IV SA/Wr 602/11
WyrokWSA we Wrocławiu2011-12-07
Skład orzekający: Wanda Wiatkowska-Ilków, Tadeusz Kuczyński, Mirosława Rozbicka-Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozbawieniu statusu osoby bezrobotnej z powodu niestawiennictwa w wyznaczonym terminie i braku powiadomienia o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa jest zgodna z prawem, gdy strona podnosi konieczność opieki nad członkiem rodziny jako przyczynę niestawiennictwa?Ratio decidendi
Organ administracji ma obowiązek pozbawić statusu osoby bezrobotnej, jeśli bezrobotny nie stawi się w wyznaczonym terminie w urzędzie pracy i nie powiadomi w ciągu 7 dni o uzasadnionej przyczynie niestawiennictwa. Przyczyna ta musi być obiektywna i udokumentowana, a samo oświadczenie bezrobotnego jest niewystarczające. Konieczność opieki nad członkiem rodziny może być uznana za uzasadnioną przyczynę tylko wtedy, gdy zostanie potwierdzona odpowiednim zaświadczeniem lekarskim lub innym wiarygodnym dowodem.Stan faktyczny
P.M. zarejestrował się jako osoba bezrobotna w Powiatowym Urzędzie Pracy we Wrocławiu w lutym 2010 r. Nie stawił się w wyznaczonym terminie 1 kwietnia 2011 r. w urzędzie, powołując się na konieczność opieki nad matką w podeszłym wieku. Organ uznał, że stan zdrowia matki nie wymagał interwencji lekarskiej i że P.M. nie powiadomił urzędu w wymaganym terminie o przyczynie niestawiennictwa. P.M. odwołał się, wskazując, że powiadomił urząd osobiście i że przyczyny były nagłe i krępujące. Organ II instancji utrzymał decyzję o pozbawieniu statusu bezrobotnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków Sędziowie Sędzia NSA Tadeusz Kuczyński Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (sprawozdawca) Protokolant Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 7 grudnia 2011 r. sprawy ze skargi P.M. na decyzję Wojewody D. z dnia 17 czerwca 2011 r. nr .. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej oddala skargę.
Przedmiotem skargi P. M. wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu jest decyzja Wojewody D. z dnia [...] 2011 r. nr [...] ) utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta W. z dnia [...] 2011 r. nr [...] - wydaną z powołaniem się na przepisy art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a, art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 pkt 1,3,4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t.j. Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415 ze zm.)(zwanej dalej ustawą o promocji zatrudnienia)- orzekającą o utracie statusu osoby bezrobotnej. z dniem 1 kwietnia 2011 r.
W uzasadnieniu decyzji pierwszo-instancyjnej Prezydent W. wskazał, że P. M. zarejestrował się w Powiatowym Urzędzie Pracy we W. w dniu 19.02.2010 r. i zgodnie z oświadczeniem złożonym przez niego w dniu 25.03.2011r zobowiązany był do stawiennictwa w dniu 01.04.2011r w tym urzędzie. Organ I instancji podkreślił, że zdolność i gotowość do pracy materializuje się poprzez obowiązkowe terminowe stawiennictwo osoby posiadającej status bezrobotnego w Powiatowym Urzędzie Pracy, zaś strona była należycie pouczona o konsekwencjach wynikających z niestawienia i niepowiadomienia o uzasadnionej przyczynie tegoż niestawiennictwa w terminie 7 dni. Strona nie stawiła się w dniu 01.04.2011r, niemniej jednak zgłosiła się osobiście w dniu 08.04.2011r. , wyjaśniając przyczynę niestawiennictwa koniecznością opieki nad członkiem rodziny podeszłym wieku (matka). W ocenie organu stan zdrowia członka rodziny nie uniemożliwiał stronie jej stawiennictwa w wyznaczonym terminie . Organ zwrócił uwagę na to , że strona uporczywie nie stawia się terminowo w siedzibie organu, a jako powód niestawiennictwa podaje konieczność opieki nad członkiem rodziny. Na potwierdzenie ciągłego charakteru zabiegów stosowanych przez stronę organ wskazał na sytuacje związane z wyznaczeniem jej pięciu terminów stawiennictwa w okresie od 1 września 2010r. do 1 marca 2011r. , na które strona się nie stawiła, a stawiała się dopiero w siódmym dniu od wyznaczonej daty stawiennictwa , usprawiedliwiając niestawiennictwo każdorazowo opieką nad matką w podeszłym wieku, niemniej jednak jej stan zdrowia niw wymagał wizyty lekarza.
P.M. odwołał się od decyzji pierwszo-instancyjnej , podnosząc zarzut naruszenia zasady należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które miały wpływ na ustalenie jego praw i obowiązków wobec toczącego się postępowania. Odwołujący wywodził , że treść art.33 ust. 3 i 4 ustawy o promocji zatrudnienia nie wymaga się usprawiedliwienia przyczyny nieobecności w dniu wyznaczonym, a jedynie powiadomienia o uzasadnionej przyczynie nieobecności, czemu zadość uczynił w oświadczeniu z dnia 8 04.2011r. , z którego wynika , że jego matka nie była chora i nie wymagała opieki lekarza, zaś sytuacja która spowodowała jego nieobecność w tym dniu była nagła, nie spowodowana przeze niego oraz, że konkretne przyczyny tej sytuacji są bardzo krępujące dla jego matki. Wskazał, że wyjaśniał te okoliczności pracownikowi PUP, ale ten kazał mu dostarczył stosowny druk (ZUS-ZLA). Na poparcie swoich twierdzeń strona przedłożyła oświadczenie złożone przez matkę A. M. na okoliczność przyczyny nieobecności w PUP w dniu 1 kwietnia 2011 r.
Wojewoda D. w motywach decyzji ostatecznej szczegółowo zrelacjonował stan faktyczny spraw, przywołując brzmienie przepisu art. 33 ust. 3
ustawy o promocji zatrudnienia, według którego bezrobotny ma obowiązek zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy. W przypadku bezrobotnego będącego dłużnikiem alimentacyjnym, w rozumieniu przepisów o pomocy osobom uprawnionym do alimentów, wyznaczony termin nie może być dłuższy niż 90 dni. Zgodnie zaś z przepisem art. 33 ust. 4 pkt 4 cytowanej ustawy starosta, z zastrzeżeniem art. 75 ust. 3, pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa; pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia niestawienia się w powiatowym urzędzie pracy odpowiednio na okres wskazany w pkt 3, w zależności od liczby niestawiennictw, tj. na okres: 120 dni w przypadku pierwszego niestawiennictwa, 180 dni w przypadku drugiego niestawiennictwa, 270 dni w przypadku trzeciego i każdego kolejnego niestawiennictwa. Natomiast według art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy bezrobotny, który w okresie nie dłuższym niż 10 dni, przebywa za granicą lub pozostaje w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, nie zostaje pozbawiony statusu bezrobotnego, jeżeli o zamierzonym pobycie lub pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia zawiadomił powiatowy urząd pracy. Zasiłek za ten okres nie przysługuje. Całkowity okres zgłoszonego pobytu za granicą oraz braku gotowości do pracy z innego powodu nie może przekroczyć łącznie 10 dni w okresie jednego roku kalendarzowego.
Dalej organ II instancji przytoczył przepis art. 80 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia, w myśl którego bezrobotni, z wyjątkiem odbywających leczenie w zamkniętych ośrodkach odwykowych, są obowiązani do przedstawiania zaświadczeń o niezdolności do pracy wskutek choroby lub opieki nad chorym członkiem rodziny na druku określonym w odrębnych przepisach. Nieprzedstawienie zaświadczenia w wymaganej formie skutkuje pozbawieniem statusu bezrobotnego z pierwszym dniem niezdolności do pracy. Organ wyjaśnił ,że ze statusem bezrobotnego wiążą się szczególne obowiązki, o których osoba zarejestrowana w urzędzie pracy zostaje pouczona, podpisując stosowne oświadczenie. Ponieważ uznanie za osobę bezrobotną uzależnione jest od warunku pozostawania bez pracy oraz od zdolności i gotowości do podjęcia zatrudnienia, ten ostatni warunek podlega okresowej weryfikacji przez organ. Przepis art. 33 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia stanowi podstawę nałożenia na bezrobotnego obowiązku zgłaszania się do właściwego powiatowego urzędu pracy w wyznaczonym przez urząd terminie (w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy), a nie w okresie do 7 dni od daty wyznaczonej.
Niestawiennictwo w wyznaczonym terminie i brak powiadomienia w okresie do 7 dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa w myśl art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy skutkuje pozbawieniem statusu bezrobotnego. Powyższy przepis nie określa w sposób szczegółowy o jakiego rodzaju przyczyny niestawiennictwa chodzi, zatem w każdym przypadku organ ocenia, czy podana przez bezrobotnego przyczyna niestawiennictwa może być uznana za usprawiedliwioną. Według organu uzasadnionymi przyczynami są okoliczności natury obiektywnej, niezależne od woli bezrobotnego, a więc przeszkody na które bezrobotny nie miał wpływu, na przykład brak możliwości dojazdu z powodu przerw w komunikacji, lub inne nagłe zdarzenia typu pożar, powódź, czy też nagła choroba. Konieczność sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny należy również uznać za uzasadnioną przyczynę niezgłoszenia, jeżeli zostanie udokumentowana w przewidziany prawem sposób, tj. odpowiednim zaświadczeniem wydanym na druku ZUS ZLA, a obowiązek ten wynika z przepisu art. 80 ust. 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy. Natomiast zajmowanie się osobą, co do której nie stwierdzono w sposób przewidziany prawem konieczności sprawowania opieki mieści się w kategorii sytuacji powodujących brak gotowości do podjęcia zatrudnienia.
Organ II instancji odwołał się do przepisu art. 75 ust. 3 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy bezrobotny , z którego wynika wyraźnie, że osoba, która pozostaje w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia nie zostaje pozbawiona statusu bezrobotnego tylko wówczas, kiedy o zamierzonym pozostawaniu w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia , powiadomi powiatowy urząd pracy i jeżeli wywiedzie, że okres pozostawania w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia nie jest dłuższy niż 10 dni.
Strona o zamiarze pozostawania w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia , związanej z chęcią towarzyszenia członkowi rodziny, który znalazł się w krępującej dla niego sytuacji, a którego stan ocenił jako niewymagający interwencji lekarskiej nie powiadomiła organu , choć mogła tego dokonać np. telefonicznie , informując w dniu zdarzenia o zaistniałej sytuacji, a następnie potwierdzając bezzwłocznie swoją gotowość do pracy i dowodząc, że pozostawanie w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia pracy miało charakter incydentalny obejmujący tylko jeden dzień oraz w terminie 7 dni od daty wyznaczonej potwierdzając i dowodząc nagłość zdarzenia poprzez przedstawienie dowodów, tj. np. potwierdzenia o interwencji pogotowia gazowego.
W ocenie organu odwoławczego gołosłowne oświadczenie strony, a następnie dołączony do odwołania dowód w postaci oświadczenia matki nie pozwalają uznać, że strona nie mogła zgłosić się do urzędu pracy w dniu 1.04.2011 r. z przyczyn od niej niezależnych i przez nią niezawinionych. Ponadto według organu z analizy całokształtu materiału dowodowego wynika , że pozostawanie strony w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia nie może być uznane za krótkookresowe. Strona nie może zatem zachować statusu osoby bezrobotnej, a jej wyjaśnienia nie mogą zostać uznane za uzasadniające niestawiennictwo.
Skarga na decyzję ostateczną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu oparta została na zarzutach i argumentacji wywiedzionej w odwołaniu. Dodatkowo skarżący podniósł, że ustawa o promocji zatrudnienia nie przewiduje telefonicznej formy poinformowania organu o przyczynach niestawiennictwa, wobec czego zgłosił się osobiście w ustawowym terminie. Ponadto stwierdził, że nie wie w jakim celu miały informować pogotowie gazowe o zaistniałym zdarzeniu.
W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko i uzasadnienie zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo wskazała, że skarżący korzystał w przeszłości z telefonicznej formy kontaktu z urzędem pracy.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zważył , co następuje :
W punkcie wyjścia rozważań nad zasadnością skargi wskazać należy , że ustawa z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (t. j. Dz. U. z 2008r. Nr 69, poz. 415 ze zm.), której przepisy stanowiły podstawę materialno-prawną wydanych w sprawie decyzji, nie zezwala organom administracji na pozbawianie w sposób dowolny statusu osoby bezrobotnej. Przepisy tego aktu prawnego mają charakter bezwzględnie obowiązujący i nie dają organom administracji ani sądowi administracyjnemu uprawnień do uznaniowego traktowania oraz rozstrzygania kwestii uprawnień do uzyskania statusu bezrobotnego . Z poczynionych przez organy obu instancji ustaleń , których skarżący skutecznie nie podważył , wynika, że nie stawił się on w dniu 1 kwietnia 2011 r. na wizytę w Powiatowym Urzędzie Pracy, celem potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy oraz otrzymania oferty zatrudnienia. O terminie spotkania skarżący został wcześniej poinformowany. W oświadczeniu z dnia 8 kwietnia 2011r. dotyczącym przyczyny niestawiennictwa skarżący podał, że " zaszły nieprzewidziane i nie spowodowane przez mnie okoliczności związane z opieką nad moją matką A. M. ( 89 lat) . Przyczyny te co do swej natury są bardzo krepujące dla mojej mamy i związane z otępieniem starczym , lecz nie wymagają wizyty lekarza." W ocenie organów obu instancji argumentacja strony podniesiona w cytowanym wyżej oświadczeniu nie pozwala na uznanie , jakoby stan zdrowia członka rodziny uniemożliwiał stronie jej stawiennictwa w wyznaczonym terminie .
Przedstawiony stan faktyczny stał się podstawą do podjęcia przez organ administracji decyzji, w oparciu o postanowienia art. 33 ust. 4 pkt 1, 3 i 4 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, wedle którego organ pozbawia statusu bezrobotnego, który nie stawił się w powiatowym urzędzie pracy w wyznaczonym terminie i nie powiadomił w okresie siedmiu dni o uzasadnionej przyczynie tego niestawiennictwa. Pozbawienie statusu bezrobotnego następuje od dnia niestawiennictwa na okres wskazany w pkt 3 , w zależności od liczby niestawiennictw.
Dokonując interpretacji przytoczonego przepisu należy pamiętać o obowiązku przeprowadzenia jej wykładni w związku z całym przepisem prawa i całością rozwiązań prawnych przyjętych w ustawie o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy . Nie jest bowiem dopuszczalna wykładnia przepisu w oderwaniu od kontekstu pozostałych rozwiązań przyjętych w tej ustawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w składzie orzekającym w niniejszej sprawie w pełni podziela stanowisko przyjęte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lutego 2009 r. I OSK 508/08 o prowadzeniu wykładni art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynkach pracy w związku z art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy, który zawiera definicję ustawową bezrobotnego. Według art. 2 ust. 1 pkt 2 tej ustawy bezrobotnym jest osoba zatrudniona i niewykonująca pracy zarobkowej, zdolna i gotowa do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej (z wyjątkiem osób niepełnosprawnych), zarejestrowana w urzędzie pracy, jeżeli odpowiada pozostałym warunkom wymienionym w ustawie. Status bezrobotnego jest zatem uzależniony od spełnienia dwóch przesłanek: - po pierwsze, pozostawania bez pracy, - po drugie, zdolności i gotowości do podjęcia zatrudnienia. Z zestawienia regulacji prawnej przyjętej w art. 2 ust. 1 pkt 2 z regulacją w art. 33 ust. 4 pkt 4 , pkt 9, pkt 10 i pkt 4 powołanej ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy należy wyprowadzić hipotetyczny stan faktyczny przyjęty w art. 33 ust. 4 pkt 4 tej ustawy . Ze stanu hipotetycznego należy wyłączyć niezdolność do pracy z powodu długotrwałej choroby prowadzącej do niezdolności do pracy lub stałej konieczności sprawowania opieki nad członkiem rodziny . Skoro podstawowym elementem definicji bezrobotnego jest gotowość do podjęcia zatrudnienia, to bezrobotny musi być pod tym względem w pełni dyspozycyjny. W celu weryfikacji tej dyspozycyjności nałożono na bezrobotnego obowiązek zgłoszenia się do właściwego urzędu pracy. Potwierdzenie gotowości do podjęcia pracy oraz uzyskanie informacji o możliwości zatrudnienia i szkolenia może, przy tym nastąpić nie w terminach dogodnych i ustalonych przez samego bezrobotnego, ale wyznaczonych przez organ zatrudnienia, co wprost wynika z art. 33 ust. 3 ustawy. Niedopełnienie tego obowiązku rodzi skutki przewidziane w art. 33 ust. 4 pkt 4 ustawy. Przepis ten określa w tym zakresie dwa warunki, które muszą być spełnione łącznie, tj. bezrobotny musi usprawiedliwić niestawiennictwo w wyznaczonym przez urząd pracy terminie przez wskazanie uzasadnionej przyczyny i takie usprawiedliwienie winno nastąpić w ciągu 7 dni od wyznaczonego terminu zgłoszenia się w urzędzie pracy. Ignorowanie tych dyscyplinujących wymogów naraża bezrobotnego obligatoryjne sankcje. Brzmienie powołanego przepisu jest bowiem kategoryczne i nie nasuwa wątpliwości, że w przypadku niespełnienia przewidzianych w nim przesłanek organ ma obowiązek podjąć decyzję o pozbawieniu statusu bezrobotnego. Przepis art. 33 ust.4 pkt 4 omawianej ustawy nie odwołuje się do jakichkolwiek wyjaśnień co do przyczyny absencji w urzędzie pracy. Możliwość usprawiedliwienia niestawiennictwa, ustawodawca jednoznacznie łączy bowiem z obowiązkiem wykazania usprawiedliwionej przyczyny nie zgłoszenia się do organu zatrudnienia. Natomiast zwrot "usprawiedliwiona przyczyna" jest pojęciem niedookreślonym, którego ostateczną treść musi ustalić organ stosujący prawo w oparciu o konkretny stan faktyczny danej sprawy. Należy jednak mieć na uwadze, że w orzecznictwie sądowo-administracyjnym od dawna przyjmuje się, że uzasadnione przyczyny to okoliczności natury obiektywnej, niezależne od woli bezrobotnego, a więc przeszkody, na które bezrobotny nie miał wpływu, na przykład nagła choroba, brak możliwości dojazdu z powodu przerw w komunikacji lub inne nagłe zdarzenie typu pożar, powódź. Za uzasadnione przyczyny nie uznaje się natomiast okoliczności powstałych tylko na skutek lekkomyślności czy niedbalstwa zainteresowanego (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 25 lutego 2009 r. I OSK 508/08). A zatem do stanu hipotetycznego zapisanego w przepisie art. 33 pkt 4 powołanej ustawy o promocji zatrudnienia zaliczyć należy zdarzenia nagłe, których bezrobotny nie mógł przewidzieć. Oczywistym jest, że jednym z powodów niestawiennictwa w wyznaczonym terminie w powiatowym urzędzie pracy może być konieczność zapewnienia opieki nad chorym członkiem rodziny, oznaczająca w istocie brak gotowości do podjęcia zatrudnienia i niezdolność do pracy. W takim przypadku zwrócić należy jednak uwagę na obowiązek przedstawienia stosownego zaświadczenia , o którym mowa w art. 80 ust. 2 ustawy, stanowi odrębną podstawę do pozbawienia statusu osoby bezrobotnej (art. 33 ust. 4 pkt 10), od tej na którą powołały się organy orzekające .
Na gruncie rozpoznawanej sprawy zasadnym jest zwrócenie uwagi także na inne kwestie. Nie ulega wątpliwości, że obowiązek udokumentowania przez bezrobotnego konieczności osobistego sprawowania opieki nad członkiem rodziny, o którym stanowi § 7 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 18 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowego trybu przyznawania zasiłku dla bezrobotnych, stypendium i dodatku aktywizacyjnego - Dz. U. Nr 136, poz. 1118), miał na celu zapobieżenie nadużyciom ze strony bezrobotnych, którzy wskazując na brak gotowości do podjęcia pracy powoływaliby się na okresową chorobę, bez poświadczenia tego faktu odpowiednim zaświadczeniem lekarskim. Zatem rolą takiego zaświadczenia jest potwierdzenie przez lekarza stanu zdrowia bezrobotnego w aspekcie jego zdolności do pracy. Tożsamo sprawa się ma z bezrobotnym niezdolnym do pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny. Strona wyjaśniając przyczynę niestawiennictwa w wyznaczonym terminie w powiatowym urzędzie pracy podała, że w tym okresie musiała sprawować opiekę nad matką, z przyczyn związanych nie tylko z jej stanem i wiekiem, ale również nagłych, zewnętrznych, na dowód czego przedłożył jedynie oświadczenie matki .
Z punktu widzenia przepisu art. 33 pkt 4 powołanej ustawy o promocji zatrudnienia należy zwrócić uwagę na kluczową kwestię , a mianowicie, na kim ciąży obowiązek przedstawienia uzasadnionej przyczyny nie stawienia się w siedzibie organu zatrudnienia. Analiza przedmiotowego przepisu wydaje się być jednoznaczna, otóż do organu administracji należy wyznaczenie terminu stawienia się w jego siedzibie oraz dopilnowanie realizacji tego obowiązku, natomiast na bezrobotnym ciąży obowiązek stawiennictwa w siedzibie organu zatrudnienia, a w przypadku niemożności wypełnienia tego obowiązku jest on zobowiązany do wskazania w zawitym terminie uzasadnionej przyczyny tego niestawiennictwa. Zatem to na bezrobotnym ciąży obowiązek udokumentowania faktu niemożności stawienia się w organie zatrudnienia, natomiast organ ten jedynie w oparciu o przedłożone przez stronę wyjaśnienia i dokumenty uznaje bądź nie uznaje przedłożone wyjaśnienia za wystarczające. W tym miejscu przyjdzie zauważyć, że organ administracji nie działa tu w ramach uznania administracyjnego, lecz organ ten podejmuje rozstrzygnięcie po uprzednim dokonaniu wykładni pojęcia niedookreślonego, jakim jest "uzasadniona przyczyna niestawiennictwa". W przypadku tego pojęcia organ administracji dokonuje oceny przedłożonych wyjaśnień przez bezrobotnego i następnie podejmie stosowne rozstrzygnięcie, mocą którego pozbawia bezrobotnego statusu bezrobotnego względnie tego nie czyni i uznaje jego wyjaśnienia za wypełniające wykorzystywaną normę prawną. Nadto należy zwrócić uwagę na fakt, że omawiany przepis pełni szczególną funkcję, otóż o ile posiadanie statusu bezrobotnego jest prawem, to z prawem tym wiążą się określone obowiązki, a jednym z nich jest niezbędność stawiennictwa w organie zatrudnienia w wyznaczonych terminach. Naruszenie tego obowiązku wiąże się z określonymi konsekwencjami, polegającymi na pozbawieniu danej osoby statusu bezrobotnego. Wskazane konsekwencje mogą nie być zastosowane, gdy dana osoba wykaże, że niestawiennictwo posiadało swoje uzasadnienie, zatem bezrobotny musi doprowadzić do sytuacji niestosowania przewidzianej normy prawnej. W rozpatrywanej sprawie organ administracji nie przyznał mocy dowodowej oświadczeniom skarżącego i jego członka rodziny , jakoby powodem niedotrzymania przez niego terminu do stawienia się w siedzibie organu zatrudnienia była konieczność zaopiekowania się matką , która – według jej twierdzeń - spowodowała nagromadzenie gazu w mieszkaniu i nie mogła tam przebywać. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji organ odwoławczy podniósł, że samo gołosłowne oświadczenie strony , a następnie dołączony do odwołania dowód w postaci oświadczenia matki nie pozwalają uznać, że strona nie mogą zgłosić się do urzędu pracy w dniu 1 kwietnia 2011r. z przyczyn od niej niezależnych i przez nią niezawinionych. Zgodnie z tym, o czym była już mowa wyżej , to na bezrobotnym ciąży obowiązek udokumentowania uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa, natomiast organ zatrudnienia dokonuje oceny przedłożonego przez bezrobotnego wyjaśnienia i podejmuje stosowne rozstrzygnięcie.
W realiach badanej sprawy ma rację organ odwoławczy, kiedy wywodzi , że oświadczenie bezrobotnego nie może być wystarczającą podstawą do udokumentowania uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa. Obok jego oświadczenia muszą znajdować się jeszcze dodatkowe dowody, które uwiarygodnią jego twierdzenia. Wynika to z istoty wskazanej regulacji, zatem skarżący zobowiązany był do wykazania, że niestawiennictwo w wyznaczonym terminie w siedzibie organu było uzasadnione, a złożone przez niego oświadczenie jest niewystarczającym dowodem występowania uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa. W tym miejscu przyjdzie wyraźnie zaznaczyć, że organ administracji nie neguje prawdziwości twierdzeń skarżącego, jednakże akcentuje jedynie to, że twierdzenia jego nie znajdują potwierdzenia w żadnych innych dowodach. W przypadku, jaki miał miejsce w niniejszej sprawie należało telefonicznie lub w inny sposób zawiadomić w dniu zdarzenia o zaistniałej sytuacji i w terminie 7 dni przedstawić dowody potwierdzające incydentalność sytuacji , które stanowiłby wystarczający dowód uzupełniający oświadczenie złożone przez skarżącego i jego matkę. Zważywszy ,że analiza całokształtu materiału dowodowego wskazuje na to, że pozostawania strony w sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia nie może być uznane za krótkotrwałe , na co trafnie zwrócił uwagę w zaskarżonej decyzji organ odwoławczy, albowiem w okresie ostatnich sześciu miesięcy poprzedzających datę stawiennictwa w dniu 1 kwietnia 2011r. tj. począwszy od 27 września 2011r. do 18 marca 2011r. skarżący również nie stawiał się w urzędzie pracy w wyznaczonych dniach , lecz stawiał się w siódmym dniu , usprawiedliwiając każdorazowo przyczynę niestawiennictwa opieką nad matką. W tej sytuacji domaganie się przez organy zatrudnienia przedłożenia stosownego zaświadczenia lekarskiego nie można uznać za nieuprawnione i nie posiadające umocowania normatywnego. Oznacza to zarazem, że skarżący nie przedkładając żadnego innego dowodu potwierdzającego treść złożonego przez niego oświadczenia nie uzasadnił przyczyny swojego niestawiennictwa w organie zatrudnienia w wyznaczonym terminie. A zatem organ trafnie ocenił, że zaistniały podstawy do pozbawienia skarżącego statusu osoby bezrobotnej albowiem w wyznaczonym terminie strona nie zgłosiła się do urzędu, a podane usprawiedliwienia , nie usprawiedliwiają w sposób wiarygodny niemożności jego stawiennictwa w dniu 1 kwietnia 2011 r.
W świetle przedstawionych rozważań główny zarzut skarżącego sprowadzający się do wydania zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa nie może odnieść zamierzonego skutku prawnego , ponieważ organ administracji takiego naruszenia nie dopuścił się, a jedynie wskazał skarżącemu możliwość udokumentowania przyczyny niestawiennictwa w wyznaczonym terminie. Stwierdzenie powyższego obligowało Wojewódzki Sad Administracyjny do oddalenia skargi na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło