IV SA/Wr 705/12
PostanowienieWSA we Wrocławiu2013-01-28
Skład orzekający: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego na czynności związane z procesem rekrutacji do klasy pierwszej gimnazjum dwujęzycznego jest dopuszczalna, jeśli organ nie wydał decyzji administracyjnej ani innego aktu podlegającego kontroli sądu?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna, jeśli przedmiotem zaskarżenia nie jest decyzja administracyjna, postanowienie kończące postępowanie lub inny akt lub czynność z zakresu administracji publicznej dotycząca uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Proces rekrutacji do szkoły, w tym ustalanie wyników i kryteriów, nie jest postępowaniem administracyjnym w rozumieniu PPSA, a dyrektor szkoły nie wydaje w jego ramach decyzji administracyjnych. Wobec braku podstawy prawnej do zaskarżenia czynności rekrutacyjnych do sądu administracyjnego, skarga podlega odrzuceniu.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na czynności Szkolnej Komisji Rekrutacyjno-Kwalifikacyjnej dotyczące rekrutacji do klasy pierwszej dwujęzycznej gimnazjum. Zarzuciła m.in. nieopublikowanie wymagań do ustnego sprawdzianu z języka angielskiego, odmowę wglądu do wyników córki oraz nieprawidłowości w przeprowadzeniu sprawdzianu. Skarżąca domagała się unieważnienia rekrutacji i przeprowadzenia ponownej. Dyrektor gimnazjum wyjaśnił, że proces rekrutacji jest postępowaniem wewnętrznym, a dyrektor nie jest zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej w tej sprawie.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alojzy Wyszkowski po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2013 r. na posiedzeniu niejawnym w sprawie ze skargi Z. C. na Szkolną Komisję Rekrutacyjno – Kwalifikacyjną przy Zespole Szkół Ogólnokształcących nr [...] we W. w przedmiocie unieważnienia rekrutacji do klasy pierwszej dwujęzycznej w Gimnazjum Dwujęzycznym nr [...] oraz przeprowadzenia ponownej rekrutacji postanawia: odrzucić skargę.
Pismem z dnia [...] października 2012 r. Z. C., dalej skarżąca, wniosła skargę na Szkolną Komisję Rekrutacyjno – Kwalifikacyjną przy Zespole Szkół Ogólnokształcących nr [...] we W. w przedmiocie unieważnienia rekrutacji do klasy pierwszej dwujęzycznej w Gimnazjum Dwujęzycznym nr [...] oraz przeprowadzenia ponownej rekrutacji.
W uzasadnieniu podała, że jej córka w procesie rekrutacji do klasy pierwszej dwujęzycznej gimnazjum z części ustnej sprawdzianu z języka angielskiego uzyskała 5 punktów na 14 możliwych tj. 35,7%, natomiast z części pisemnej predyspozycji językowych i przedmiotowych otrzymała 31 punktów na 40 możliwych tj. 77,5%. Wskazała, że poinformowano ją, że 9 punktów na 14 możliwych do zdobycia dotyczyło określonej wiedzy z języka angielskiego, której zakres, jej zdaniem, wbrew postanowieniem zawartym w "Procedurze rekrutacji kandydatów do klas l Gimnazjum Dwujęzycznego nr [....] w Zespole Szkół Ogólnokształcących nr [...] we W. na rok szkolny 2012/2013", nie został przez szkołę opublikowany. Dodała, że w sekretariacie szkoły otrzymała informację, że osiągnięty przez jej córkę wynik z egzaminów pisemnych był ponadprzeciętny, a to wzbudziło jej obawy, co do prawidłowości przeprowadzenia egzaminu ustnego, ponieważ wynik ten świadczy o tym, że jej córka ma duży potencjał i predyspozycje do nauki języków obcych.
W skardze podniosła następujące zarzuty: nieopublikowania na stronie internetowej szkoły wymagań dotyczących sprawdzianu ustnego z języka angielskiego, odmowy wglądu do wyników części ustnej sprawdzianu jej córki, brak odpowiedzi i wyjaśnienia przez dyrektora szkoły przyczyn dużej dysproporcji pomiędzy wynikami części pisemnej i ustnej, oraz przeprowadzenia ustnego sprawdzianu niezgodnie z zapisami zawartymi w procedurze rekrutacji, nieogłoszenia wyników części ustnej sprawdzianu tuż po jego przeprowadzeniu oraz niewydania decyzji przez dyrektora gimnazjum oraz przez Dyrektora Urzędu Miejskiego W. Wydziału Edukacji we W.
Wskazała, że pismem z dnia 29 maja 2012 r. została poinformowana przez dyrektora gimnazjum o negatywnym rozpatrzeniu jej odwołania od wyników rekrutacji. Następnie w dniu 17 sierpnia 2012 r. skarżąca złożyła do dyrektora gimnazjum pismo, w którym wezwała do załatwienia jej odwołania poprzez wydanie decyzji administracyjnej. Dyrektor gimnazjum pismem z dnia 30 sierpnia 2012 r. poinformował skarżącą, że zarówno ustawa o systemie oświaty jak i Kodeks postępowania administracyjnego oraz żaden przepis szczególny nie pozwalają i nie nakazują dyrektorowi gimnazjum wydania decyzji administracyjnej w zakresie czynności rekrutacyjnych do szkoły.
W skardze do sądu wniosła o unieważnienie rekrutacji do klasy pierwszej dwujęzycznej w gimnazjum oraz przeprowadzenia ponownej rekrutacji bez uwzględnienia wyników ustnego sprawdzianu z języka angielskiego.
W odpowiedzi na skargę dyrektor gimnazjum wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie oddalenie. Wyjaśnił, że oddział Gimnazjum Dwujęzycznego nr [....] w Zespole Szkół Ogólnokształcącego nr [...] we W. jest oddziałem międzynarodowym i funkcjonuje w oparciu o art. 7b ustawy o systemie oświaty, który wskazuje m.in., że warunki i tryb przyjmowania uczniów do w/w oddziału określa statut szkoły. Wskazał, że rozdział VIII statutu tej szkoły określa zasady rekrutacji wewnętrznej do oddziału międzynarodowego. Podał, że na rekrutację wewnętrzną składają się sprawdziany uzdolnień kierunkowych:
1) ustny sprawdzian z języka angielskiego oraz
2) pisemny sprawdzian predyspozycji językowo - przedmiotowych.
Podniósł, że wynik ustnego sprawdzianu z języka angielskiego nie ma żadnego związku z wynikiem pisemnego sprawdzianu predyspozycji przedmiotowo - językowych. Pisemny sprawdzian predyspozycji językowych nie jest powiązany z żadnym konkretnym językiem, tak więc również osoby nie uczące się dotychczas danego języka obcego mogą sprawdzić swoje zdolności lingwistyczne. Natomiast ustny sprawdzian języka angielskiego to rozmowa w języku angielskim sprawdzająca kompetencje językowe kandydata, czyli zdolność posługiwania się językiem angielskim zarówno w sposób skuteczny jak i dostosowany do sytuacji. Wyjaśnił, że nie można określić szczegółowego zakresu wymagań, podobnie jak nie uczyniono tego w przypadku sprawdzianu predyspozycji językowych.
Wskazał, że podstawą prawną do przeprowadzenia w/w sprawdzianów jest art. 7b ustawy o systemie oświaty, § 5 ust. 3 Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu w sprawie warunków i trybu przyjmowania uczniów do szkół publicznych oraz przechodzenia z jednych typów szkół do innych, Zarządzenie z dnia [...] grudnia 2011 r. nr [...] D. Kuratora Oświaty w sprawie terminów rekrutacji do gimnazjum oraz terminów i zasad rekrutacji kandydatów do szkół ponadgimnazjalnych na rok szkolny 2012/2013, zasady rekrutacji określone każdego roku przez organ prowadzący szkołę oraz statut szkoły.
Dalej podał, że w ustawowym terminie tj. do 29 lutego 2012 r. kandydatom do gimnazjum dwujęzycznego zostały podane kryteria i warunki rekrutacji obowiązujące w szkole. Dodał, że na spotkaniu z kandydatami do gimnazjum dwujęzycznego i ich rodzicami przekazano szczegółowy terminarz rekrutacji oraz kryteria oceniania obowiązujące w części pisemnej sprawdzianów predyspozycji językowo - przedmiotowych oraz w części ustnej sprawdzianu z języka angielskiego. Poinformowano również o wymaganiach stawianych kandydatom do programu międzynarodowego oraz przedstawiono zasady przeprowadzania sprawdzianu w części ustnej, a także kryteria oceny wypowiedzi kandydata. Wskazał, że w deklaracji przystąpienia do dodatkowego postępowania kwalifikacyjnego rodzice oświadczyli, że zapoznali się z warunkami przystąpienia do sprawdzianu oraz jego terminem, a także ogólnymi warunkami przyjęć do oddziału międzynarodowego w gimnazjum.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Podstawą merytorycznego rozpoznania skargi jest stwierdzenie, że jej przedmiot podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny. Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), zwana dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej. Zakres kognicji sądów administracyjnych określa art. 3 § 2 p.p.s.a. zgodnie z którym kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (§ 3 art. 3 p.p.s.a.).
Przytoczone regulacje wyznaczają zakres przedmiotowy postępowania sądowoadministracyjnego, co również oznacza, że sąd administracyjny nie jest właściwy do rozpoznawania spraw, które nie zostały wymienione w powołanych przepisach.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 7b ust. 1 ustawy z dnia 7 września
1991 r. o systemie oświaty (t. j. Dz. U. z 2004 r. nr 256, poz. 2572 ze zm.) warunki i tryb przyjmowania uczniów do oddziału międzynarodowego, określa statut szkoły.
Zgodnie z § 5 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 20 lutego 2004 r. (Dz. U. nr 26, poz. 232 ze zm.) w sprawie warunków i trybu przyjmowania uczniów do szkół publicznych oraz przechodzenia z jednych typów szkół do innych, dla kandydatów do oddziałów dwujęzycznych w gimnazjach może być przeprowadzony sprawdzian uzdolnień kierunkowych na warunkach ustalonych przez radę pedagogiczną. Dyrektor gimnazjum, nie później niż do końca lutego każdego roku, podaje kandydatom do wiadomości kryteria, o których mowa w ust. 2, oraz warunki, o których mowa w ust. 3.
Szczegółowe zasady rekrutacji ustalają szkole komisje rekrutacyjno – kwalifikacyjne, powołane przez dyrektorów, uwzględniając postanowienia zarządzenia z dnia 30 grudnia 2011 r. nr 34/2011 Dolnośląskiego Kuratora Oświaty w sprawie terminów rekrutacji do gimnazjów oraz terminów i zasad rekrutacji kandydatów do szkół ponadgimnazjalnych na rok szkolny 2012/2013 (§ 1 pkt 2 zarządzenia). Zgodnie z § 2 pkt 1 ppkt 3 zarządzenia przeprowadzenie dodatkowego sprawdzianu uzdolnień kierunkowych dla kandydatów do oddziałów dwujęzycznych ustalono w terminie od 19 do 30 marca 2012 r. Ogłoszenie list uczniów przyjętych do gimnazjum ustalono się w terminie do 4 lipca 2012 r. (§ 2 pkt 1 ppkt 5 zarządzenia). Potwierdzenie woli przyjęcia do gimnazjum następuje poprzez złożenie oryginałów świadectwa ukończenia szkoły podstawowej i zaświadczenia o wynikach sprawdzianu po klasie szóstej oraz innych wymaganych dokumentów w terminie do 6 lipca 2012 r. (§ 2 pkt 1 ppkt 6 zarządzenia). Ogłoszenie ostatecznej listy uczniów przyjętych do gimnazjum następuje w terminie do 9 lipca 2012 r. (§ 2 pkt 1 ppkt 7 zarządzenia).
Zgodnie z § 53 Statutu Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr [...] we W. podstawą przyjęcia kandydata do klasy pierwszej Gimnazjum Dwujęzycznego nr [...] jest udział w procesie rekrutacyjnym, zgodnie z Rozporządzeniem MEN i zasadami rekrutacji D. Kuratora Oświaty.
Zgodnie z § 54 ust. 1-2 statutu rekrutacja odbywa za pomocą elektronicznego systemu, na zasadach ogólnych, zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa oraz z Zarządzeniem D. Kuratora Oświaty. Nad przebiegiem rekrutacji czuwa Szkolna Komisja Rekrutacyjno-Kwalifikacyjna (SKRK) powołana przez dyrektora Szkoły. Kandydat zobowiązany jest do przystąpienia do rekrutacji wewnętrznej, na którą składają się sprawdziany uzdolnień kierunkowych: ustny sprawdzian z języka angielskiego (...) oraz pisemny sprawdzian predyspozycji językowych (ust. 3). Warunkiem koniecznym ubiegania się o przyjęcie do oddziału międzynarodowego z programem Middle Years Programme jest przystąpienie kandydata do sprawdzianów wymienionych w ust. 3. Część zewnętrzna rekrutacji odbywa się na zasadach opisanych w Procedurze rekrutacji kandydatów do klas pierwszych Gimnazjum Dwujęzycznego nr [...]. O przyjęciu kandydata do Gimnazjum Dwujęzycznego nr [...] decyduje suma punktów uzyskanych w części wewnętrznej i części zewnętrznej rekrutacji.
Dodatkowo w myśl § 54 ust. 11 statutu, szczegółowe zasady rekrutacji zostały uszczegółowione w dokumencie: "Procedura rekrutacji kandydatów do klas I Gimnazjum Dwujęzycznego nr [...] w Zespole Szkół Ogólnokształcących nr [...] we W. na rok szkolny 2012/2013".
Na podstawie powyższych aktów prawnych została opracowana "Procedura rekrutacji kandydatów do klas l Gimnazjum Dwujęzycznego nr [...] w Zespole Szkół Ogólnokształcących nr [...] we W. na rok szkolny 2012/2013", zwana dalej procedurą rekrutacji. Zgodnie z § 1 pkt 1 procedury w celu przeprowadzenia rekrutacji do klasy pierwszej dyrektor Zespołu Szkół Ogólnokształcących nr [...] powołuje Szkolną Komisję Rekrutacyjno-Kwalifikacyjną. Przewodniczącym Komisji Rekrutacyjno-Kwalifikacyjnej jest dyrektor szkoły, a zastępcami przewodniczącego są wicedyrektorzy. W myśl pkt 3 ppkt 3-4 wskazanego przepisu do zadań Szkolnej Komisji Rekrutacyjno-Kwalifikacyjnej należy w szczególności:
- ustalenie na podstawie wyników postępowania kwalifikacyjnego i ogłoszenie listy
kandydatów przyjętych do szkoły;
- sporządzenie protokołu postępowania kwalifikacyjnego;
W § 11 procedury rekrutacji został uregulowany tryb odwoławczy. Zgodnie z pkt. 1 wskazanego uregulowania od wyników naboru elektronicznego przysługuje odwołanie do Szkolnej Komisji Rekrutacyjno - Kwalifikacyjnej. Odwołanie można złożyć jedynie w przypadku popełnienia błędów technicznych przy wprowadzaniu danych do systemu (pkt. 2). Odwołanie składa się w sekretariacie Szkoły w dniu ogłoszenia wstępnych wyników rekrutacji (pkt. 3). Szkolna Komisja Rekrutacyjno - Kwalifikacyjna rozpatruje złożone odwołania bez zbędnej zwłoki (pkt. 4). Wyniki drugiego naboru ustalone przez Szkolną Komisję Rekrutacyjno-Kwalifikacyjna w porozumieniu z dyrektorem Szkoły są ostateczne (pkt. 5).
W świetle przytoczonych przepisów należy stwierdzić, że postępowanie rekrutacyjne do oddziału międzynarodowego gimnazjum jest postępowaniem wewnętrznym, prowadzonym na warunkach i w trybie określonym w statucie szkoły. Wskazać należy, że procedura przyjęcia dziecka do gimnazjum nie następuje w trybie postępowania administracyjnego. Zgodzić się należy z dyrektorem gimnazjum, że zarówno ustawa o systemie oświaty jak i Kodeks postępowania administracyjnego oraz żaden przepis szczególny nie wskazują, że dyrektor gimnazjum jest zobowiązany do wydania decyzji administracyjnej bądź postanowienia w zakresie czynności rekrutacyjnych do szkoły. Dyrektor gimnazjum nie rozstrzyga sprawy przyjęcia ucznia do szkoły również poprzez wydanie innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Wskazać należy, że z aktem lub czynnością w rozumieniu wskazanego przepisu mamy do czynienia w przypadku, gdy "dany akt lub czynność ustala (odmawia ustalenia), stwierdza (odmawia stwierdzenia), potwierdza (odmawia potwierdzenia) uprawnienia lub obowiązku określonego przepisami prawa administracyjnego. Musi więc istnieć ścisły związek między ustaleniem, stwierdzeniem lub ich potwierdzeniem (oraz ich odmowami), a możliwością realizacji uprawnienia (lub obowiązku), wynikającego z przepisu prawa" (zob. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, wyd. LexisNexis Warszawa 2008, str. 61).
Z przytoczonego stanowiska doktryny widać, że z aktem lub inną czynnością mamy do czynienia tylko wtedy, gdy dotyczą one konkretyzacji praw i obowiązków wynikających z przepisów prawa administracyjnego dokonywanych przez organ administracji. Tymczasem w sprawie żaden przepis ustawy o systemie oświaty jak i Kodeksu postępowania administracyjnego oraz przepis szczególny nie wskazują, że dyrektor gimnazjum rozstrzyga sprawy związane z przyjęciem ucznia do szkoły poprzez wydanie innego aktu lub czynności z zakresu administracji publicznej.
Skoro dyrektor gimnazjum nie załatwia sprawy poprzez wydanie decyzji administracyjnej, postanowienia, czy innego aktu lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., to w konsekwencji skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna.
Zauważyć również należy, że ustawodawca nie przewidział zaskarżenia do sądu administracyjnego procesu rekrutacji do klasy pierwszej gimnazjum bądź możliwości żądania jego unieważnienia. Wobec tego należy stwierdzić, że przedmiot skargi nie jest objęty kognicją sądów administracyjnych.
W konsekwencji skarga jako niedopuszczalna, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., podlegała odrzuceniu, co orzeczono w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło