IV SA/Wr 716/05

WyrokWSA we Wrocławiu2006-06-13

Skład orzekający: Lidia Serwiniowska, Marcin Miemiec, Wanda Wiatkowska-Ilków

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy cofnięcie prawa jazdy obejmujące wszystkie kategorie jest zasadne, jeśli kierowca utracił kwalifikacje w zakresie jednej kategorii (B) na skutek negatywnego wyniku egzaminu teoretycznego, a w pozostałych kategoriach nie przystąpił do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje po upływie okresu zakazu prowadzenia pojazdów?
Ratio decidendi
Cofnięcie prawa jazdy obejmujące wszystkie kategorie jest zasadne, jeśli kierowca po upływie okresu zakazu prowadzenia pojazdów (dłuższego niż rok) nie zdał egzaminu teoretycznego w jednej kategorii, a w pozostałych kategoriach nie przystąpił do egzaminu sprawdzającego kwalifikacje. Negatywny wynik egzaminu lub nieprzystąpienie do niego stanowi podstawę do wydania decyzji o utracie uprawnień we wszystkich kategoriach objętych zakazem.
Stan faktyczny
M. G. został cofnięty zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres dłuższy niż rok. Po upływie tego okresu został skierowany na egzamin sprawdzający kwalifikacje. Uzyskał negatywny wynik z egzaminu teoretycznego w zakresie kategorii B, a w pozostałych kategoriach nie przystąpił do egzaminu. Organ I instancji cofnął mu uprawnienia do kierowania pojazdami wszystkich kategorii. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. M. G. zaskarżył decyzję do WSA, argumentując, że przestępstwo dotyczyło tylko kategorii B i powinien odpowiadać tylko w tym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA – Lidia Serwiniowska Sędziowie Sędzia WSA - Marcin Miemiec (spr.) Sędzia WSA – Wanda Wiatkowska-Ilków Protokolant Aleksandra Rygielska po rozpoznaniu w Wydziale IV na rozprawie w dniu 13 czerwca 2006 r. przy udziale sprawy ze skargi M. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia prawa jazdy oddala skargę. Naczelnik Wydziału Komunikacji, wydał dnia [...]r. z upoważnienia Starosty L. decyzję nr [...] o cofnięciu M. G. uprawnień do kierowania pojazdami kategorii A1,A,B1,B,C1,C,D1,D,B+E,C1+E,C+E, D1+E,D+E,T, nr [...] z dnia [...]r. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podniósł, że dnia [...] r. M. G. przystąpił do egzaminu kontrolnego sprawdzającego kwalifikacje. Wynik egzaminu teoretycznego był negatywny. Organ I instancji stwierdził więc, że M. G. utracił kwalifikacje do kierowania pojazdami i wydał w tej materii decyzję z dnia [...] r. M. G. odwołał się od tej decyzji. Zarzucił, że decyzja organu I instancji go krzywdzi. Wniósł o przywrócenie mu prawa ponownego zdawania egzaminu na kat. B. Przyznał, że na mocy wyroku sądowego orzeczono w stosunku do niego zakaz prowadzenia pojazdów na okres [...] lat, a termin ten minął [...]r. Popełnione przez niego przestępstwo dotyczyło jednak prowadzenia pojazdu na podstawie prawa jazdy kat. B. Decyzją organu I instancji M. G. pozbawiony został natomiast prawa jazdy w zakresie wszystkich kategorii. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G., po rozpatrzeniu odwołania M. G. od decyzji nr [...] z dnia [...] r., decyzją z dnia [...]r. Nr [...], utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji podniósł, że zasady rozstrzygania o utracie uprawnień do kierowania pojazdami silnikowymi określono w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r., Nr 58, poz. 515 późn. zm.). Według art. 140 ust. 2 tej ustawy, utratę uprawnień powoduje między innymi utrata przez kierowcę kwalifikacji stwierdzona na podstawie egzaminu państwowego. W sprawie bezsporne jest, że M. G. popełnił przestępstwo w ruchu drogowym. Z tego tytułu orzeczono wobec niego zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym na okres [...] lat. Zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy, przywrócenie uprawnienia do kierowania pojazdem silnikowym, zatrzymanego na okres dłuższy niż 1 rok, jest uzależnione od wykazania się posiadaniem wymaganych kwalifikacji przez osobę, której uprawnienia zatrzymano. Stąd też zasadnie skierowano M. G. na egzamin sprawdzający kwalifikacje do kierowania pojazdami silnikowymi. Negatywny wynik egzaminu państwowego jest wystarczającą przesłanką do wydania decyzji o utracie uprawnień do kierowania pojazdem silnikowym. Wobec uzyskania przez M. G. negatywnego wyniku z egzaminu teoretycznego, organ I instancji miał ustawowy obowiązek wydania decyzji o utracie uprawnień przez M. G. Zdaniem organu II instancji, zarzuty odwołującego się odnośnie wydania decyzji z naruszeniem prawa nie są uzasadnione. Z akt sprawy wynika bowiem, że wobec M. G. orzeczono zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych w ruchu lądowym, a nie tylko, jak twierdzi odwołujący się, co do prawa jazdy kategorii B. Z tych względów uzasadnione było skierowanie na sprawdzenie kwalifikacji w zakresie wszystkich kategorii uprawnień do kierowania pojazdami mechanicznym w ruchu lądowym. Zobowiązywało to M. G. do przystąpienia do egzaminu państwowego w celu sprawdzenia jego kwalifikacji. Jeżeli w okresie wyznaczonym do poddania się egzaminowi zobowiązana osoba nie przystąpi do egzaminu, wydaje się decyzję stwierdzającą utratę uprawnień do kierowania pojazdami. Tak postąpił organ I instancji. Z akt sprawy wynika bowiem, że M. G. przystąpił do egzaminu tylko w zakresie uprawnień do kierowania pojazdami kat. B. Nie przystąpił natomiast do sprawdzenia kwalifikacji w zakresie uprawnień w pozostałych kategoriach. Analizując treść art. 140 ustawy Prawo o ruchu drogowym, jako podstawę materialnoprawną decyzji, organ II instancji stwierdził, że w sprawie mają zastosowanie dwie przesłanki określone cytowanym przepisem. Chodzi mianowicie o utratę uprawnień na podstawie negatywnego wyniku egzaminu państwowego w zakresie kategorii B (art. 140 pkt 2), a także niepoddanie się sprawdzeniu kwalifikacji w zakresie pozostałych kategorii, w trybie art. 114 ust 1 pkt 1 ustawy prawo o ruchu drogowym (art. 140 pkt 4 lit a). Według organu II instancji, podniesione okoliczności sprawiają, że odwołanie M. G. nie może być uwzględnione. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego M. G. wniósł o przywrócenie uprawnień do kierowania pojazdami kategorii C1,C,D1,D, C1+E,C+E,DH-E,D+E,T. Oświadczył, że egzamin na kategorie: A1,A,B1,B, B+E, będzie zdawał ponownie przed Państwową Komisją Egzaminacyjną. Podkreślił, że przestępstwo popełnił dnia [...]r. tylko w zakresie kategorii B. Uważa, że według ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. o ruchu drogowym, powinien odpowiadać z kategorii B. Stwierdził też, że Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. Nr 58) z dnia 4 kwietnia 2003 r. nie dotyczy go, gdyż przestępstwo zostało popełnione przed wejściem tej ustawy w życie. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze podtrzymało stanowisko z uzasadnienia zaskarżonej decyzji i wniosło o oddalenie skargi. Zdaniem organu, bezzasadny jest zarzut zastosowania niewłaściwego prawa jako podstawy zaskarżonej decyzji. Ustawa Prawo o ruchu drogowym jest bowiem aktem prawa obowiązującym od 1997 r. i była kilkakrotnie zmieniana. W okresie rozpatrywania sprawy skarżącego obowiązywał tekst jednolity tej ustawy, opublikowany w 2003 r., w Dz.U. Nr 58, poz. 515. Aktualny tekst jednolity ustawy z okresu formułowania odpowiedzi na skargę, opublikowany był w Dz.U. z 2005 r., Nr 108, poz. 908. Organ stwierdził, że sprawa była rozpatrywana w oparciu o przepisy prawa mające zastosowanie do sytuacji skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne są właściwe do badania zgodności z prawem zaskarżonych aktów administracyjnych. Sąd nie może opierać tej kontroli na kryterium słuszności lub sprawiedliwości społecznej. Decyzja administracyjna jest zgodna z prawem, jeżeli jest zgodna z przepisami prawa materialnego i z przepisami prawa procesowego. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez Sąd, następuje tylko w przypadku stwierdzenia istotnych wad w postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W niniejszej sprawie takie wady i uchybienia nie występują. Skarga zatem nie zasługiwała na uwzględnienie. Podstawą materialnoprawną zaskarżonych decyzji stanowią przepisy ustawy z dnia 20 kwietnia 1997 r. Prawo o ruchu drogowym. Niesporne w sprawie jest, że Sąd Rejonowy w L. Ś. prawomocnym wyrokiem z dnia [...] r., sygn. akt [...], orzekł zakaz prowadzenia przez skarżącego wszelkich pojazdów mechanicznych, począwszy od dnia [...]r., w okresie [...] lat, to jest do dnia [...]r. Zakaz prowadzenia pojazdów orzeczono na okres ponad 1 roku. Po tym okresie skarżący ubiegał się o zwrot prawa jazdy. W tej sytuacji, zgodnie z art. 114 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy Prawo o ruchu drogowym, skarżący podlegał kontrolnemu sprawdzeniu kwalifikacji w całym zakresie uprawnień objętych zakazem prowadzenia pojazdów. Bezzasadny jest zatem pogląd skarżącego, jakoby podlegał on tylko obowiązkowi kontrolnemu badaniu kwalifikacji w zakresie kategorii B. Skarżący nie zdał egzaminu teoretycznego w zakresie kategorii B, a w zakresie pozostałych kategorii prawa jazdy skarżący nie przystąpił do egzaminu. Zatem organ I instancji na podstawie art. 140 ust. 1 pkt 2 (utrata przez kierowcę kwalifikacji, co stwierdza się na podstawie wyniku egzaminu państwowego); w związku z art. 140 ust. 1 pkt 4 lit. a) (niepoddanie się sprawdzeniu kwalifikacji w trybie określonym w art. 114 ust. 1 pkt 1) zasadnie orzekł decyzją z dnia [...]r. o cofnięciu skarżącemu wszystkich uprawnień do prowadzenia pojazdów mechanicznych, objętych prawomocnym wyrokiem sądowym. Sąd wyjaśnia skarżącemu, że ustawa z dnia 20 kwietnia 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, zgodnie z jej art. 152, obowiązuje od dnia 1 stycznia 1998 r., z wyjątkiem niektórych wymienionych tam przepisów, które weszły w życie w późniejszych datach. Ustawa obowiązywała już zatem w 2002 r., kiedy skarżący został skazany za popełnione przestępstwo w ruchu drogowym. Ustawa była wielokrotnie nowelizowana. Stąd wydawano kolejne, uporządkowane jednolite teksty tej ustawy. W okresie od 4 kwietnia 2003 r. do 19 czerwca 2005 r. obowiązywał tekst jednolity tej ustawy, opublikowany w Dzienniku Ustaw z 2003 r., Nr 58, poz. 515. Z kolei w okresie od 20 czerwca 2005 r. obowiązywał tekst jednolity ustawy, opublikowany w Dzienniku Ustaw z 2005 r., Nr 108, poz. 908. W każdym z dwóch wskazanych tekstów jednolitych ustawy, przepisy art. 114 oraz 140 ustawy, na które powoływały się organy orzekające, miały identyczną treść. Błędne jest zatem twierdzenie skarżącego, jakoby Prawo o ruchu drogowym, zawarte w Dz.U. Nr 58 z dnia 4 kwietnia 2003 r., nie dotyczyło skarżącego, gdyż przestępstwo zostało popełnione przez niego przed wejściem tej ustawy w życie. Dla informacji skarżącego Sąd stwierdza, że przepisy ustawy Prawo o ruchu drogowym o tej treści obowiązywały także w [...] r., kiedy skarżący popełnił przestępstwo, Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że skarga nie jest uzasadniona i nie podlega uwzględnieniu. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło