej sprawie jako powód braku wniesienia odwołania od orzeczenia z dnia [...] o stopniu niepełnosprawności w terminie, strona podała zły stan zdrowia, istniejący w czasie przewidzianym na jego złożenie. Jednakże, jak wskazał organ orzekający, zgodnie z art. 58 § 2 k.p.a. prośbę o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania należy złożyć w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny jego uchybienia. Strona odwołanie wniosła w dniu 5 listopada 2009 r. Tego dnia zatem nie istniała już przyczyna przekroczenia terminu - stan zdrowia B.Ch. pozwolił jej na wniesienie odwołania. Tymczasem, z prośbą o przywrócenie terminu strona wystąpiła dopiero dnia 27 listopada 2009 r. Przekroczyła więc termin siedmiu dni. Z kolei, przywrócenie terminu do wystąpienia z prośbą o przywrócenie terminu jest niedopuszczalne. Ponadto, organ orzekający stwierdził, iż powoływana przez stronę nieznajomość prawa nie może zostać uznana za okoliczność uzasadniającą przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji administracyjnej. W skardze na to postanowienie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu B.Ch. podniosła, że wskazane w nim motywy odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania dotyczą osób zdrowych, a nie osób ze znacznym lub umiarkowanym stopniem niepełnosprawności. Zdaniem skarżącej przyczyna, z powodu której uchybiła terminowi trwa nadal, "nie ustąpiła przed siedmioma dniami", a wzmogło ją tylko przeziębienie. Skarżąca powołała się także na nieznajomość prawa. W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swe dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. § 16 ust. 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności (Dz.U. z 2003 r. nr 139, poz. 1328 ze zm.) stanowi, że osoba zainteresowana lub przedstawiciel ustawowy, w terminie 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności, może wnieść odwołanie do wojewódzkiego zespołu, za pośrednictwem powiatowego zespołu, który wydał orzeczenie. Z dokonanej przez Sąd analizy akt sprawy wynika, że orzeczenie Powiatowego Zespołu do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności z dnia [...] skarżąca odebrała w dniu 19 października 2009 r. Świadczy o tym jej własnoręczny podpis na zwrotnym potwierdzeniu odbioru. Decyzja zawierała prawidłowe pouczenie co do terminu i sposobu jej zaskarżenia, zgodne z wyżej cytowanym § 16 ust. 1 rozporządzenia. Odwołanie od tej decyzji, pomimo właściwego pouczenia, skarżąca nadała za pośrednictwem Poczty dnia 5 listopada 2009 r., a więc z uchybieniem czternastodniowego terminu na dokonanie tej czynności, gdyż ten upływał dnia 2 listopada 2009 r. Składając odwołanie skarżąca nie wniosła jednocześnie o przywrócenie terminu do jego złożenia, w związku z czym, postanowieniem z dnia [...], Wojewódzki Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności w Województwie D. stwierdził, że dokonanie tej czynności nastąpiło z uchybieniem terminu. Dnia 27 listopada 2009 r. skarżąca zwróciła się do wskazanego wyżej Zespołu o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od orzeczenia z dnia [...] podając, że złożenie odwołania po terminie nie było jej winą. Jako przyczynę opóźnienia wskazała zły stan zdrowia i nieznajomość prawa. Po myśli mającego zastosowanie w sprawie art. 58 § 1 k.p.a., w razie uchybienia terminu należy go przywrócić na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Jednocześnie z wniesieniem prośby należy dopełnić czynności, dla której określony był termin (§ 2 art. 58 k.p.a). Właściwy organ administracji zobowiązany jest do przywrócenia terminu w sytuacji, gdy zostały spełnione wszystkie przesłanki konieczne do podjęcia tego rodzaju rozstrzygnięcia. Niespełnienie choćby jednej z nich uniemożliwia pozytywne załatwienie wniosku. Wobec tak prezentującego się stanu faktycznego i prawnego, Sąd podzielił stanowisko organu orzekającego, że składając prośbę o przywrócenie terminu skarżąca uchybiła siedmiodniowemu terminowi, o którym stanowi art. 58 § 2 k.p.a., gdyż odwołanie od orzeczenia z dnia [...] wniosła w dniu 5 listopada 2009 r. zaś wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odwołania dopiero w dniu 27 listopada 2009 r. Prawdą jest też, że skarżąca nie uprawdopodobniła dostatecznie braku winy opóźnienia złożenia odwołania. A przecież, dyspozycja art. 58 § 1 k.p.a. wymaga "uprawdopodobnienia" braku winy, (...). Osoba zainteresowana powinna zatem uprawdopodobnić brak swojej winy, czyli powinna uwiarygodnić stosowną argumentacją swoją staranność oraz fakt, że przeszkoda była od niej niezależna i istniała cały czas, aż do wniesienia wniosku o przywrócenie terminu (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, wydanie 7, Warszawa C. H. Beck, s. 337). Sąd podziela więc stanowisko organu, że nie została spełniona przesłanka z art. 58 § 1 k.p.a. Nie jest zatem możliwe uznanie, że okoliczności uzasadniające brak winy skarżącej w uchybieniu terminu trwały nadal po wniesieniu spóźnionego odwołania. Tym bardziej w sytuacji, gdy z oświadczenia skarżącej zawartego we wniosku o przywrócenie terminu wynika, iż wnosząc odwołanie miała świadomość opóźnienia. Prośbę o przywrócenie terminu należało zatem wnieść równocześnie lub najpóźniej 7 dni po złożeniu odwołania. Prośba wniesiona dnia 27 listopada 2009 r. nie mogła już odnieść żądanego skutku (podobnie NSA w wyroku z dnia 11 marca 2010 r., sygn. akt I OSK 355/10, publ. CBOIS). Zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada zatem prawu. Stąd też Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.