IV SA/Wr 635/15

Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu: po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. C. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego w sprawie ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie przyznania zasiłku celowego postanawia: I. umorzyć postępowanie sądowe wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych; II. odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie rzecznika patentowego. Skarżący pismem z dnia 24 października 2015 r. złożył wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych (k-10), a odrębnym pismem, opatrzonym tą samą datą, złożył wniosek o ustanowienie adwokata (k-12). Wnioski te zostały zakwalifikowane jako wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata i w związku z tym pismem referendarza sadowego z dnia 25 listopada 2015 r. przesłano skarżącemu urzędowy formularz wniosku PPF o przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w celu jego wypełnienia, podpisania i przesłania do Sądu w terminie siedmiu dni od dnia jego otrzymania, pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania (zgodnie z art. 257 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Jednocześnie wezwano skarżącego do nasłania dokumentów źródłowych. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynika, że dnia 14 grudnia 2015 r. pismo to (nazwane wezwaniem) zostało odebrane osobiście przez stronę skarżąca. Skarżący dnia 21 grudnia 2015 r. nadał w urzędzie pocztowym wypełniony urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym w rubryce nr 4 obejmującej zakres żądanego prawa pomocy zaznaczył, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego. Nie wniósł natomiast o ustanowienie adwokata, radcy prawnego i doradcy podatkowego. Wniosek o ustanowienie adwokata, zawarty w piśmie z dnia 24 października 2015 r. (k- 12), został pozostawiony bez rozpoznania zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 14 stycznia 2016 r. z uwagi na to, że nie został on złożony na wymaganym formularzu. W niniejszej sprawie rozpoznaniu podlega więc złożony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego. Odnośnie wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych wskazać należy, że strona skarżąca jest zwolniona z obowiązku ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej; p .p. s. a.), z którego wynika, że nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu albo przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej. W tej sytuacji postępowanie wszczęte wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne na podstawie art. 249a p.p.s.a., zgodnie z którym jeżeli strona cofnie wniosek lub rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się. O umorzeniu postępowania wszczętego wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych orzeczono w pkt I sentencji. Natomiast wniosek o ustanowienie rzecznika patentowego w niniejszej sprawie nie zasługuje na uwzględnienie. W myśl art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 11 kwietnia 2001 r. o rzecznikach patentowych (tj. Dz. U. z 2011 r., nr 155, poz. 925 ze zm.) zawód rzecznika patentowego polega na świadczeniu pomocy w sprawach własności przemysłowej, zdefiniowanych w art. 2 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, z którego wynika m. in, że są to sprawy dotyczące dochodzenia praw w zakresie np. wynalazków, wzorów użytkowych, znaków towarowych. Rozpoznawana sprawa dotyczy natomiast sprawy z zakresu pomocy i opieki społecznej, gdyż przedmiot skargi do sądu stanowi decyzja organów administracji przyznająca zasiłek celowy, który jest świadczeniem z pomocy społecznej uregulowanym w art. 39 ustawy z dnia 4 marca 2004 r. o pomocy społecznej (tj. Dz. U. z 2015 r., poz. 163 ze zm.). Z przepisu art. 245 § 3 p.p.s.a. wynika natomiast, że ustanowienie radcy prawnego lub adwokata (albo rzecznika patentowego lub doradcy podatkowego) obejmuje prawo pomocy w zakresie częściowym. W sprawie dotyczącej pomocy społecznej strona może żądać przyznania prawa pomocy poprzez ustanowienie fachowego pełnomocnika wyłącznie w osobie adwokata lub radcy prawnego, a prawo to może zostać przyznane, jeżeli wniosek obejmujący to żądanie zostanie złożony na wymaganym urzędowym formularzu, w którym wnioskodawca wykaże, że spełnia przesłanki warunkujące przyznanie tego prawa, o których mowa w art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. stanowiącym, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie częściowym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodzinny. . Z tych względów należało w pkt II sentencji odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie rzecznika patentowego. W myśl zaś art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a. do czynności w zakresie przyznania prawa pomocy, które wykonuje referendarz sądowy należy wydawanie na posiedzeniu niejawnym postanowień o przyznaniu, cofnięciu, odmowie przyznania prawa pomocy albo umorzeniu postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy; Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 245 § 3 p.p.s.a. i 249a w związku z art. 239 § 1 pkt 1 lit "a" i art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji.