IV SA/Wr 614/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Małgorzata Masternak-Kubiak (spr.) Sędziowie Sędzia NSA - Tadeusz Kuczyński Sędzia NSA - Henryk Ożóg Protokolant Aneta Januszkiewicz po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 18 marca 2008 r. sprawy ze skargi Ł. K. na orzeczenie Rejonowej Wojskowej Komisji Lekarskiej we W. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zdolności do czynnej służby wojskowej I. uchyla decyzję I i II instancji, II. nie orzeka w przedmiocie wykonania zaskarżonej decyzji. Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska w P. orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...], wydanym na podstawie art. 29 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 1 i art. 28 i art. 30a ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2002 r. Nr 21, poz. 205 ze zm.), przepisów rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określenia ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. Nr 151, poz. 1594) oraz rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do czynnej służby wojskowej oraz trybu postępowania wojskowych komisji lekarskich w sprawach (Dz. U. nr 151, poz. 1595 z późn. zm.), zwanego dalej rozporządzeniem, po przeprowadzonym badaniu lekarskim rozpoznała, u Ł. K. kamicę układu moczowego obecnie bez cech złogów (§ 48 pkt 4), zez zbieżny naprzemienny ( § 11 pkt 2), nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw (§ 14 pkt 5) i uznała wyżej wymienionego za zdolnego do pełnienia czynnej służby wojskowej. Od niniejszego orzeczenia Ł. K. odwołał się. W odwołaniu podniósł, że stan jego zdrowia nie pozwala mu na odbywanie zasadniczej służby wojskowej . Jest bowiem pod kontrolą urologa, a jego stan zdrowia stale się pogarsza. Dodał, iż lekarz chorób wewnętrznych nie był kompetentny do wydania takiej decyzji, szczególnie podczas dwuminutowej rozmowy. Wskazał też, że nie nastąpiło u niego osłabienie objawów chorobowych, jego stan zdrowia nie uległ poprawie. Orzeczeniem z dnia [...] r. Nr [...] Rejonowa Wojskowa Komisja Lekarska we W., na podstawie art. 29 ust. 1 w zw. z art. 26 ust. 1 i art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2002 r. Nr 21, poz. 205 ze zm.) oraz § 3 ust. 7, § 4 ust. 8, § 9 pkt 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 25 czerwca 2004 r. w sprawie utworzenia wojskowych komisji lekarskich oraz określania ich siedzib, zasięgu działania i właściwości (Dz.U. Nr 151, poz.1594) oraz § 22 ust. 1 i 2, § 23 ust. 1, 2 i 3 rozporządzenia, utrzymała w mocy orzeczenie organu I instancji. W uzasadnieniu swego orzeczenia Komisja wskazała, że po rozpatrzeniu odwołania i analizie dokumentacji orzeczniczo-lekarskiej nie stwierdziła nieprawidłowości mogących stanowić podstawę do uchylenia kwestionowanego orzeczenia i utrzymała je w mocy. W motywach rozstrzygnięcia organ II instancji stwierdził również, że z analizy całości dokumentacji medycznej nie wynika by aktualny stopień zaburzeń ze strony układu moczowego oraz stopień nasilenia zaburzeń ze strony narządu wzroku upośledzał sprawność ustroju w stopniu uzasadniającym uznanie badanego, w Gr I osób orzekanych, za niezdolnego do czynnej służby wojskowej. Zdaniem organu odwoławczego w tej sytuacji Terenowa Wojskowa Komisja Lekarska prawidłowo uznała, że kamica układu moczowego obecnie bez cech złogów, zez zbieżny naprzemienny oraz nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw, mieszczą się w zakresie pojęciowym § 48 pkt 4, § 11 pkt 2, § 14 pkt 5 z załącznika Nr 2 do rozporządzenia i kwalifikują do kategorii "A" zdolności do służby wojskowej. Przedstawiona do wglądu Komisji dokumentacja nie zawiera danych mogących powodować uzasadnione wątpliwości co do ustaleń Komisji Lekarskiej. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, Ł. K. powtórzył argumentację zawartą w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę organ wojskowy wniósł o jej oddalenie, wywodząc jak w decyzji ostatecznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 stycznia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sąd administracyjny właściwy jest do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać swojej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd następuje tylko w przypadku wystąpienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). W niniejszej sprawie, zgodnie z rozpoznaniem dokonanym przez organy orzekające, skarżący został zakwalifikowany do kategorii "A" zdolności do służby wojskowej, tj. został uznany za zdolnego do pełnienia czynnej służby wojskowej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego utrwalił się pogląd, że wojskowe komisje lekarskie stanowią organy administracji publicznej wydające decyzje w indywidualnych sprawach, w tym również decyzje w sprawach zdolności poborowego do służby wojskowej ze względu na stan zdrowia. Dlatego też do tego rodzaju rozstrzygnięć odnoszą się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (por. wyrok NSA z dnia 10 lutego 1999 r. l SA 2114/97 - LEX 47973, wyrok NSA z dnia 16 listopada 1995 r. SA/Gd 1655/95- OSP z 1997 r. Nr 7-8, poz. 135 i inne). Tym samym w zakresie nienormowanym przepisami szczególnymi do postępowania w sprawach tego rodzaju mają zastosowanie określone w kpa ogólne zasady postępowania administracyjnego. Rozstrzyganie o zdolności do służby wojskowej odbywa się w postępowaniu administracyjnym z gwarancjami dwuinstancyjnego toku postępowania o charakterze sformalizowanymi z zagwarantowaniem czynnego udziału kandydata w tym postępowaniu. Warunkiem wydania prawidłowej decyzji jest podjęcie przez organ wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego poprzez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 k.p.a.), a decyzja powinna zawierać m. in. uzasadnienie faktyczne i prawne (art. 107 § 1 k.p.a.). Przepis art. 107 § 3 k.p.a. stanowi, że uzasadnienie faktyczne decyzji powinno w szczególności zawierać wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł oraz przyczyn z powodu których innym dowodom odmówił wiarygodności i mocy dowodowej, zaś uzasadnienie prawne - wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, z przytoczeniem przepisów prawa. Obowiązkiem każdego organu administracji jest zatem jak najstaranniejsze wyjaśnienie podstawy faktycznej i prawnej decyzji, co wypływa także z zasad ogólnych wyrażonych w art. 9 k.p.a. (zasada udzielenia informacji) oraz art. 11 k.p.a. (zasada przekonywania, czyli wyjaśniania stronie zasadności przesłanek rozstrzygnięcia). Organ administracji publicznej ocenia na podstawie całokształtu dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 k.p.a.). W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wydane w sprawie orzeczenia naruszają zasady procedury administracyjnej w stopniu wpływającym na wynik sprawy. Z akt sprawy wynika, że kontrolowane przez Sąd postępowanie dotyczy zmiany kategorii zdolności poborowego do czynnej służby wojskowej. W wyniku poprzedniego postępowania przeprowadzonego w 2006 r. - orzeczeniem Wojewódzkiej Komisji Lekarskiej w P. z dnia [...] r. Nr [...] uchylono orzeczenie Powiatowej Komisji Lekarskiej w G. z dnia [...] r. nr [...] w sprawie ustalenia stopnia zdolności do czynnej służby wojskowej i uznano skarżącego za czasowo niezdolnego do pełnienia czynnej służby wojskowej na okres 12 miesięcy - Kat. "B" z rozpoznaniem § 48 pkt 3 (kamicę nerkową w trakcie obserwacji i leczenia wymagającą dalszej diagnostyki), § 1 pkt 6 (otyłość nie upośledzającą sprawności ustroju), co skutkowało koniecznością ponownego określenia zdolności do służby wojskowej w roku obecnego postępowania administracyjnego. Po ponownym badaniu poborowego ustalono kamicę układu moczowego obecnie bez cech złogu (§ 48 pkt 4), zez zbieżny naprzemienny (§ 11 pkt 2), nieznaczne upośledzenie rozróżniania barw (§ 14 pkt 5) - według załącznika Nr 2 do rozporządzenia i zakwalifikowano skarżącego do kategorii "A", uznając zdolnym do czynnej służby wojskowej. W tym stanie rzeczy podnieść należy, iż dokonując po upływie dwunastu miesięcy ustalenia zdolności Ł. K. do służby wojskowej należało odnieść się do poprzedniego orzeczenia Komisji Lekarskiej, zgodnie z którym stan zdrowia skarżącego zmuszał do uznania go za czasowo niezdolnego do pełnienia służby wojskowej. Tak więc, organy winny były wyjaśnić, z jakiej przyczyny i na jakiej podstawie uznały zmianę stanu zdrowia poborowego. W toku postępowania administracyjnego nie odniesiono się natomiast w żadnym stopniu do powyższego faktu, przy czym wskazać należy, iż orzeczenie organu I instancji w ogóle nie zawiera uzasadnienia, gdyż za takowe nie można uznać wskazania, że stwierdzone u skarżącego schorzenia kwalifikują go do orzeczonej kategorii zdolności do służby wojskowej. Skoro obecnie rozpoznano u poborowego schorzenia kwalifikujące do kategorii "A" należy wskazać, że organy nie rozważyły w sposób odpowiadający zasadom procedury administracyjnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.), z czego ma wynikać zmiana - poprawa stanu zdrowia poborowego. Jeśli stan zdrowia skarżącego poprawił się tak znacznie, że został on zakwalifikowany jako zdolny do służby wojskowej, organ winien wyjaśnić skąd taka konkluzja. Wobec powyższego Sąd stwierdził, że zaskarżone orzeczenie, jak i orzeczenie je poprzedzające wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych przyczyn, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji. Zgodnie z przepisem art. 152 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie uwzględnienia skargi sąd w wyroku określa, czy i w jakim zakresie zaskarżony akt może być wykonany. W niniejszej sprawie nie orzekano w przedmiocie wykonania zaskarżonego orzeczenia, gdyż orzeczenie o zdolności (lub braku zdolności) do czynnej służby wojskowej nie posiada samodzielnego przymiotu wykonalności.