IV SA/Wr 585/08

WyrokWSA we Wrocławiu2009-05-14

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Małgorzata Masternak-Kubiak, Mirosława Rozbicka-Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wydania przez organ administracji decyzji merytorycznej po wyroku uchylającym poprzednie decyzje, ale przed upływem terminu do jej zaskarżenia, można nałożyć na organ grzywnę za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego na podstawie art. 154 § 1 PPSA?
Ratio decidendi
Skarga w trybie art. 154 § 1 PPSA, żądająca nałożenia grzywny na organ za niewykonanie wyroku sądu administracyjnego, nie może zostać uwzględniona, jeśli w dniu jej wniesienia organ wydał już decyzję merytoryczną, nawet jeśli skarżący kwestionuje jej zgodność z oceną prawną sądu. Przesłanką do uwzględnienia takiej skargi jest stan bezczynności organu, rozumiany jako niewydanie decyzji po wyroku sądu, a nie ocena merytoryczna wydanej decyzji. Niewłaściwe rozpatrzenie sprawy przez organ po wyroku sądu może być podstawą do uchylenia tej decyzji w osobnym postępowaniu, ale nie do nałożenia grzywny na podstawie art. 154 § 1 PPSA.
Stan faktyczny
Skarżący J. D. złożył skargę na D. Kuratora Oświaty we W. domagając się nałożenia grzywny za niewykonanie wyroków WSA w Warszawie z 2005 r. i 2006 r. dotyczących nadania mu stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Po uchyleniu przez WSA decyzji odmawiających awansu, D. Kurator Oświaty umorzył postępowanie, uznając sprawę za bezprzedmiotową z uwagi na wygaśnięcie stosunku pracy skarżącego. Skarżący uważał, że organ celowo zwlekał z decyzją, aby stwierdzić bezprzedmiotowość sprawy, co było świadomym działaniem na jego szkodę i niewykonaniem wyroków sądu. D. Kurator Oświaty w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, wskazując, że skarżący nie był już zatrudniony jako nauczyciel, co zgodnie z Kartą Nauczyciela uniemożliwia nadanie awansu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak, Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska, Protokolant Aleksandra Siwińska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 14 maja 2009 r. sprawy ze skargi J. D. w przedmiocie niewykonania przez D. Kuratora Oświaty wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 421/06 oddala skargę. J. D. złożył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem D. Kuratora Oświaty we W. skargę z dnia 18 sierpnia 2008 r., która wraz z odpowiedzią na skargę D. Kuratora Oświaty we W. z dnia 10 grudnia 2008 r. została przesłana przez ten organ do tut. Sądu za pośrednictwem urzędu pocztowego w dniu 11 grudnia 2008 r. W skardze tej, powołując się na przepis art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., skarżący domagał się nałożenia na D. Kuratora Oświaty we W. grzywny w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r. [...] oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r.[...]. Uzasadniając żądanie skargi skarżący podał, że w dniu 27 czerwca 2001 r. złożył wniosek o nadanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Decyzją z dnia [...] D. Kurator Oświaty we W. odmówił powyższemu wnioskowi. Decyzja ta została utrzymana w mocy decyzją Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia [...] Wyrokiem z dnia 1 marca 2005 r. w sprawie sygn. akt II SA/Wa 1522/04 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił obydwie decyzje. W uzasadnieniu wskazał, że organ I instancji ponownie rozpatrując sprawę winien wydać decyzję w oparciu o przepisy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie uzyskiwania stopni awansu zawodowego nauczycieli obowiązujące w dniu złożenia wniosku. W wyniku ponownego rozpoznania sprawy D. Kurator Oświaty we W. decyzją z dnia [...] ponownie odmówił nadania skarżącemu stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, a organ wyższego stopnia w postępowaniu odwoławczym utrzymał tą decyzję w mocy. Wyrokiem z dnia 9 czerwca 2006 r. w sprawie sygn. akt II SA/Wa 421/06 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił obie wydane w sprawie decyzje, a wniesiona od powyższego wyroku przez Ministra Edukacji Narodowej skarga kasacyjna została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy D. Kurator Oświaty we W., po upływie roku od uprawomocnienia się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 421/06 (wyrok ten uprawomocnił się 17 lipca 2007 r.) decyzją z dnia [...] umorzył postępowanie w sprawie z uwagi na fakt, że w dniu orzekania wnioskodawca nie był już zatrudniony w żadnej placówce oświatowej jako nauczyciel. Skarżący podał, że nie zgadza się z tym rozstrzygnięciem. W jego ocenie decydującym w sprawie dla jej rozstrzygnięcia winien być stan faktyczny i prawny na dzień złożenia wniosku o awans zawodowy, to jest dzień 27 czerwca 2001 r. W maju 2007 r. wypowiedziano mu stosunek pracy. W tym czasie pracował jako nauczyciel w Publicznym Gimnazjum nr [...] w W.. Stosunek ten wygasł z końcem lutego 2008 r. W sądzie powszechnym zawisła sprawa z jego powództwa o przywrócenie do pracy. Zdaniem skarżącego w postępowaniu D. Kuratora Oświaty we W. można dopatrzyć się świadomego działania na szkodę skarżącego. Skarżący podniósł, że D. Kurator Oświaty we W. posiadał wiedzę na temat daty wygaśnięcia stosunku pracy wnioskodawcy w charakterze nauczyciela i celowo zwlekał z wydaniem decyzji w sprawie do czasu, w którym mógł stwierdzić bezprzedmiotowość sprawy z uwagi na brak zatrudnienia wnioskodawcy w charakterze nauczyciela. Działanie takie zdaniem skarżącego było celowym niewykonaniem wyroków Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w związku z czym powinno zostać ukarane w sposób przewidziany prawem. W odpowiedzi na skargę D. Kurator Oświaty we W. wniósł o jej oddalenie. Podał, że przebieg postępowania w sprawie nie powinien budzić wątpliwości. Przebieg ten obrazuje decyzja D. Kuratora Oświaty we W. z dnia [...] nr [...]. Najistotniejsze w świetle zarzutów skargi jest ustalenie organu, że J. D. był zatrudniony w Publicznej Szkole Podstawowej nr [...] w W. do dnia [...]. Z informacji uzyskanej od Prezesa Sądu Rejonowego w W. wynika, że zawisła przed tamt. Sądem sprawa o przywrócenie skarżącego do pracy zakończyła się oddaleniem powództwa lecz wobec zapowiedzi apelacji, wyrok ten nie uzyskał waloru prawomocności. Powyższe oznacza, że rozstrzygnięcie D. Kuratora Oświaty we W. było prawidłowe. Zgodnie bowiem z art. 3 pkt 1 w związku z art. 9b ust. 1 Karty Nauczyciela w stanie faktycznym sprawy J. D. nie można było nadać stopnia awansu zawodowego. Powyższe przepisy stanowią bowiem, że stopień awansu zawodowego może być nadany nauczycielowi. Rozumienie pojęcia nauczyciel określa art. 3 pkt 1 Karty Nauczyciela, zgodnie z którym nauczycielami są nauczyciele wychowawcy i inni pracownicy pedagogiczni zatrudnieni w przedszkolach, szkołach i innych placówkach wymienionych w art. 1 ust. 1 i 1a. Niespornym jest, że skarżący nie jest obecnie zatrudniony w żadnej szkole w rozumieniu art. 3 pkt 2 Karty Nauczyciela, w związku z czym zarzut, że D. Kurator Oświaty we W. nie wykonuje postanowień wyroku Sądu administracyjnego nie jest zasadny. D. Kurator Oświaty we W. dodał, że nie może prowadzić postępowania o nadanie stopnia awansu zawodowego nauczyciela osobie, która nie jest zatrudniona w szkole. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 15.12.2008 r. skargę dotyczącą niewykonania przez organ wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 1 marca 2005 r. sygn. akt II SA/Wa 1522/04 zarejestrowano pod sygn. IV SA/Wr 584/08, zaś materiały dotyczące żądania ukarania organu grzywną w związku z niewykonaniem wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 421/06 zarejestrowano w rep. SA pod sygn. IV SA/Wr 585/08. Zarządzeniem Przewodniczącego z dnia 19 grudnia 2008 r. oraz 30 stycznia 2009 r. skarżący został wezwany w niniejszej sprawie do uzupełnienia braków formalnych skargi w terminie 7 dniu pod rygorem jej odrzucenia przez podanie, czy skarga ta została poprzedzona pisemnym wezwaniem właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy oraz wskazanie, które z nadesłanych przez niego pism jest według niego wezwaniem organu do wykonania wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 421/06. W odpowiedzi pismem z dnia 26 stycznia 2009 r. i 24 lutego 2009 r. skarżący podał, że zwracał się wielokrotnie zarówno do D. Kuratora Oświaty we W., jak i do organu wyższego stopnia z wezwaniem do wykonania wyroku oraz zażaleniem na niewykonanie wyroku, co wynika z jego pism z dnia 28 i 29 kwietnia 2008 r. oraz pisma z dnia 14 maja 2008 r., które załączył do akt sprawy. Na rozprawie w dniu 14 maja 2009 r. domagał się wymierzenia organowi dotkliwej i wysokiej grzywny oraz powiadomienia opinii publicznej o treści wydanego wyroku. Zgłosił także wniosek o zwrot kosztów postępowania. Dodał, że od decyzji D. Kuratora Oświaty we W. z dnia [...] nr [...] o umorzeniu postępowania w sprawie odwołał się do organu wyższego stopnia, który decyzję tą utrzymał w mocy, w związku z czym decyzje obu instancji ponownie zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga J. D. w przedmiocie wymierzenia organowi grzywny w związku z niewykonaniem przez D. Kuratora Oświaty we W. wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 421/06 nie jest zasadna. Wyrokiem tym, po rozpatrzeniu skargi J. D. na decyzję Ministra Edukacji i Nauki z dnia [...]nr [...] w przedmiocie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję D. Kuratora Oświaty we W. z dnia [...] i orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu w całości. Z akt sprawy wynika, że po ponownym rozpatrzeniu sprawy D. Kurator Oświaty we W. w dniu [...] wydał decyzję nr [...] , którą umorzył postępowanie w sprawie nadania J. D. stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Od decyzji tej skarżący odwołał się do Ministra Edukacji Narodowej. Zważyć należy, że skarga wniesiona w niniejszej sprawie jest skargą wniesioną do Sądu w trybie art. 154 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Zgodnie z owym przepisem prawa w razie niewykonania wyroku uwzględniającego skargę na bezczynność oraz w razie bezczynności organu po wyroku uchylającym lub stwierdzającym nieważność aktu lub czynności strona, po uprzednim pisemnym wezwaniu właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy, może wnieść skargę w tym przedmiocie żądając wymierzenia temu organowi grzywny. Skargę w tym trybie wnosi się do sądu administracyjnego zgodnie z ogólnymi regułami określonymi w art. 54 §1 p.p.s.a, a więc za pośrednictwem organu, którego bezczynność po wydaniu wyroku przez sąd administracyjny jest przedmiotem skargi. Jak wskazuje powołany wyżej przepis art. 154 § 1 p.p.s.a. przesłankę dopuszczalności zaskarżenia w tym trybie stanowi pisemne wezwanie właściwego organu do wykonania wyroku lub załatwienia sprawy. Instytucja wezwania ma w tym przypadku służyć temu, aby organ wykonał wyrok lub załatwił sprawę zanim interwencja sądu administracyjnego będzie konieczna. Dopiero gdy organ administracji po wezwaniu nie wykona wyroku lub nie załatwi sprawy, albo gdy uczyni to dopiero po wniesieniu przez stronę skargi na bezczynność, wówczas istnieje podstawa do ukarania organu grzywną, o której mówi wskazywany już przepis art. 154 § 1 p.p.s.a. (por. wyrok WSA w Warszawie sygn. akt II SA/Wa 1981/04, LEX nr 164771). Wezwanie takie może być skierowane do organu w każdym czasie po upływie ustawowego terminu do załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym (art. 35 k.p.a.). W odniesieniu do tej "szczególnej skargi" w znaczeniu przedmiotowym, bowiem związanej z niewykonaniem wyroku sądu lub bezczynnością organu po wyroku sądu, nie mają zastosowania terminy do wniesienia skargi określone w art. 53 p.p.s.a. Termin do wniesienia skargi jest bowiem powiązany z aktem lub czynnością, które strona zaskarża do sądu administracyjnego, a celem wprowadzenia terminu jest ustabilizowanie sytuacji prawnej, której dotyczy akt lub czynność, przez przesądzenie, że stały się one "ostateczne" (por. post. NSA z 23 lutego 2006 r. sygn. akt II OSK 52/06). Skarga ta różni się od wszystkich pozostałych skarg określonych w art. 3 § 2 p.p.s.a. i w przepisach szczególnych również w zakresie jej żądania. W ramach tej instytucji skarżący może bowiem żądać od sądu administracyjnego wyłącznie wymierzenia grzywny w związku z niewykonaniem wyroku tego sądu. Sąd uwzględnia skargę, jeżeli w dniu jej wniesienia organ administracji publicznej pozostawał w stanie bezczynności w znaczeniu niewykonania prawomocnego wyroku sądu administracyjnego w zakresie określonym w przepisie art. 154 p.p.s.a. Dniem wniesienia skargi jest dzień jej złożenia w organie, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi lub nadania w urzędzie pocztowym. Z akt sprawy wynika, że skarga wszczynająca postępowanie sądowe w niniejszej sprawie nosi datę 18 sierpnia 2008 r. Skarga ta wraz z odpowiedzią na skargę z dnia 10 grudnia 2008 r. i aktami administracyjnymi została przekazana przez D. Kuratora Oświaty we W. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu za pośrednictwem urzędu pocztowego w dniu 11 grudnia 2008 r. Z nadesłanych do Sądu przez organ akt administracyjnych oraz z samej odpowiedzi na skargę wynika, że po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 421/06, którym to wyrokiem Sąd ten, po rozpatrzeniu skargi J. D.. na decyzję Ministra Edukacji i Nauki z dnia 29 grudnia 2005 r. nr DPZN-WAZ-1811/81/JC/05 w przedmiocie nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję D. Kuratora Oświaty we W. z dnia [...] , D. Kurator Oświaty we W., po ponownym rozpatrzeniu sprawy w dniu 16 lipca 2008 r. wydał decyzję nr[...] , którą to decyzją umorzył postępowanie w sprawie nadania skarżącemu J. D. stopnia awansu zawodowego nauczyciela dyplomowanego. Od decyzji tej skarżący odwołał się do Ministra Edukacji Narodowej. Skoro zatem, jak już wyżej powiedziano, sąd uwzględnia skargę wniesioną w trybie art. 154 p.p.s.a., gdy w dniu jej wniesienia organ administracji publicznej pozostawał w stanie bezczynności przez niewykonanie prawomocnego wyroku sądu administracyjnego w zakresie określonym w tym przepisie, to w sytuacji, gdy w dniu skutecznego wniesienia skargi do tut. Sądu w niniejszej sprawie w obrocie prawnym pozostawała już decyzja skarżonego organu, to jest D. Kuratora Oświaty we W. z dnia [...] brak było podstaw do przyjęcia stanu bezczynności organu po w/w wyroku uchylającym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Wa 421/06. W dniu wniesienia skargi organ nie pozostawał w bezczynności bowiem wydał stosowny akt. Nie było zatem podstaw do ukarania organu grzywną na podstawie art. 154 §1 p.p.s.a. Bez znaczenia natomiast, w świetle tego co powiedziano wyżej odnośnie przesłanek z art. 154 §1 p.p.s.a. do ukarania organu grzywną, pozostaje treść decyzji wydanej po ponownym rozpoznaniu sprawy po wyroku uchylającym wydane wcześniej w sprawie decyzje. Nierespektowanie ewentualnie oceny prawnej zawartej w wyroku sądu może być zwalczane w drodze postępowania instancyjnego i stanowić podstawę ewentualnie uchylenia tego rodzaju decyzji. Nie może natomiast stanowić podstawy ukarania organu grzywną na podstawie art. 154 §1 p.p.s.a. W świetle powyższego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie. Podlegała zatem oddaleniu, co orzeczono na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Odnośnie zgłoszonego przez skarżącego wniosku w przedmiocie zwrotu kosztów postępowania należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 200 p.p.s.a. zwrot koszów postępowania w postępowaniu pierwszoinstancyjnym przysługuje skarżącemu od organu w razie uwzględnienia skargi. W sytuacji natomiast, gdy Sąd oddala skargę, zwrot kosztów postępowania skarżącemu nie przysługuje.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło