IV SA/Wr 71/09
PostanowienieWSA we Wrocławiu2009-04-10
Skład orzekający: Ewa Orłowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej pomocy społecznej jest bezprzedmiotowy, jeśli strona jest zwolniona z ponoszenia kosztów na mocy przepisów szczególnych, i czy w takiej sytuacji należy przyznać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Postępowanie w przedmiocie zwolnienia od kosztów sądowych jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu, gdy strona jest zwolniona z ponoszenia kosztów na mocy przepisów szczególnych (art. 239 pkt 1 lit. a PPSA w sprawach dotyczących pomocy społecznej). Niemniej jednak, prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinno zostać przyznane, jeśli osoba fizyczna wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania, co w przypadku osoby samotnej, niepełnosprawnej i pozbawionej dochodów, zwłaszcza przy wymogu sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika, jest spełnione.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Następnie złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, wskazując na swoją trudną sytuację materialną i zdrowotną. Sąd pierwszej instancji wyrokiem z dnia 18 marca 2009 r. oddalił skargę. Referendarz sądowy postanowieniem z dnia 10 kwietnia 2009 r. umorzył postępowanie w części dotyczącej zwolnienia od kosztów sądowych, a przyznał prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata.Rozstrzygnięcie
I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; II. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Ewa Orłowska referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu po rozpoznaniu w dniu 10 kwietnia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. S. o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania postanawia: I. umorzyć postępowanie z wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych; II. przyznać prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we W. wyrokiem z dnia 18 marca 2009 r. oddalił skargę wniesioną przez skarżącą na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego we W. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania.
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu wniosku wskazała, że jest osoba samotną i chorą. Do końca [...] 2009 r. otrzymywała zasiłek z pomocy społecznej w kwocie 358,99 zł, a od [...] 2009 r. pozostaje bez dochodów. Posiada orzeczenie o umiarkowanym stopniu niepełnosprawności wydane do dnia [...] 2009 r., a obecnie złożyła kolejny wniosek o ustalenie stopnia niepełnosprawności. Podała, że jest współwłaścicielem 1/2 udziału w budynku mieszkalnym, w którym zamieszkuje oraz że posiada 0,44 ha nieużywanej działki gruntu i nie posiada innych nieruchomości, oszczędności, papierów i przedmiotów wartościowych, konta bankowego.
Przepis art. 245 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) stanowi, że prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego.
Zgodnie z art. 161 § 1 pkt 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe z innych przyczyn niż wymienione w pkt 1 i 2 tego przepisu. W myśl art. 258 § 3 tej ustawy do postanowień referendarza sądowego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące postanowień sądu.
Strona skarżąca jest zwolniona od ponoszenia wszelkich kosztów sądowych na podstawie art. 239 pkt 1 lit "a" cytowanej ustawy, zgodnie z którym nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących opieki i pomocy społecznej. Z tego względu postępowanie wszczęte tym wnioskiem jest bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu.
Natomiast art. 246 § 1 pkt 1 cytowanej ustawy stanowi, że przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Mając na uwadze, iż skarżąca jest osobą samotną, niepełnosprawną, która utraciła źródło dochodu z tytułu pomocy społecznej oraz wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika, przyjąć trzeba, iż wykazała ona, że spełnia przesłanki warunkujące ustanowienie adwokata.
Z tych względów, w oparciu o art. 246 § 1 pkt 1 w związku z 161 § 1 pkt 3 i art. 239 pkt 1 lit "a" ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło