IV SA/Wr 66/10
PostanowienieWSA we Wrocławiu2010-03-30
Skład orzekający: Sędzia NSA – Jolanta Sikorska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Wojewódzki Sąd Administracyjny jest właściwy do rozpatrzenia skargi na działanie podmiotu prywatnego (spółki z o.o.) w przedmiocie udostępnienia danych zawartych na nośnikach portalu internetowego, poprzez zwolnienie tego podmiotu z zachowania tajemnicy służbowej?Ratio decidendi
Skarga podlegała odrzuceniu, ponieważ Wojewódzki Sąd Administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej i nie jest właściwy do rozpatrywania spraw dotyczących udostępniania danych przez podmioty prywatne, ani do zwalniania ich z zachowania tajemnicy. Kwestie te należą do zakresu działania innych organów lub trybów prawnych, np. ustawy o ochronie danych osobowych lub ustawy o dostępie do informacji publicznej, a w przypadku żądania organów ścigania – Kodeksu postępowania karnego.Stan faktyczny
Skarżący T. P. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, domagając się udostępnienia danych zawartych na nośnikach portalu internetowego "Nasza Klasa", którego użytkownikiem był jego zmarły syn. Żądanie to miało nastąpić poprzez zwolnienie przez sąd firmy "Sp. z o.o. z siedzibą we W." z zachowania tajemnicy służbowej. Skarżący argumentował, że dane te mogą pomóc prokuraturze w ustaleniu przyczyny śmierci syna. Wcześniejsze wnioski do prokuratury i sądu zostały odrzucone, a Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych poinformował o wygaśnięciu prawa do ochrony danych osobowych wraz ze śmiercią osoby, której dane dotyczą.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 PPSA.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA – Jolanta Sikorska po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. P. na działanie "Sp. z o.o. z siedzibą we W w przedmiocie udostępnienia danych zawartych na nośnikach portalu internetowego...." p o s t a n a w i a: odrzucić skargę.
W skardze wniesionej w niniejszej sprawie bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący T. P. domagał się udostępnienia danych zawartych na nośnikach portalu internetowego "Nasza Klasa", której użytkownikiem był jego zmarły syn M. P., poprzez zwolnienie z zachowania tajemnicy służbowej firmy "Sp. z o.o. z/s we W..
W uzasadnieniu skargi podał, że złożenie wniosku o udostępnienie danych poprzez zwolnienie z zachowania tajemnicy służbowej właściciela portalu internetowego "N. K." pozwoli rodzicom zmarłego M. P. uzyskać informacje o kontaktach i korespondencji zmarłego syna. Dane te, zdaniem skarżącego, mogą posłużyć prowadzącej śledztwo prokuraturze do ustalenia przyczyny śmierci jego syna. Skarżący podał, że wbrew jego wielokrotnym prośbom, prokuratura nie zwróciła się o powyższe dane. Dodał również, że o udostępnienie powyższych danych wystąpił do Sądu Rejonowego we W., na dowód czego przedstawił kopię postanowienia tego Sądu z dnia 16 grudnia 2009 r. sygn. akt [...] o odrzuceniu jego wniosku o nakazanie udostępnienia danych. Stosownie do sugestii zawartej w uzasadnieniu powyższego postanowienia zwrócił się do Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, który - jak wynika dołączonego do skargi pisma z dnia 28 stycznia 2010 r. - poinformował go, że z uwagi na śmierć syna, osoby której danych osobowych dotyczy wniosek skarżącego, prawo do ochrony danych osobowych jako ściśle związane z określoną osobą, wygasa wraz ze śmiercią tej osoby.
W odpowiedzi na skargę pełnomocnik Spółki z o.o. "...podniósł, że jego mocodawca nie jest objęty dyspozycją przepisu art. 2 pkt 2 oraz art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 22 stycznia 1999 r. o ochronie tajemnic niejawnych (tekst jednolity Dz. U. z 2005 r. Nr 196, poz. 1631 ze zm.), w którym zdefiniowana została tajemnica służbowa. Wskazano, że Spółka z o.o. "...." zobowiązana jest do zachowania poufności danych osobowych z uwagi na ustawę z dnia 18 lipca 2002r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.), zgodnie z którą usługobiorca (Spółka z o.o. "....") udostępnia organom państwa na potrzeby toczących się postępowań określone w art. 18 ust. 1 - 5 ustawy kategorie danych. Zwrócono uwagę, że niezależnie od faktu braku odpowiedniego żądania ze strony uprawnionego organu, wskazane w ustawie kategorie danych mają charakter zamknięty i nie obejmują danych, których udostępnienia domaga się skarżący.
Pełnomocnika Spółki nadto zwrócił uwagę, że na gruncie przepisów Kodeksu cywilnego tajemnica korespondencji jest dobrem osobistym każdego człowieka. Mimo, że z chwilą śmierci nadawcy gasną jego dobra osobiste, w tym i tajemnica korespondencji, to należy mieć na uwadze ochronę dóbr osobistych drugiej strony korespondencji. Powołując się na przepis art. 49 Konstytucji RP zapewniającego wolność i ochronę tajemnicy komunikowania podniósł, że prawo to pojmowane jest bardzo szeroko, gdyż obejmuje różne formy komunikowania się. Powołując się na powyższe zauważył, że udostępniając ewentualnie treść korespondencji należącej do zmarłego syna wnioskodawcy, Spółka naraziłaby się na odpowiedzialność wobec osób będących adresatami tej korespondencji, bądź nadawców korespondencji prowadzonej z M. P.
Podsumowując swoje stanowisko w sprawie Spółka z o.o. "[...]" zadeklarowała chęć pomocy w sprawie w ramach obowiązujących przepisów prawa. Dodała też, że ujawnienie żądanych przez wnioskodawcę danych może w sposób prawnie dozwolony nastąpić w trybie przewidzianym przepisami Kodeksu postępowania karnego na żądanie organów ścigania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga podlegała odrzuceniu.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r., Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W myśl § 2 pkt 1 - 8 cytowanego przepisu prawa, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawie skarg na decyzje administracyjne (pkt 1), postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie w sprawie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty (pkt 2) i postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie (pkt 3). Ponadto sąd administracyjny orzeka w sprawach skarg na inne niż wyżej wymienione akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4), akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (pkt 5), akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6), akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego (pkt 7) i bezczynność organów w przypadkach określonych w punktach 1 - 4 (pkt 8). Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i wówczas stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
W rozpatrywanej sprawie T. P. wniósł skargę, w której domagał się udostępnienia danych zawartych na nośnikach portalu internetowego "... ", której użytkownikiem był jego zmarły syn – M. P.. Żądanie to sprowadza się w istocie do udostępnienia korespondencji zmarłego syna, prowadzonej za pomocą portalu "..." należącego do Spółki z o.o. "...." z siedzibą we W. Udostępnienie zaś powyższej korespondencji miałoby nastąpić, jak to wynika wprost z treści skargi, przez zwolnienie przez sąd administracyjny Spółki z o.o. "..." z zachowania tajemnicy służbowej.
Z powyższego wynika, że skarżący nie wskazał jako zaskarżonego żadnego aktu, ani czynności wymienionych w przepisie art. 3 § 2 p.p.s.a. Nie zakwestionował zatem żadnego aktu organu administracji publicznej podlegającego kontroli sądowoadministracyjnej. Nie zaskarżył również bezczynności organu w przypadkach, o jakich mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 p.p.s.a. Niezależnie od powyższego należy zauważyć, że Spółka z o.o. "..." nie jest organem administracji publicznej. Nie spełnia także funkcji organu administracji publicznej w niniejszej sprawie.
Odnosząc się do zawartego w skardze wniosku o udostępnienie danych zawartych na nośnikach portalu internetowego "...." należy zauważyć, że kwestia objęta tym wnioskiem pozostaje poza zakreśloną wyżej powołanymi przepisami p.p.s.a. kognicją sądu administracyjnego jako sądu sprawującego wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Sąd administracyjny swymi orzeczeniami nie zastępuje owej administracji w wykonywaniu jej funkcji. Nie należy też do kognicji tego sądu zwolnienie Spółki z o.o. "Nasza Klasa" z zachowania tajemnicy służbowej.
Jeżeli żądanie skargi jest żądaniem sprowadzającym się do udostępnienia danych osobowych zawartych na nośnikach portalu internetowego "Nasza Klasa", zauważyć należy, że udostępnienie tych danych może nastąpić na zasadzie i w trybie przewidzianym ustawą z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (tekst jednolity Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 ze zm.). Jedynym zaś organem upoważnionym do podejmowania rozstrzygnięć w sprawach udostępnienia tych danych jest Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych (por. wyrok NSA z dnia 19.04.200 r. sygn. II SA 2619/99, Wokanda 2000/7/43).
Zgłoszony w skardze przedmiot żądania nie podlega także rozstrzygnięciu na podstawie przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. Nr 112, poz. 1198 ze zm.), która w art. 21 przewiduje kognicję sądów administracyjnych do rozpatrywania skarg wnoszonych w jej trybie. Przedmiot żądania skargi nie dotyczy bowiem informacji o sprawach publicznych w rozumieniu powyższej ustawy, w związku z czym nie podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w tejże ustawie.
W świetle powyższego wniesiona w niniejszej sprawie skarga podlegała odrzuceniu, co orzeczono na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło