IV SA/Wr 602/10

WyrokWSA we Wrocławiu2011-04-13

Skład orzekający: Mirosława Rozbicka – Ostrowska, Tadeusz Kuczyński, Małgorzata Masternak - Kubiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego może być oparta na zarzucie nienależytej reprezentacji strony przeciwnej, gdy pełnomocnictwo udzielone radcy prawnemu przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego jest prawidłowe, a także czy uchwała Sądu Najwyższego dotycząca tożsamości sprawy może stanowić podstawę wznowienia, gdy dotyczy ona innego trybu postępowania i stron?
Ratio decidendi
Skarga o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego podlega oddaleniu, jeśli podniesione w niej podstawy są bezzasadne. W przypadku zarzutu nienależytej reprezentacji, prawidłowo udzielone pełnomocnictwo radcy prawnemu przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego wyklucza tę przesłankę. Natomiast późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy nie zachodzi, gdy uchwała Sądu Najwyższego dotyczy innego trybu postępowania i innych stron niż sprawa, której dotyczy skarga o wznowienie.
Stan faktyczny
Skarżący A. C. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego, które zakończyło się prawomocnym postanowieniem WSA we Wrocławiu z dnia 14 maja 2010 r. odrzucającym jego skargę na decyzję Dyrektora WBE odmawiającą waloryzacji emerytury wojskowej. Jako podstawy wznowienia skarżący wskazał nienależytą reprezentację strony przeciwnej (Wojskowego Biura Emerytalnego) przez radcę prawnego z powodu braku pełnomocnictwa, a także późniejsze wykrycie uchwały Sądu Najwyższego dotyczącej tożsamości sprawy.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Mirosława Rozbicka – Ostrowska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia WSA Małgorzata Masternak - Kubiak Protokolant Katarzyna Leśniowska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 kwietnia 2011 r. sprawy ze skargi A. C. o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie zakończonej prawomocnym postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 14 maja 2010 r. wydanym w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10 ze skargi A. C. na decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. z dnia 4 marca 2010 r. nr. ... w przedmiocie odmowy waloryzacji emerytury wojskowej oddala skargę o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego. Skarżący A. C. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. na decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. z dnia 4 marca 2010 r., nr ..., wydaną na podstawie art. 31 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r., Nr 8, poz. 66) w przedmiocie ustalenia wysokość emerytury wojskowej dla A. C. od dnia 1 marca 2010 r. Powyższa decyzja zawierała pouczenie o przysługującym prawie odwołania od niej do Sądu Okręgowego we W. Wydziału Ubezpieczeń Społecznych za pośrednictwem Wojskowego Biura Emerytalnego. Postanowieniem z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 263/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. odrzucił skargę A. C. na decyzję Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. z dnia 4 marca 2010 r., nr ...,uznając że przedmiot sporu nie jest objęty kognicją sądów administracyjnych. Powyższe orzeczenie uzyskało walor prawomocności z dniem 21 lipca 2010r. W dniu 17 września 2010 r. A. C. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. skargę o wznowienie postępowania sądowo – administracyjnego zakończonego prawomocnym postanowieniem z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 263/10. Wskazując podstawy wznowienia skarżący- w piśmie procesowym z dnia 14 października 2010 r.- powołał się na przepisy art. 273 § 2 w związku z art. 271 pkt 2 , art. 28 § 1 i § 2 p.p.s.a. podnosząc, że Wojskowe Biuro Emerytalne jako jednostka organizacyjna Ministerstwa Obrony Narodowej w postępowaniu reprezentowane było przez radcę prawnego M. G., który w jego ocenie nie miał zdolności procesowej, bowiem w aktach sprawy brakuje pełnomocnictwa mocodawcy Dyrektora WBE. Według skarżącego Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego powinien posiadać pełnomocnictwo, które określa zakres jego uprawnień, posiada klauzulę " z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej" oraz informację czy osoba umocowana ma prawo substytucji i w jakim zakresie. Zdaniem skarżącego w aktach sprawy brak jest takiego dokumentu, a zatem radca prawny M. G. nie był umocowany do reprezentowania Wojskowego Biura Emerytalnego. Stwierdzenie powyższego w ocenie A. C. powoduje, że Sąd orzekając w jego sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10 naruszył przepisy art. 29 p.p.s.a. w związku z art. 28 § 1, § 2 p.p.s.a. Jako kolejną podstawę wznowienia skarżący wskazał na przesłankę określoną w przepisie art. 273 § 3 p.p.s.a. i powołał się na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2010 r. sygn. akt II UZP 3/10 , wywodząc że pomiędzy orzeczeniem wydanym w jego sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10, a uchwałą Sądu Najwyższego zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa sprawy. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego wniósł o jej odrzucenie, podnosząc ,że nie spełnia ona wymagań określonych przepisami działu VII ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 270 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) (zwanej dalej p.p.s.a.) p.p.s.a. dopuszcza możliwość wznowienia postępowania sądowoadministracyjnego zakończonego prawomocnym wyrokiem, jak i postanowieniem. Nadzwyczajny charakter środka prawnego, jakim jest skarga o wznowienie postępowania sprawia, że wznowienie postępowania sądowego , mogące prowadzić do wzruszenia prawomocnego orzeczenia sądu może nastąpić wyłącznie z powodów ściśle określonych w ustawie. Warunkiem dopuszczalności skargi o wznowienie postępowania jest oparcie jej na ustawowej przesłance wznowienia wymienionej w art. 271 - 273 p.p.s.a. oraz zachowanie terminu do jej wniesienia (art. 280 § 1 p.p.s.a). Niespełnienie choćby jednego z tych warunków powoduje niemożność rozpoznania skargi, co w konsekwencji skutkuje jej odrzuceniem. Zgodnie z art. 277 p.p.s.a. skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym, nie później jednak niż przed upływem 5 lat od uprawomocnienia się orzeczenia z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana. Idąc dalej wskazać należy, że stosownie do treści przepisu art. 273 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania na tej podstawie, że orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym (art. 273 § 1 pkt 1) lub też orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (art. 273 § 1 pkt 2). Ponadto można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (art. 273 § 2), a także w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. Wskazanie właściwej, ustawą określonej podstawy wznowienia postępowania stanowi wymóg formalny skargi o wznowienie postępowania sądowoadministracyjnego (art. 279 p.p.s.a.). Natomiast uzasadnienie podstaw wznowienia powinno zawierać w szczególności powołanie okoliczności powodujących istnienie wskazanej podstawy wznowienia. Podczas badania wstępnego skargi o wznowienie postępowania sąd ogranicza się jedynie do ustalenia, czy podstawa przytoczona w skardze odpowiada którejkolwiek z podstaw określonych w ustawie. W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowo – administracyjnego w dniu 17 września 2010 r., zatem z zachowaniem ustawowego terminu, bowiem postanowienie o odrzuceniu skargi z dnia 14 maja 2010 r. ,zarejestrowanej pod sygn. akt IV SA/Wr 263/10, a której skarga o wznowienie dotyczy nabyło walor prawomocności z dniem 21 lipca 2010r. i od dnia następnego rozpoczął bieg początek terminu do wniesienia przedmiotowej skargi . Jak wynika z treści skargi o wznowienie postępowania sądowo-administracyjnego oraz pisma skarżącego z dnia 14 października 2010 r. jako podstawę prawną wznowienia postępowania w niniejszej sprawie skarżący wskazał przesłankę z art. 273 § 2 w związku z art. 271 pkt p.p.s.a, podnosząc, że Wojskowe Biuro Emerytalne jako jednostka organizacyjna Ministerstwa Obrony Narodowej w postępowaniu reprezentowane było przez radcę prawnego M. G., który w jego ocenie nie miał zdolności procesowej, bowiem w aktach sprawy brakuje pełnomocnictwa mocodawcy Dyrektora WBE. W ocenie skarżącego Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego powinien posiadać pełnomocnictwo, które określa zakres jego uprawnień, posiadać klauzulę " z upoważnienia Ministra Obrony Narodowej" oraz informację czy osoba posiadająca to pełnomocnictwo ma prawo substytucji i w jakim zakresie. Jako drugą z podstaw wznowieniowych skarżący powołał się przepis art. 273 § 3 p.p.s.a. wskazując na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2010 r. sygn. akt II UZP 3/10 i wywodząc, że pomiędzy orzeczeniem wydanym w jego sprawie sygn. akt IV SA/Wr 263/10 a uchwałą Sądu Najwyższego zachodzi tożsamość podmiotowa i przedmiotowa sprawy. Powołanie się przez skarżącego na wyżej wymienione podstawy powoduje konieczność merytorycznej oceny przesłanek wznowienia, które występują wówczas, gdy wskazana w skardze podstawa wznowienia postępowania sądowego ma w danej sprawie charakter rzeczywisty, to jest zachodzi związek pomiędzy powołaną przez wnoszącego skargę o wznowienie postępowania podstawą wznowienia, a treścią rozstrzygnięcia sądowego. Przechodząc zatem do rozpoznania niniejszej sprawy stwierdzić należy, że wskazywane przez skarżącego okoliczności związane z nieprawidłową reprezentacją strony przeciwnej, a to Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego – bo tak należy interpretować wskazane w skardze o wznowienie postępowania oraz w piśmie procesowym z dnia 14 października 2010 r. okoliczności - nie pozwalają na uznanie, że strona przeciwna była nienależycie reprezentowana w toku postępowania w sprawie z jego skargi zarejestrowanej pod sygn. akt IV SA/Wr 263/10. Analiza materiału aktowego tej sprawy przeczy bowiem twierdzeniu strony skarżącej o niewłaściwej reprezentacji organu administracji publicznej w postępowaniu przed tutejszym Sądem. W aktach sprawy znajduje się uwierzytelniona przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego kserokopia pełnomocnictwa udzielonego przez Dyrektora Wojskowego Biura Emerytalnego we W. radcy prawnemu M. G.. Treść pełnomocnictwa zawiera umocowanie dla wskazanego radcy prawnego do zastępowania Wojskowego Biura Emerytalnego we W. przed sądami powszechnymi wszystkich instancji, sądami administracyjnymi oraz w postępowaniu egzekucyjnym. Pełnomocnictwo to -mające charakter pełnomocnictwa ogólnego - jest ocenie Sądu prawidłowe i wystarczające do działania w imieniu strony przeciwnej w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10. W zakresie dalej idącego wyjaśnienia tej podstawy wznowieniowej zaprezentowanego przez skarżącego, a dotyczącego konieczności umocowania wojskowego organu emerytalnego do udzielania dalszego pełnomocnictwa wskazać należy, że Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego zgodnie z przepisem § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 23 lutego 2004 r. w sprawie trybu postępowania i właściwości organów w sprawach zaopatrzenia emerytalnego żołnierzy zawodowych oraz uprawnionych członków (Dz. U. nr 67 poz. 618 ze zm.), wydanego na podstawie upoważnienia zawartego w przepisie art. 37 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 66) jest wojskowym organem właściwym do ustalania prawa do zaopatrzenia emerytalnego i wysokości świadczeń pieniężnych z tytułu tego zaopatrzenia oraz ich wypłaty [...], zwany dalej "wojskowym organem emerytalnym". Wobec tego na podstawie wskazanych przepisów Dyrektor Wojskowego Biura Emerytalnego jest organem administracji wojskowej, który z istoty rzeczy ma możliwość udzielania pełnomocnictw do reprezentowania go w postępowaniach sądowych. Zatem nie ulega wątpliwości, że powołana przez skarżącego podstawa wznowieniowa nienależytej reprezentacji strony przeciwnej, w istocie nie wystąpiła, bowiem strona przeciwna występująca w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10 była prawidłowo reprezentowana przez pełnomocnika w osobie radcy prawnego. Z kolei odnosząc się do zarzutu naruszenia przez Sąd przepisów art. 28 § i § 2 oraz art. 29 p.p.s.a. – związanego z niewłaściwą reprezentacją strony przeciwnej w postępowaniu prowadzonym w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 263/10 – wyjaśnić należy, że w granicach rozpoznawania skargi o wznowienie postępowania sądowo – administracyjnego nie mieści się ocena prawidłowości zastosowania przepisów procedury dotyczących tego postępowania, bowiem zarzut taki może podlegać merytorycznej ocenie wyłącznie przez Naczelny sąd Administracyjny w ramach wniesionej przez stronę skargi kasacyjnej ewentualnie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia sądu administracyjnego . Natomiast przechodząc do drugiej z wskazanej przez skarżącego podstawy wznowienia, określonej w art. 273 § 3 p.p.s.a. , wedle którego podstawą wznowienia postępowania sądowo-administracyjnego może być późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy, stwierdzić należy ,że ta podstawa wznowienia związana jest z istnieniem bezwzględnej negatywnej przesłanki procesowej, a to powagi rzeczy osądzonej. Z powagą rzeczy osądzonej mamy natomiast do czynienia wówczas, kiedy w chwili rozpoznawania sprawy istniał już wyrok dotyczący tych samych stron i tego samego przedmiotu sprawy. W realiach badanej sprawy nie mamy do czynienia z taką sytuacją, bowiem powołana przez skarżącego uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 kwietnia 2010 r. sygn. akt II UZP 3/10 wydana została na skutek zagadnienia prawnego przekazanego postanowieniem Sądu Apelacyjnego w Warszawie w sprawie, w której skarżący nie był stroną. Dodatkowo zauważyć należy, że jej przedmiotem było zbadanie dopuszczalności drogi sądowej w sprawie z odwołania od decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego odmawiającej, na podstawie art. 31, art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 10 grudnia 1993 r. o zaopatrzeniu emerytalnym żołnierzy zawodowych oraz ich rodzin (tekst jednolity: Dz.U. z 2004 r., nr 8, poz. 66 ze zm.) w związku z art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego, wydania decyzji o stwierdzeniu nieważności decyzji Wojskowego Biura Emerytalnego podjętych po 1 stycznia 1999 r., a zatem badaniu podlegały decyzje wydane w trybie nadzwyczajnym stosowanym dla stwierdzenia nieważności decyzji wskazanych wyżej organów. Natomiast w sprawie skarżącego – co do której żąda on wznowienia postępowania - przedmiotem skargi były decyzje wydawane w trybie zwykłym. Nie ulega zatem wątpliwości, że wskazywana przez skarżącego w piśmie procesowym z dnia 14 października tożsamość przedmiotowa i podmiotowa uchwały Sądu Najwyższego o sygn. akt II UZP 3/10 i postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we W. o odrzuceniu skargi z dnia 14 maja 2010 r. sygn. akt IV SA/Wr 263/10 nie zachodzi. Konkludując powyższe stwierdzić należy, że rozpoznanie zasadności wskazanych przez stronę podstaw skargi o wznowienie postepowania dowodzi ich bezpodstawność , co obligowało Wojewódzki Sąd Administracyjny do jej oddalenia , co orzeczono na podstawie art. 151 P.p.s.a. w zw. z art. 276 i art. 282 § 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło