IV SA/Wr 697/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Lidia Serwiniowska Sędziowie Sędzia WSA Marcin Miemiec (spr.) Sędzia WSA Wanda Wiatkowska-Ilków Protokolant Aleksandra Rygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 czerwca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi G. D. na decyzję Szefa Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego we W. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia odroczenia zasadniczej służby wojskowej uchyla decyzje pierwszej i drugiej instancji. Po rozpatrzeniu wniosku poborowego G. D. w sprawie udzielenia odroczenia zasadniczej służby wojskowej ze względu na ważne sprawy osobiste i rodzinne, decyzją z dnia [...]r. Wojskowy Komendant Uzupełnień w L., powołując się na art. 42, art. 39 ust. 3 i ust. 5 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r., Nr 241, poz. 2416 z późn. zm.) oraz na art. 104 § 1 i art. 7 kodeksu postępowania administracyjnego - odmówił żądaniu wniosku. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji powołał się na art. 39 ust. 5 ustawy z 21 listopada 1967 r., według którego prawo do uzyskania odroczenia służby wojskowej ze względu na ważne względy osobiste i rodzinne przysługuje tylko jeden raz na okres od trzech do dwunastu miesięcy. Z uwagi na to, że wnioskodawca wykorzystał już to prawo w okresie od [...] r. do [...]r., dalsze odroczenie mu już nie przysługuje. W odwołaniu od decyzji G. D. podniósł, że obecnie zamieszkuje wspólnie z młodszą siostrą, która uczęszcza do szkoły średniej i z matką, która jest na rencie inwalidzkiej pierwszej grupy, nie jest zdolna do prowadzenia gospodarstwa rolnego i do samodzielnej egzystencji, na dowód czego przedłożył wypis orzeczenia lekarza rzeczoznawcy z dnia [...]r. Po śmierci ojca na odwołującym się spoczywa obowiązek utrzymania rodziny i prowadzenia gospodarstwa rolnego o powierzchni [...]ha. Decyzją z dnia [...]r., Nr [...], powołując się na art. 4, art. 39 ust. 3 i ust. 5 oraz art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej, Szef Wojewódzkiego Sztabu Wojskowego we W. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Podkreślił, że wszyscy obywatele polscy, uznani za zdolnych do służby wojskowej, podlegają powszechnemu obowiązkowi obrony, w ramach którego obowiązani są do odbycia zasadniczej służby wojskowej. Zwolnienie od tego obowiązku lub jego odroczenie może nastąpić jedynie w przypadkach określonych w ustawie. Organ II instancji stwierdził, że odwołujący się skorzystał już raz z prawa odroczenia, zgodnie z art. 39 ust. 3 i 5 powołanej ustawy. Nie jest zatem możliwe ponowne odroczenie. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego G. D. opisał stan faktyczny sprawy. Podkreślił, że poza utrzymywaniem rodziny i prowadzeniem gospodarstwa rolnego musi często jeździć z niepełnosprawną matką do lekarzy. Od czasu odroczenia odwołującemu się służby wojskowej stan zdrowia jego matki bardzo się pogorszył. Ponadto już obecnie brakuje jej środków na zakup leków i opłacanie wizyt lekarskich. W razie powołania odwołującego się do odbycia służby wojskowej nie będzie osoby, która zawiezie matkę odwołującego się do lekarza. Jest także do spłacenia kredyt na zakup środków ochrony roślin i trzeba go będzie spłacić. W odpowiedzi na skargę organ II instancji wniósł o jej oddalenie twierdząc, że wydane decyzje były zgodne z prawem. Organ powołał się na argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne właściwe są do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku istnienia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia występują. Skarga zatem zasługiwała na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia niniejszej sprawy stanowią przepisy art. 39 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej. Słuszne są wywody uzasadnień zaskarżonych decyzji, że na podstawie art. 39 ust. 3 i 5 powołanej ustawy odroczenia zasadniczej służby wojskowej ze względu na ważne sprawy osobiste lub rodzinne można udzielić tylko jeden raz i że z uwagi na skorzystanie z tego prawa przez skarżącego nie można mu już udzielić odroczenia z tego tytułu. Organy orzekające nie wzięły wszakże pod uwagę istotnej okoliczności, która mogła wpłynąć na udzielenie skarżącemu odroczenia służby wojskowej. Skarżący we wniosku o odroczenie służby wojskowej wskazywał na to, że zamieszkuje z matką, która jest niezdolna do samodzielnej egzystencji. Okoliczność tę wskazał także w odwołaniu i w skardze do Sądu, podnosząc, że opiekuje się matką, wozi ją do lekarza, pomaga finansowo w zakupie lekarstw. Okoliczność ta została uwzględniona jedynie w informacji o poborowym z dnia [...] r., sporządzonej przez Komendanta WKU Nr [...] dla organu II instancji. Pominięta została natomiast w decyzjach obydwu instancji. Nie wskazano tam ani na ten fakt, ani też nie rozważono zastosowania art. 39 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy, który reguluje tę kwestię. Zgodnie z tym przepisem odroczenia zasadniczej służby wojskowej udziela się poborowemu na jego wniosek ze względu na konieczność sprawowania bezpośredniej opieki nad członkiem rodziny wspólnie z nim zamieszkałym, który został uznany za całkowicie niezdolnego do pracy i do samodzielnej egzystencji. Według art. 39 ust. 4 ustawy, odroczenia, o którym mowa w ust 1 pkt 3, udziela się każdorazowo na czas określony we wniosku, nie dłuższy jednak niż dwanaście miesięcy. Warunkiem wydania prawidłowej decyzji administracyjnej jest podejmowanie przez organ orzekający wszelkich kroków niezbędnych do wyjaśnienia stanu faktycznego przez wyczerpujące zebranie i rozpatrzenie całego materiału dowodowego (art. 7 i 77 § 1 kpa.). Organ administracji państwowej ocenia na podstawie całokształtu materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa.). Z materiału sprawy wynika natomiast, że w niniejszej sprawie organy orzekające nie rozpatrzyły i nie oceniły całego materiału dowodowego sprawy. W ocenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane bez uwzględnienia norm prawa materialnego zawartych w art. 39 ust. 1 pkt 3 w zw. z ust. 4 powołanej ustawy, a także bez zachowania przedstawionych zasad procedury administracyjnej. Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga jest uzasadniona i podlega uwzględnieniu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i b) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.