IV SA/Wr 590/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Henryk Ożóg, Sędziowie Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków, Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski (spr.), Protokolant specjalista Jolanta Pociejowska, po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 5 listopada 2013 r. sprawy ze skargi [...] na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] 2013 r. nr [...] wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 2 ust. 1, pkt 1, art. 5 ust. 1 pkt 3, art. 6 ust. 1, ust. 2 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. nr 71, poz. 734 ze zm.) dalej ustawa, § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie dodatków mieszkaniowych (Dz. U. nr 156, poz. 1817 ze zm.) dalej rozporządzenie, którą po rozpatrzeniu odwołania [...] (dalej skarżący) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej działającego z upoważnienia Burmistrza w [...] z dnia [...] 2013 r. nr [...] w sprawie odmowy przyznania dodatku mieszkaniowego. Kierownik Ośrodka Pomocy Społecznej decyzją z dnia [...] 2013 r. po rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia 16 kwietnia 2013 r. odmówił przyznania mu dodatku mieszkaniowego, ponieważ wydatki na normatywna powierzchnię użytkową lokalu są mniejsze od kwoty obliczonej zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie, kwestionując dochód przyjęty do wyliczenia dodatku mieszkaniowego. Skarżący podniósł, że według doręczonego zaświadczenia o dochodach wydanego przez Zakład Karny wyszczególniono potrącenia na fundusz FPP i fundusz FAZSoRPZP , które potrąca się obligatoryjnie każdemu pracującemu i jest to kwota około 500 zł, która nie może być wliczana do dochodu . Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] 2013 r. W uzasadnieniu wskazało, że stosownie do art. 2 ust 1 ustawy dodatek mieszkaniowy przysługuje m.in najemcy lokalu mieszkalnego, do którego przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, jeżeli średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku o przyznanie dodatku mieszkaniowego nie przekracza 175 % kwoty najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 125 % tej kwoty w gospodarstwie wieloosobowym, obowiązującej w dniu złożenia wniosku, a zajmowana powierzchnia nie przekracza określonej powierzchni normatywnej. Powierzchnia normatywna dla jednej osoby wynosi 35 m² (art. 5 ust. 1 pkt. 1 ustawy). Według komunikatu Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 14 lutego 2013 r. w sprawie kwoty najniższej emerytury i renty, dodatku pielęgnacyjnego i dodatku dla sierot zupełnych oraz kwot maksymalnych zmniejszeń emerytur i rent (M. P. 2013 r., poz. 95) od dnia 1 marca 2013 r. emerytura, renta rodzinna i renta dla osoby całkowicie niezdolnej do pracy wynosi - 831,15 zł). Stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r. Podstawą przyznania dodatku mieszkaniowego jest spełnienie łącznie trzech przesłanek tj. posiadania tytułu prawnego do lokalu, dochodu i powierzchni normatywnej. Skarżący posiada tytuł prawny do lokalu oraz powierzchnię normatywną i dochód. Wyliczenie dodatku mieszkaniowego zależy od dochodu wnioskodawcy oraz wydatków ponoszonych na zajmowany lokal. Przy czym nie wszystkie ponoszone wydatki na lokal można przyjąć do wyliczenia dodatku mieszkaniowego lecz tylko te, które wskazał ustawodawca. I tak odpowiednio do § 2 ust.1 pkt. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2001 roku w sprawie dodatków mieszkaniowych podstawę obliczania dodatku mieszkaniowego w gospodarstwach domowych najemców i podnajemców oraz innych osób mających tytuł prawny do używania lokalu, z wyjątkiem wymienionych w pkt 2-5 stanowią: czynsz albo inne opłaty za używanie lokalu oraz opłaty za energię cieplną, wodę, odbiór nieczystości stałych i płynnych. Według zaświadczenia zakładu Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej [...] z dnia 11 kwietnia 2013 r. wykazane wydatki na mieszkanie od kwietnia 2013 r. wynoszą 110,84 zł (czynsz - tj. 3,96 zł) m² x 27,99 m² = 110,84 zł). Dla celów obliczania dodatku mieszkaniowego wykazane wydatki w kwocie 110,84 zł ulegają zwiększeniu o ryczałt za brak: - ciepłej wody w wysokości 11,67 zł, jeżeli lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację ciepłej wody, za wydatek na ten cel uznaje się równowartość 20 kWh energii elektrycznej według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy z wyłączeniem opłaty abonamentowej oraz stałych opłat miesięcznych na każdego członka gospodarstwa - tj. 20 kWh x 0,5833 zł x 1 osoba = 11,67 zł; - centralnego ogrzewania w wysokości 81,63 zł, jeżeli lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację doprowadzającą energię cieplną do celów ogrzewania, za wydatek, stanowiący podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału, uznaje się równowartość 5 kilowatogodzin energii elektrycznej według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy, z wyłączeniem opłaty abonamentowej oraz stałych opłat miesięcznych, na 1 m² normatywnej powierzchni użytkowej tj. 5 kWh x 0,5833 zł x 27,99 m² = 81,63 zł; - gazu przewodowego w wysokości 5,83 zł, jeżeli lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację gazu przewodowego, za wydatek, stanowiący podstawę obliczania ryczałtu na zakup opału, uznaje się równowartość 10 kilowatogodzin energii elektrycznej w gospodarstwie jednoosobowym według rachunku za ostatni okres rozliczeniowy, z wyłączeniem opłaty abonamentowej i stałych opłat miesięcznych, oraz równowartość 2 kilowatogodzin na każdą dodatkową osobę tj.1 kWh x 0,5833 zł = 5,83 zł; Łączna kwota wydatków za zajmowany lokal wynosi 209,97 zł. Wysokość dodatku mieszkaniowego zależy nie tylko od wydatków ponoszonych na zajmowany lokal lecz także od dochodu wnioskodawcy. Zgodnie z art. 3 ust. 3 ustawy tj. definicją dochodu organ I instancji prawidłowo wyliczył dochód skarżącego . Strona skarżąca kwestionuje przyjęty dochód. Zgodnie z definicją do wyliczenia dochodu należało przyjąć średni miesięczny dochód gospodarstwa domowego w okresie trzech miesięcy poprzedzających datę złożenia wniosku. Wniosek został złożony w miesiącu kwietniu 2013 r., stąd należało przyjąć dochód otrzymany w miesiącu styczniu, lutym i marcu 2013 r. Według zaświadczenia Zakładu Karnego z dnia 3 kwietnia 2013 r. oraz z dnia 23 kwietnia 2013 r. skarżący osiągnął następujące wynagrodzenie za pracę : - w styczniu 2013 r. - 1.460,55 zł brutto w tym potrącenia: ubezpieczenia emerytalne - 142,55 zł, ubezpieczenia rentowe - 21,91 zł, zaliczka na podatek dochodowy - 95 zł, Fundusz Pomocy Postpenitencjarnej - 146,06 zł, Fundusz Aktywizacji Zawodowej Skazanych oraz Rozwoju Przywięziennych Zakładów Pracy - 365,14 zł; - w lutym 2013 r. - 1.480 zł brutto w tym potrącenia: ubezpieczenia emerytalne - 144,45 zł, ubezpieczenia rentowe - 22,20 zł, zaliczka na podatek dochodowy – 97 zł, Fundusz Pomocy Postpenitencjarnej – 148 zł, Fundusz Aktywizacji Zawodowej Skazanych oraz Rozwoju Przywięziennych Zakładów Pracy - 370 zł; - w marcu 2013 r. - 1.486,68 zł brutto w tym potrącenia: ubezpieczenia emerytalne -145,10 zł, ubezpieczenia rentowe - 22,30 zł, zaliczka na podatek dochodowy – 97 zł, Fundusz Pomocy Postpenitencjarnej - 148,67 zł, Fundusz Aktywizacji Zawodowej Skazanych oraz Rozwoju Przywięziennych Zakładów Pracy - 371,67 zł. Łączny dochód skarżącego po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe wynosi 3.928,72 zł tj. 1.296,09 zł + 1.313,35 zł+ 1.319,2.8 zł. Stosownie do cytowanej definicji dochodu nie może być od niego odliczony potrącany Fundusz Pomocy Postpenitencjarnej oraz Fundusz Aktywizacji Zawodowej Skazanych oraz Rozwoju Przywięziennych Zakładów Pracy w myśl art. 125 kodeksu karnego wykonawczego z przysługującemu skazanemu wynagrodzenia za pracę potrąca się 10% na cele Funduszu określonego w art. 43 Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej oraz 25 % na cele Funduszu Aktywizacji Zawodowej Skazanych oraz Rozwoju Przywięziennych Zakładów Pracy. Ustawodawca wyraźnie zaznaczył co może być odliczone od dochodu, a wymienione fundusze nie zostały wyszczególnione w tym wyłączeniu . W myśl art. 6 ust. 1 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę pomiędzy wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu , a wydatkami ponoszonymi przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 20% dochodów dla jednoosobowego gospodarstwa. W przypadku skarżącego dwadzieścia procent dochodu wynosi 261,91 zł tj. 3.928,72 zł : 3 m-ce x 20 % = 261,91 zł. Stąd dodatek mieszkaniowy stanowi liczbę ujemną tj. 209,97 zł -261,91 zł = - 51,94 zł, co oznacza, że skarżącemu dodatek mieszkaniowy nie przysługuje. Wyliczenie dodatku mieszkaniowego nie zależy od uznania organu jest to wyliczenie matematyczne i nie może być zwiększone lub zmniejszone niezależnie od sytuacji w jakiej znajduje się strona. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący nie zgodził się z rozstrzygnięciem organu odwoławczego. Zdaniem skarżącego zaskarżona decyzja z 24 czerwca 2013 r. posiada wadą, ponieważ zwiększa dochód o kwotę około 500 zł, która potrącana jest na fundusz FPP i fundusz FAZSoRPZP. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest tylko pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z kolei z treści art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) wynika, że w przypadku, gdy sąd stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, bądź inne naruszenie przepisów postępowania jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy - uchyla decyzję w całości lub w części, albo stwierdza jej nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy czym stosownie do art. 134 § 1 tej samej ustawy sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że przedmiotem niniejszej sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Sąd administracyjny nie jest zatem uprawniony do wydania orzeczenia o zmianie decyzji poprzez przyznanie skarżącemu określonego prawa bądź uprawnienia, wynikającego z przepisów prawa normujących określoną dziedzinę spraw (np. z zakresu świadczeń rodzinnych). Sąd administracyjny nie dokonuje bowiem kontroli decyzji wydanych w granicach danej sprawy wedle kryterium celowości i słuszności podjętego rozstrzygnięcia, z punktu widzenia życiowych potrzeb strony, lecz ocenia, czy wydana w sprawie decyzja narusza przepisy prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja, jak i ją poprzedzająca, nie narusza prawa. W niniejszej sprawie podstawę materialnoprawną decyzji stanowi ustawa z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych (Dz. U. nr 71, poz. 734 ze zm.). Stosownie do art. 2 ustawy dodatek mieszkaniowy, z zastrzeżeniem art. 7 ust. 3 i 4, przysługuje: 1) najemcom oraz podnajemcom lokali mieszkalnych, 2) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych, do których przysługuje im spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego, 3) osobom mieszkającym w lokalach mieszkalnych znajdujących się w budynkach stanowiących ich własność i właścicielom samodzielnych lokali mieszkalnych, 4) innym osobom mającym tytuł prawny do zajmowanego lokalu mieszkalnego i ponoszącym wydatki związane z jego zajmowaniem, 5) osobom zajmującym lokal mieszkalny bez tytułu prawnego, oczekującym na przysługujący im lokal zamienny albo socjalny. Dodatek mieszkaniowy przysługuje na podstawie tylko jednego z tytułów wymienionych powyżej. Z treści art. 6 ustawy wynika, że aby przyznać dodatek mieszkaniowy wnioskodawca musi ponosić wydatki na lokal, w którym zamieszkuje. Jeżeli lokal mieszkalny nie jest wyposażony w instalację doprowadzającą energię cieplną do celów ogrzewania, w instalację ciepłej wody lub gazu przewodowego z zewnętrznego źródła znajdującego się poza lokalem mieszkalnym, osobie uprawnionej do dodatku mieszkaniowego przyznaje się ryczałt na zakup opału stanowiący część dodatku mieszkaniowego (art. 6 ust. 7 ustawy). Stan faktyczny sprawy nie jest sporny. Skarżący jest najemcą lokalu mieszkalnego o powierzchni użytkowej 27,99 m² i w dniu 16 kwietnia 2013 r. wystąpił o przyznanie wystąpił o przyznanie dodatku mieszkaniowego. W dniu składania wniosku nie zamieszkuje w niniejszym lokalu, ponieważ przebywa w Zakładzie Karnym, gdzie pracuje i tego tytułu osiąga wynagrodzenie, z którego potrąca się około 500 zł miesięcznie na Fundusz Pomocy Postpenitencjarnej (FPP) oraz Fundusz Aktywizacji Zawodowej Skazanych oraz Rozwoju Przywięziennych Zakładów Pracy (FAZSoRPZP) Na podstawie art. 125 § 1 kodeksu karnego wykonawczego z przysługującego skazanemu wynagrodzenia za pracę potrąca się 10% na cele Funduszu określone w art. 43 oraz 25% na cele Funduszu Aktywizacji Zawodowej Skazanych oraz Rozwoju Przywięziennych Zakładów Pracy, utworzonego na podstawie art. 6a ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o zatrudnianiu osób pozbawionych wolności (Dz. U. nr 123, poz. 777, ze zm.). Kwestią sporną w sprawie jest dochód skarżącego. Według zaświadczenia Zakładu Karnego z dnia 3 kwietnia 2013 r. oraz 23 kwietnia 2013 r. osiągnął on w styczniu 2013 r. wynagrodzenie 1.460,55 zł brutto w tym potrącono 146,06 zł na FPP oraz 365,14 zł na FAZSoRPZP, w lutym 2013 r. wynagrodzenie w wysokości 1.480 zł brutto w tym potrącono na FPP 148 zł oraz 370 zł na FAZSoRPZP, w marcu 2013 r. wynagrodzenie 1.486,68 zł brutto w tym potrącono na FPP 148,67 zł oraz 371,67 zł na FAZSoRPZP. Stosownie do art. 3 ust. 3 ustawy za dochód uważa się wszelkie przychody po odliczeniu kosztów ich uzyskania oraz po odliczeniu składek na ubezpieczenie emerytalne i rentowe oraz na ubezpieczenie chorobowe, określonych w przepisach o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zostały już zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Do dochodu nie wlicza się świadczeń pomocy materialnej dla uczniów, dodatków dla sierot zupełnych, jednorazowych zapomóg z tytułu urodzenia się dziecka, dodatku z tytułu urodzenia dziecka, pomocy w zakresie dożywiania, zasiłków pielęgnacyjnych, zasiłków okresowych z pomocy społecznej, jednorazowych świadczeń pieniężnych i świadczeń w naturze z pomocy społecznej, dodatku mieszkaniowego oraz zapomogi pieniężnej, o której mowa w przepisach o zapomodze pieniężnej dla niektórych emerytów, rencistów i osób pobierających świadczenie przedemerytalne albo zasiłek przedemerytalny w 2007 r. W świetle powyższych uregulowań stwierdzić należy, że kryteria ustawowe, od których uzależnione jest przyznanie dodatku mieszkaniowego są bezwzględnie obowiązujące i nie pozwalają na uznaniowe rozstrzygnięcie sprawy. Przepisy ustawy o dodatkach mieszkaniowych uzależniają bowiem przyznanie tego świadczenia od spełnienia określonych w ustawie warunków, a niezrealizowanie któregokolwiek z nich powoduje, że dodatek mieszkaniowy nie może być przyznany. W okolicznościach niniejszej sprawy kluczową kwestią jest okoliczność zaliczenia do dochodu skarżącemu FPP oraz FAZSoRPZP Zasadnie organy obu instancji doliczyły do dochodu otrzymywanego przez skarżącego FPP oraz FAZSoRPZP, jako dochód w myśl definicji zawartej w art. 3 ust. 3 ustawy. Wyliczony średni dochód miesięczny w kwocie 1.309,57 zł (za styczeń, luty i marzec 2013 r.) nie kwalifikuje strony skarżącej do przyznania dodatku mieszkaniowego . Zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy wysokość dodatku mieszkaniowego stanowi różnicę pomiędzy wydatkami przypadającymi na normatywną powierzchnię użytkową zajmowanego lokalu , a wydatkami ponoszonymi przez osobę otrzymującą dodatek w wysokości 20% dochodów dla jednoosobowego gospodarstwa. W przypadku skarżącego dwadzieścia procent dochodu wynosi 261,91 zł tj. 3928,72 zł : 3 m-ce x 20 % = 261,91 zł. Stąd dodatek mieszkaniowy stanowi liczbę ujemną ( tj. 209,97 zł -261,91 zł = - 51,94 zł co oznacza, że stronie skarżącej dodatek mieszkaniowy nie przysługuje . Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) oddalił skargę.