IV SA/Wr 604/08

WyrokWSA we Wrocławiu2009-06-17

Skład orzekający: Jolanta Sikorska, Małgorzata Masternak-Kubiak, Mirosława Rozbicka-Ostrowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja stwierdzająca nieważność aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego, wydana z powodu braku wymaganych kwalifikacji w dniu wejścia w życie przepisów nowelizujących Kartę Nauczyciela, została wydana z rażącym naruszeniem prawa?
Ratio decidendi
Decyzja stwierdzająca nieważność aktu nadania stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego została wydana prawidłowo, ponieważ nauczycielka w dniu wejścia w życie przepisów nowelizujących Kartę Nauczyciela (6 kwietnia 2000 r.) nie posiadała wymaganych kwalifikacji do nauczania języka polskiego, co stanowiło rażące naruszenie prawa. Brak kwalifikacji w tym kluczowym dniu uniemożliwił nabycie stopnia nauczyciela kontraktowego z mocy prawa, niezależnie od późniejszego uzupełnienia wykształcenia czy otrzymywanego wynagrodzenia.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi J. J. na decyzję Dolnośląskiego Kuratora Oświaty, która utrzymała w mocy decyzję Burmistrza B. stwierdzającą nieważność aktu nadania J. J. stopnia nauczyciela kontraktowego z 2006 r. Organy administracji uznały, że akt nadania był wadliwy, ponieważ J. J. w dniu 6 kwietnia 2000 r., tj. w dniu wejścia w życie nowelizacji Karty Nauczyciela, nie posiadała wymaganych kwalifikacji do nauczania języka polskiego, mimo zatrudnienia na tym stanowisku. Skarżąca kwestionowała te ustalenia, podnosząc m.in. kwestie swojego dorobku zawodowego, otrzymywanego wynagrodzenia oraz błędów proceduralnych organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

akt IV SA/Wr 604/08 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 17 czerwca 2009 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Jolanta Sikorska Sędzia WSA Małgorzata Masternak-Kubiak Sędzia NSA Mirosława Rozbicka-Ostrowska (spraw.) Protokolant Aleksandra Markiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 17 czerwca 2009 r. sprawy ze skargi J. J. na decyzję Dolnośląskiego Kuratora Oświaty we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie nadania stopnia awansu nauczyciela kontraktowego oddala skargę. Przedmiotem skargi wniesionej przez J. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu jest decyzja D. Kuratora Oświaty z dnia 9 października 2008 r. Nr [...] wydana na podstawie art. 9b ust. 7 pkt I ustawy z dnia 26 stycznia 1982r. Karta Nauczyciela (t.j. z 2006 r. nr 97, poz. 674 ze zm.)(zwanej dalej Kartą Nauczyciela) oraz art. 156 §1 pkt 2 kodeksu postępowania administracyjnego, w związku z art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 19, poz. 239 ze zm.) (zwaną dalej ustawą o zmianie Karty Nauczyciela), a także rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. nr 98, poz. 433), utrzymująca w mocy decyzję Burmistrza B. z dnia 6 sierpnia 2008 r. Nr stwierdzającą nieważność aktu nadania J. J. stopnia nauczyciela kontraktowego z dnia 28 sierpnia 2006 r. , Nr 3/SP 5/2006 wydanego przez dyrektora Szkoły Podstawowej Nr [...] w B. W uzasadnieniu decyzji pierwszo-instancyjnej z dnia 6 sierpnia 2008r. stwierdzono, że akt nadania stopnia nauczyciela kontraktowego dla J. J. wydany został z rażącym naruszeniem prawa. W sprawie zastosowano przepis art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 roku o zmianie ustawy o zmianie Karty Nauczyciela, mimo że w dniu wejścia w życie tej ustawy strona nie posiadała wymaganych prawem kwalifikacji. Zdaniem organu prowadzącego szkołę stwierdzenie posiadania wymaganych kwalifikacji powinno było nastąpić na podstawie § 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia, obowiązującego od dnia 13 listopada 1991r. Według organu pierwszej instancji rażące naruszenie prawa polega na tym, że zaistniała sprzeczność ustaleń Dyrektora z jasno sformułowanym przepisem prawa, dotyczącym określenia posiadania kwalifikacji. Świadectwo pracy strony wskazuje na zatrudnienie jej w charakterze nauczyciela języka polskiego od 1 września 1989 r. do 31 sierpnia 2000 r., podczas gdy strona w tym okresie legitymowała się jedynie ukończeniem Policealnego Studium Zawodowego na podbudowie Liceum Ogólnokształcącego w zawodzie bibliotekarz. Jako rażące naruszenie prawa ocenił także powołanie się Dyrektora Szkoły na art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 roku o zmianie ustawy Karta Nauczyciela, bowiem przepis ten dotyczy nauczycieli zatrudnionych w dniu wejścia w życie ustawy na podstawie mianowania, a nie na podstawie umowy o pracę. Zdaniem organu prowadzącego szkołę przedstawione przez stronę dokumenty, a to: zaświadczenie Uniwersytetu W. z dnia 27 czerwca 2006 r. stwierdzające ukończenie Studium Przygotowania Pedagogicznego oraz kopia dyplomu potwierdzającego ukończenia Uniwersytetu W. na Wydziale Filologicznym, na kierunku filologia polska z dnia 1 czerwca 2006 roku, nie mogą mieć znaczenia w sprawie, ponieważ dokumenty te wydano w 2006 r., zatem sześć lat po wydaniu uchylonej decyzji, wobec czego nie mogą one stanowić podstawy do zmiany stanowiska, bowiem wymagane przepisami prawa kwalifikacje do nauczania w szkole, a więc wyższe wykształcenie i przygotowanie pedagogiczne, nauczyciel nabywa dopiero z chwilą zakończenia okresu kształcenia, obrony pracy, otrzymania tytułu licencjata lub magistra. Również powoływanie się przez stronę na opinię prawną z dnia 5 lutego 2008 roku w sprawie stopnia awansu zawodowego J. J. nie może stanowić przesłanki materialno-prawnej warunkującej utrzymanie w mocy decyzji Dyrektora Szkoły Podstawowej nr {...} w B. Wskazywany bowiem w niej przepis art. 9 a ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela nie obowiązywał w roku 2000. Dodatkowo organ I instancji przywołał pogląd zaprezentowany w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 kwietnia 2008r. sygn. akt II SA/Wa 100/08, w którym stwierdzono, że wyłącznie nauczyciele posiadający w dniu wejścia w życie nowelizacji Karty Nauczyciela z dnia 18 lutego 2000 roku o zmianie ustawy Karta Nauczyciela [...] kwalifikacje określone w rozporządzeniu Ministra Edukacji Narodowej z 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (tj.: Dz. U. Nr 98, poz. 433 ze zmianami), uzyskują stopień awansu zawodowego. W odwołaniu od decyzji pierwszej instancji strona szczegółowo opisała przebieg swojego zatrudnienia w oświacie, podnosząc, że jej kwalifikacje zostały uznane przez Inspektora Oświaty i Wychowania w B. na podstawie Dyplomu Studium Bibliotekarskiego. Odwołująca wywodziła , że w okresie zatrudnienia corocznie sprawowała funkcję wychowawcy klasy, przez dziesięć lat uczyła języka polskiego, natomiast przez jedenaście lat była wychowawcą. Wskazała, że w ramach studiów na Uniwersytecie W. ponownie ukończyła blok pedagogiczny. Podniosła, że dniu wejścia w życie ustawy o zmianie Karty Nauczyciela – tj. 6 kwietnia 2000 - była zatrudniona na stanowisku nauczyciela języka polskiego, legitymowała się ukończonym studium zawodowym o specjalności bibliotekarz i była w trakcie studiów polonistycznych na Uniwersytecie W. Strona przyznała, że wprawdzie w trybie art.7 ust. 3 przytoczonej wyżej ustawy brak jest w istocie podstaw do nadania jej stopnia nauczyciela kontraktowego , lecz organ pierwszej instancji nie odniósł się do kwestii związanej z faktem, że w okresie pracy w Gimnazjum nr 1 była traktowana jako nauczyciel kontraktowy. Świadczą o tym zawierane z nią trzy umowy o pracę, w których wynagrodzenie było ustalane jak dla nauczyciela kontraktowego zgodnie z tabelą zaszeregowań stanowiących załącznik do rozporządzenia! MEN z dnia 11.05.2000r. dla nauczyciela kontraktowego. W jej ocenie Dyrektor Gimnazjum nr [...] uznał jej dorobek zawodowy i zatrudnił ją jako nauczyciela kontraktowego. Ponadto odwołująca podniosła, że decyzja o nadaniu nauczycielowi stopnia nauczyciela kontraktowego na podstawie art.9a ust.3 Karty Nauczyciela ma charakter deklaratoryjny i nabycie stopnia awansu, także w tym trybie, następuje z mocy prawa. Strona zakwestionowała również nieuznanie przez organ prowadzący faktu posiadania przez nią przygotowania pedagogicznego przed rokiem 2006 na podstawie wpisów do indeksów, tym bardziej, że takie kwalifikacje uznali wcześniej: Inspektor Oświaty i Wychowania w B. oraz dyrektorzy szkół, w których byłam zatrudniona. W jej ocenie dostatecznym potwierdzeniem było samo zatrudnienie oraz zawierane umów o pracę. Zaświadczenie o ukończeniu Studium Przygotowania Pedagogicznego zostało co prawda wydane w 2006 roku, ale tylko dlatego, że dopiero wtedy obroniła pracę magisterską. Jednak stwierdza stan istniejący już od 1994 roku, o czym informują odpowiednie wpisy w indeksie. W motywach decyzji ostatecznej D. Kurator Oświaty wskazał, że odwołująca zatrudniona była w dniu 6 kwietnia 2000 r. w Szkole Podstawowej nr [...] w B. na stanowisku nauczyciela języka polskiego. Legitymowała się w tym dniu dyplomem ukończenia policealnego studium zawodowego o specjalności: bibliotekarz, natomiast dyplom ukończenia studiów wyższych magisterskich na kierunku filologia polska na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu W. uzyskała dopiero w dniu 1 czerwca 2006 r. Nauczycielka posiada również zaświadczenie o ukończeniu Studium Przygotowania Pedagogicznego na Uniwersytecie W. z dnia 27 czerwca 2006 r. Organ odwoławczy przywołał brzmienie przepisu art. 9 ust. 1 pkt 1 ustawy Karta Nauczyciela, zgodnie z którym stanowisko nauczyciela może zajmować osoba, która posiada wykształcenie wyższe z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym lub ukończyła zakład kształcenia nauczycieli i podejmuje pracę na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje. Kwestie kwalifikacji nauczycieli, w dniu 6 kwietnia 2000 r. regulowało szczegółowo rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. nr 98 poz. 433 ze zm.), którego § 3 w związku z § 2 ust. 1 szczegółowo określał zakres kwalifikacji do nauczania w szkołach podstawowych, poprzez wyliczenie dyplomów pozwalających na uznanie ich nabycia. Zdaniem organu odwoławczego ukończenie Policealnego Studium Zawodowego o specjalności bibliotekarz nie spełniało wymogów wskazanych przepisów, zatem strona nie spełniała w dniu 6 kwietnia 2000 r. kwalifikacji wymaganych na stanowisku nauczyciela języka polskiego. W związku z powyższym nie mógł mieć zastosowania przepis art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw, z którego wynika, że nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy tj. 6 kwietnia 2000 r. na podstawie umowy o pracę, którzy w tym dniu posiadali wymagane kwalifikacje uzyskali z tym dniem stopień nauczyciela kontraktowego. Niezależnie od tego organ II instancji zauważył ,że w zakwestionowanym akcie nadania Dyrektor Szkoły Podstawowej nr {...} w B. przywołał w podstawie prawnej swojej decyzji przepis art. 7 ust, 1 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. o zmianie ustawy - Karta Nauczyciela oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. nr 19, poz. 239 ze zm.). Na podstawie powołanego artykułu nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy tj. 6 kwietnia 2000 r. na podstawie mianowania uzyskali z tym dniem stopień nauczyciela mianowanego. Niemniej jednak po analizie aktu nadania stopnia nauczyciela kontraktowego J. J. wraz z uzasadnieniem, można przyjąć, że powołanie tego przepisu to wynik błędu pisarskiego i w rzeczywistości podstawą wydania decyzji była przytoczony wyżej art. 7 ust. 3 ustawy. Jednakże w ocenie organu z uwagi na brak kwalifikacji strony również ten przepis nie mógł mieć zastosowania w sprawie. Osoby zatrudnione na podstawie umowy o pracę w dniu 6 kwietnia 2000 r., nie posiadające w tym dniu wymaganych kwalifikacji uzyskały z mocy prawa stopień nauczyciela stażysty - zgodnie z art. 7 ust. 6 ustawy z dnia 18 lutego 2000 r. i ten właśnie przepis miał zastosowanie w tej sprawie. Odnosząc się do przedstawionej przez odwołującą opinii prawnej organ odwoławczy wskazał, że strona posiadała, uzyskany w dniu 6 kwietnia 2000 r. z mocy prawa, stopień nauczyciela stażysty. Uzyskanie przez nią kolejnego stopnia awansu mogło wobec tego nastąpić jedynie w trybie określonym w art. 9 b Karty Nauczyciela. Konkludując organ stwierdził, że doszło do rażącego naruszenia prawa ze względu na zastosowanie przez dyrektora szkoły niewłaściwego przepisu do istniejącego stanu faktycznego, mimo jednoznacznego i nie budzącego wątpliwości brzmienia przepisów. W skardze na decyzję ostateczną J. J. wniosła o uchylenie obu decyzji wydanych w sprawie , podnosząc zarzut naruszenia art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Skarżąca zgodziła się z tym , że wydany akt nadania stopnia nauczyciela kontraktowego z dnia 28 sierpnia 2006 r. przez dyrektora Szkoły Podstawowej nr [...] w B. był wadliwy. W szkole tej była zatrudniona od dnia 01.09.1989 r. do 31.08.2000 r., w okresie wejścia w życie nowego systemu awansu zawodowego nauczycieli wprowadzonego ustawą z dnia 18.02.2000 r. na stanowisku nauczyciela świetlicy, a następnie nauczyciela języka polskiego, do czego nie posiadała wymaganych kwalifikacji. Wywodziła ,że Dyrektor Gimnazjum Nr [...] w B. zatrudniając ją od dnia 1 września 2000 r. mógł zatrudnić ją na czas określony w celu odbycia stażu na stopień nauczyciel kontraktowego lub zatrudnić ją jako nauczyciela kontraktowego bez odbywania stażu na podstawie art. 9 a ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela. Podniosła, że w żadnej z zawartych umów o pracę na łączny okres od 1 września 2000 r. do 31 sierpnia 2005 r. nie było jakiejkolwiek wzmianki , że była zatrudniona jako nauczyciel stażysta, natomiast w każdej z nich ustalona została dla niej stawka wynagrodzenia obowiązująca dla nauczyciela kontraktowego, do czego nie odniósł się organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Skarżąca zakwestionowała stanowisko organu, że w dniu podjęcia zatrudnienia posiadała stopień awansu zawodowego nauczyciela stażysty oraz zarzuciła, że organ odwoławczy nie ustalił, jaki był jej stopień awansu w pięcioletnim okresie pracy w Gimnazjum Nr [...] w B., co ma znaczenie dla sprawy, z uwagi na fakt, że nie mogła przez ten okres być nauczycielem stażystą. Zgodnie bowiem z art. 10 ust. 2 ustawy Karta Nauczyciela z nauczycielem stażystą zawiera się umowę o pracę na jeden rok szkolny w celu odbycia stażu na stopień nauczyciela kontraktowego. Jedynie w niektórych sytuacjach z nauczycielem, który nie uzyska stopnia nauczyciela kontraktowego w ciągu pierwszego roku pracy można zawrzeć umowę o pracę na kolejny rok szkolny w razie ustalenia dodatkowego stażu. Zdaniem skarżącej w świetle tego przepisu nie mogła być już zawarta z nią umowa o pracę na trzeci rok szkolny, nawet na czas określony. Zatem w sytuacji, jeżeli decyzji wydana została na niewłaściwej podstawie prawnej, a istniała prawidłowa podstawa prawna w art. 10 ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela, niedozwolone było stwierdzenia nieważności aktu nadania na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. W odpowiedzi na skargę strona przeciwna wniosła o oddalenie skargi , podtrzymując stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniosła , że wysokość otrzymywanego przez skarżącą wynagrodzenia nie może przesądzać o zgodności z prawem aktu nadania stopnia awansu zawodowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana je jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 § 2 ). Zakres rozpoznania niniejszej sprawy determinuje również i ta okoliczność , że decyzje obu organów wydane zostały po uruchomieniu nadzwyczajnego trybu postępowania, jakim jest postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności. A zatem w pierwszej kolejności odnieść się należy do kwestii podstaw stwierdzenia nieważności decyzji. Wypada w tym miejscu jedynie przypomnieć, że postępowanie o stwierdzenie nieważności decyzji prowadzone jest w trybie nadzoru i organ administracyjny ma obowiązek rozpatrzyć sprawę w granicach zakreślonych przepisem art. 156 §1 k.p.a. Postępowanie to nie może jednak przeradzać się w postępowanie o charakterze merytorycznym, lecz jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym, którego istota sprowadza się do ustalenia czy dana decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w powołanym przepisie. Przy czym enumeratywne wymienienie w omawianym przepisie wad, nie tylko stanowi katalog przesłanek, warunkujących stwierdzenie nieważności, ale także tym samym zakreśla ramy powierzonej sądowi administracyjnemu kontroli legalności decyzji wydanych w tym nadzwyczajnym postępowaniu. Przed przejściem do konkretnych rozważań związanych z oceną postępowania organów administracji w niniejszej sprawie wskazać należy, że stwierdzenie nieważności decyzji na podstawie przesłanki rażącego naruszenia prawa zawartej w przepisie art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego wymaga wykazania przez organ, że treść decyzji pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa oraz, że charakter tego naruszenia powoduje, że decyzja nie może być akceptowana jako akt wydany przez organ praworządnego państwa. Będąca przedmiotem osądu decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Burmistrza B. wydane zostały na skutek wszczęcia z urzędu postępowania o stwierdzenie nieważności decyzji ostatecznej z dnia 28 sierpnia 2006 r. Nr [...] aktu nadania J. J. stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego. Zdaniem obu organów orzekających w sprawie decyzja będąca przedmiotem postępowania o stwierdzenie nieważności rażąco narusza prawo, albowiem wydana została niezgodnie z art. 7 ust. 3 ustawy o zmianie ustawy Karta Nauczyciela. Z treści regulacji art. 7 ust. 3 ustawy o zmianie ustawy Karta Nauczyciela wynika, że uzyskanie na jego mocy stopnia nauczyciela kontraktowego uwarunkowane było spełnieniem następujących przesłanek, a mianowicie zatrudnieniem w dniu wejścia w życie ustawy - w dniu 6 kwietnia 2000r. - na podstawie umowy o pracę oraz posiadaniem w tym dniu wymaganych kwalifikacji. W tym zakresie jako niesporny przedstawia się fakt zatrudnienia skarżącej w szkole, zatem pozostaje do wyjaśnienia kwestia spełnienia przez nią wymagań kwalifikacyjnych, o których mowa we wskazanym przepisie. Przechodząc do oceny posiadania kwalifikacji do zajmowania stanowiska nauczyciela należy wyjaśnić, że w związku z uzyskaniem przez nią stopnia nauczyciela kontraktowego na mocy art. 7 ust. 3 ustawy zmieniającej Kartę Nauczyciela z dnia 18 lutego 2000r., podstawę tej oceny - zgodnie z brzmieniem powołanego przepisu - stanowi dzień 6 kwietnia 2000r. dzień wejścia w życie tej ustawy, a nie dzień wydania decyzji deklaratoryjnej, stwierdzającej, że w dniu wskazanym w wymienionej ustawie zaistniał fakt prawotwórczy . Ma to istotne znaczenie z uwagi na to, że zakwestionowany akt nadania stopnia nauczyciela kontraktowego wydany został w dniu 28 sierpnia 2006 r., jednakże stwierdzał nabycie stopnia nauczyciela kontraktowego z dniem 6 kwietnia 2000 r. W związku z tym bez znaczenia dla oceny zakwestionowanego aktu nadania pozostaje okoliczności ,że w dacie jego wydania nauczycielka posiadała już wymagane wykształcenie wyższe, skoro skutki prawne wynikające z tegoż aktu odnosiły się do daty 6 kwietnia 2000r. Z kolei kwestie kwalifikacji nauczycieli, w dniu 6 kwietnia 2000 r. regulowało szczegółowo rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 października 1991 r. w sprawie szczegółowych kwalifikacji wymaganych od nauczycieli oraz określenia szkół i wypadków, w których można zatrudnić nauczycieli niemających wyższego wykształcenia (Dz. U. nr 98 poz. 433 ze zm.). Na podstawie § 3 w zw. z § 2 ust. 1 powołanego rozporządzenia kwalifikacje do nauczania w szkołach podstawowych posiadała osoba legitymująca się: dyplomem ukończenia studiów magisterskich na kierunku zgodnym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym; dyplomem ukończenia studiów magisterskich na kierunku innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć, która ponadto ukończyła studia' doktoranckie, podyplomowe, uzupełniające lub inne prowadzone przez szkołę wyższą z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym; dyplomem ukończenia studiów zawodowych na kierunku zgodnym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym; dyplomem ukończenia studiów zawodowych na kierunku innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć, która ponadto ukończyła studia podyplomowe, uzupełniające lub inne prowadzone przez szkołę wyższą z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć i przygotowaniem pedagogicznym; dyplomem ukończenia kolegium nauczycielskiego na kierunku zgodnym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć; dyplomem ukończenia kolegium nauczycielskiego na kierunku innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć, która ponadto ukończyła kurs z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć; dyplomem ukończenia studium nauczycielskiego na kierunku zgodnym z nauczanym przedmiotem lub rodzajem prowadzonych zajęć; dyplomem ukończenia studium nauczycielskiego na kierunku innym niż nauczany przedmiot lub rodzaj prowadzonych zajęć, która ponadto ukończyła kurs z zakresu nauczanego przedmiotu lub rodzaju prowadzonych zajęć Natomiast zgodnie z art. 9 ust. 1 pkt 1 Karty Nauczyciela na stanowisku nauczyciela mogła być zatrudniona osoba, która posiadała wykształcenie wyższe z odpowiednim przygotowaniem pedagogicznym lub ukończyła zakład kształcenia nauczycieli i podejmuje prace na stanowisku, do którego są to wystarczające kwalifikacje. Warunkiem zaś nadania nauczycielowi stopnia awansu zawodowego - nauczyciela kontraktowego jest spełnienie wymagań z powołanego wyżej przepisu co do kwalifikacji z zastrzeżeniem jego ust. 2 i 3, odbycie stażu zakończonego pozytywną oceną dorobku zawodowego oraz uzyskanie akceptacji komisji kwalifikacyjnej (art. 9 lit.b ust 1 Karty Nauczyciela). Pozostaje poza sporem w badanej sprawie ,że skarżąca w dniu 6 kwietnia 2000 r. legitymowała się dyplomem ukończenie Policealnego Studium Zawodowego o specjalności bibliotekarz. W tym zakresie nie ulega wątpliwości, że uzyskanie przez skarżącą wskazanego dyplomu nie spełniało wymogów powołanego wyżej przepisu rozporządzenia. Wobec tego ma rację organ administracji , kiedy wywodzi ,że w dniu wejścia w życie ustawy o zmianie ustawy Karta Nauczyciela skarżąca nie posiadała kwalifikacji wymaganych na stanowisku nauczyciela języka polskiego. W związku z powyższym zasadnie wskazują organy obu instancji, że nie było podstaw do zastosowania przez Dyrektora Szkoły przepisu art. 7 ust. 3 tej ustawy, zgodnie z którym nauczyciele zatrudnieni w dniu wejścia w życie ustawy tj. 6 kwietnia 2000 r. na podstawie umowy o pracę, którzy w tym dniu posiadali wymagane kwalifikacje uzyskali z tym dniem stopień nauczyciela kontraktowego. Niezależnie od tego zgodzić się należy z organami obu instancji, że akt nadania stopnia nauczyciela kontraktowego obarczony jest również nieistotną usuwalną wadą o charakterze oczywistej omyłki, jaką niewątpliwie jest powołanie w podstawie prawnej przepisu art. 7 ust. 1 ustawy o zmianie ustawy Karta Nauczyciela, zamiast przepisu art. 7 ust. 3 tej ustawy, w którym to przepisie znajdują się uregulowania dotyczące nabycia z mocy prawa stopnia nauczyciela kontraktowego. Natomiast odnosząc się do argumentacji skarżącej dotyczącej uznania jej kwalifikacji przez jej kolejnych pracodawców, na podstawie wpisów w indeksie, świadczących o zaliczeniu przez nią określonych przedmiotów, jak również argumentów związanych z otrzymywanym wynagrodzeniem – de facto odpowiadającym wynagrodzeniu nauczyciela kontraktowego – wskazać należy ,że powołane wyżej przepisy regulujące kwestię nabycia z mocy prawa stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego, jak również procedurę nadania tego stopnia, są przepisami bezwzględnie obowiązującymi, które obligują organ do wydania decyzji o charakterze związanym, nie pozwalającym na jakąkolwiek uznaniowość w tym zakresie. Z drugiej strony, - o czym była już mowa w części wstępnej rozważań - zaskarżona decyzja wydana została po przeprowadzeniu nadzwyczajnego trybu postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności – regulowanego w sposób ścisły w Kodeksie postępowania administracyjnego – co determinowało sposób działania organów w rozpatrywanej sprawie. Z tego też względu nie może odnieść oczekiwanego skutku argumentacja skarżącej zmierzająca do podważania działania organów w trybie nadzwyczajnym z powodu ewentualnego zaistnienia innych podstaw prawnych do nabycia przez nią któregoś ze stopni awansu zawodowego wymienionych w ustawie, w tym wskazanego przez skarżącą przepisu art. 10 ust. 3 ustawy Karta Nauczyciela, który – na co należy zwrócić uwagę - reguluje kwestie związane z nawiązaniem, zmianą i rozwiązaniem stosunku pracy, a nie kwestie nabycia stopnia awansu zawodowego nauczycieli i zawiera określone procedury sanacyjne w zakresie braku kwalifikacji osoby zatrudnianej, które jednak w niniejszej sprawie nie mają zastosowania. W ocenie Sądu treść przytoczonych wyżej przepisów ustawy - Karta Nauczyciela i ustawy o zmianie ustawy –Karta Nauczyciela , stanowiących podstawę do nadania skarżącej stopnia awansu zawodowego, nie budziła wątpliwości interpretacyjnych przy zastosowaniu do ustalonego w sprawie niespornego stanu faktycznego . Wobec tego zasadnym było stwierdzenie nieważności aktu nadania J. J. stopnia awansu zawodowego nauczyciela kontraktowego z uwagi na rażące naruszenie prawa , polegające na przyznaniu stopnia nauczyciela kontraktowego ze skutkiem na dzień 6 kwietnia 2000r. , pomimo braku posiadania przez nauczyciela w tej dacie wymaganych prawem kwalifikacji , którego to faktu zresztą sama skarżąca nie kwestionowała. Skargę zatem, jako pobawioną uzasadnionych podstaw, należało oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 20 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło