IV SA/Wr 64/11
PostanowienieWSA we Wrocławiu2011-03-08
Skład orzekający: Wiesław Jakubiec
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, biorąc pod uwagę sytuację materialną wnioskodawcy i charakter postępowania przed sądem administracyjnym?Ratio decidendi
Prawo pomocy w częściowym zakresie może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Wnioskodawczyni wykazała możliwość uiszczenia części opłaty sądowej, co uzasadnia częściowe zwolnienie. Natomiast ustanowienie adwokata z urzędu w postępowaniu przed sądem administracyjnym pierwszej instancji powinno mieć charakter wyjątkowy, gdyż sąd jest zobowiązany do udzielania wskazówek procesowych stronom nieposiadającym pełnomocnika i do wszechstronnego badania sprawy z urzędu.Stan faktyczny
Skarżąca W. S. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od części kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wskazała, że jest samotną matką wychowującą niepełnosprawne dziecko, utrzymuje się z alimentów i zasiłków, ponosi wysokie koszty wynajmu mieszkania, a jej łączny dochód wynosi 1.520 zł. Oświadczyła, że jest w stanie uiścić wpis sądowy w wysokości 50 zł. Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Wojewody D. w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego.Rozstrzygnięcie
1. Przyznano prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z obowiązku uiszczenia każdorazowej opłaty sądowej w zakresie przekraczającym kwotę 50 zł. 2. Odmówiono przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie (ustanowienie adwokata).Pełny tekst orzeczenia
Wiesław Jakubiec – referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W. S. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od części kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Wojewody D. z dnia ... w przedmiocie wymeldowania z miejsca pobytu stałego postanawia: 1. przyznać prawo pomocy w części dotyczącej zwolnienia z obowiązku uiszczenia każdorazowej opłaty sądowej w zakresie przekraczającym kwotę 50 zł (pięćdziesiąt złotych); 2. odmówić przyznania prawa pomocy w pozostałym zakresie.
W odpowiedzi na wezwanie o uzupełnienie braku skargi poprzez uiszczenie wpisu sądowego w wysokości 100 zł, skarżąca wystąpiła o przyznanie jej pełnomocnika z urzędu i zwolnienie od kosztów sądowych wskazując w uzasadnieniu, że jest samotną matką wychowującą niepełnosprawne dziecko i utrzymuje się z alimentów oraz z zasiłków z Opieki Społecznej. Dodała, że zmuszona jest wynajmować mieszkanie, co związane jest z wysokimi kosztami.
We wniosku złożonym w dniu 28 lutego 2011 r. na urzędowym formularzu skarżąca zażądała ustanowienia adwokata i częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Poinformowała, że łączny ich dochód wynosi 1.520 zł, a ich wydatki kształtują się następująco: koszt butli gazowej- 50 zł, opłata za energię elektryczną- 85 zł; za podgrzanie wody- 56 zł; za zimną wodę- 75 zł; czynsz za lokal- 198, 97 zł; czynsz za wynajem- 200 zł; koszty leczenia i rehabilitacji dziecka. Nadto skarżąca oświadczyła, że jest w stanie uiścić wpis sądowy w wysokości 50 zł.
Prawo pomocy w zakresie częściowym może być przyznane, gdy wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym - zwanej dalej u.p.s.a. (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)).
Wniosek częściowo zasługuje na uwzględnienie. Sam wnioskodawczyni przyznała, iż jest w stanie uiścić wpis sądowy w wysokości 50 zł.
Ustosunkowując się z kolei do wniosku o ustanowienie adwokata podkreślić należy, iż ustanowienie stronie w toku postępowania przed sądem administracyjnym I instancji pełnomocnika z urzędu powinno mieć charakter zupełnie wyjątkowy, bowiem sąd ten obowiązany jest czuwać nad tym by stronom występującym w sprawie bez adwokata lub radcy prawnego udzielać potrzebnych wskazówek co do czynności procesowych oraz pouczać ich o skutkach prawnych tych czynności i skutkach zaniedbań (art. 6 u.p.s.a.). Skarga dla Sądu ma wyłącznie walor niewiążącej informacji o wadliwości aktu czy działania (zaniechania) organu, bowiem Sąd z urzędu zobowiązany jest do wzięcia pod uwagę wszelkich naruszeń prawa jakie stwierdzi badając daną sprawę. Sąd także ocenia czy organy administracyjne zastosowały wszystkie przepisy, które powinny znaleźć zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze (art. 134 u.p.s.a.). Wskazane uregulowania gwarantują, że niezależnie od błędnie lub nieudolnie formułowanych przez skarżącą zarzutów czy braku jej zaangażowania w postępowanie sądowoadministracyjne (skarżąca nie ma obowiązku uczestniczenia w posiedzeniach Sądu) akt będący przedmiotem zaskarżenia zostanie wszechstronnie przez Sąd zbadane pod względem jego zgodności z prawem (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 stycznia 2005 r., sygn. akt OZ 1134/04).
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 u.p.s.a, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło